A9 (Oostenrijk)
| Pyhrn Autobahn | |||
|---|---|---|---|
| |||
| |||
| A9 | |||
| Begin | Voralpenkreuz | ||
| Einde | Spielfeld (A/SLO) | ||
| Lengte | 230 km | ||
| |||
De A9, ook wel Pyhrn Autobahn is een Autobahn in Oostenrijk. De snelweg vormt een noord-zuidroute door het oosten van Oostenrijk, vanaf het Voralpenkreuz dwars door de Kalkalpen via de Bosruck-, Gleinalm en Plabutschtunnels via Graz naar de grens met Slovenië. De snelweg is 230 kilometer lang.
Inhoud |
Routebeschrijving
De snelweg begint op het Knoten Voralpenkreuz, een belangrijk knooppunt waar de A8 uit Wels en Passau overgaat in de A9, en de A1 van Wien naar Salzburg loopt. De snelweg loopt naar het zuiden. De eerste 20 kilometer nog door glooiend gebied, waarna men de Alpen inrijdt. De snelweg volgt een dal, maar de bergen zijn rondom meteen vrij hoog. Na Spital am Pyhrn volgt de eerste toltunnel, de enkelbaans Bosrucktunnel. Daarna loopt de snelweg naar Liezen en buigt wat naar het zuidoosten af. De bergen in dit gebied zijn niet bijzonder hoog, tot zo'n 2.300 meter. De snelweg loopt door een smal dal en kent relatief weinig afslagen. Bij St. Michael kruist men de S6 uit Bruck an der Mur, die overgaat in de S36 richting Judenburg. Daarna volgt de enkelbaans tolplichtige Gleinalmtunnel. Niet ver daarna eindigt de S35 uit Bruck an der Mur. De snelweg verlaat de Alpen, maar er volgt nog een 10 kilometer lange tweebuizige tunnel, de Plabutschtunnel, langs de westkant van Graz.
Aan de zuidkant van Graz kruist men bij het Knoten Graz-West de A2, de snelweg van Wien naar Villach. Hierna is het gebied enkel nog licht heuvelachtig met een afwisseling van kleine bossen en open velden. De laatste grotere plaats voor de grens met Slovenië is Leibnitz. De snelweg steekt dan de rivier de Mur over waarna de grens met Slovenië bij Spielfeld volgt. De Sloveense A1 gaat dan verder richting Maribor, Ljubljana en indirect naar Zagreb.
Geschiedenis
De eerste delen van de A9 openden in gedurende de jaren '70 in de omgeving van Graz. Het deel tussen Gratkorn en Graz-Nord stamt uit 1971. In de periode 1973 werd de snelweg verlengd van Graz-Süd tot Leibnitz. In 1978 opende de Gleinalmtunnel, en in 1983 de Bosrucktunnel. Tussen 1982 en 1991 werd in fases de snelweg doorgetrokken van Leibnitz tot de grens met Slovenië. In diezelfde tijd werden de middengedeeltes van de A9 aangelegd. In 1997 werd de de eerste buis van de Lainbergtunnel, nabij St. Pankraz, geopend en in 2003 de tweede buis. In 2004 opende, rondom Graz, de Plabutschtunnel. Hiervoor moest al het doorgaande verkeer uit Joegoslavië door de stad Graz, wat in de zomer tot grote opstoppingen leidde. Deze tunnel kent twee tunnelbuizen met elk 2 rijstroken. In december 2004 opende het laatste deel van de A9 in het noorden van Oostenrijk tussen Inzersdorf en St. Pankraz.
Openstellingsgeschiedenis
| Van | Naar | Lengte | Opening[1] |
|---|---|---|---|
| Gratkorn | Graz-Nord | 0,9 km | 16-12-1971 |
| Graz-Webling | Knoten Graz-West | 4,2 km | 01-12-1973 |
| Knoten Graz-West | Wildon | 12,7 km | 15-11-1975 |
| Knoten Sankt Michael | Knoten Peggau-Deutschfeistritz | 32,6 km | 11-08-1978 |
| Wildon | Leibnitz | 12,4 km | 12-10-1979 |
| Traboch | Knoten Sankt Michael | 4,0 km | 25-06-1980 |
| Selzthal | Rottenmann-Nord | 3,3 km | 28-06-1980 |
| Knoten Peggau-Deutschfeistritz | Gratkom | 8,1 km | 29-06-1983 |
| Spital am Pyhrn | Selzthal (één rijbaan) | 12,3 km | 21-10-1983 |
| Leibnitz | Vogau-Straß | 8,0 km | 06-12-1983 |
| Windischgarsten | Spital am Pyhrn | 9,2 km | 05-08-1986 |
| Graz-Nord | Graz-Webling | 10,7 km | 27-06-1987 |
| Rottenmann-Süd | Gaishorn | 12,1 km | 02-09-1988 |
| Vogau-Straß | Spielfeld | 5,9 km | 30-06-1989 |
| Knoten Voralpenkreuz | Inzersdorf im Kremstal | 15,8 km | 27-06-1990 |
| Rottenmann-Nord | Rottenmann-Süd | 5,4 km | 03-07-1990 |
| Spielfeld | Sloveense grens | 1,9 km | 18-09-1991 |
| Gaishorn | Wald | 10,7 km | 30-10-1991 |
| Mautern | Traboch | 14,0 km | 30-10-1991 |
| Melling | Mautern | 6,8 km | 05-08-1992 |
| Wald | Melling | 7,2 km | 26-05-1993 |
| Lainbergtunnel-Nord | Windischgarsten | 8,0 km | 08-11-1997 |
| Schön | Lainbergtunnel-Nord | 14,0 km | 20-09-2003 |
| Plabutschtunnel | (2e rijbaan) | 10,1 km | 30-01-2004 |
| Inzersdorf im Kremstal | Schön | 9,8 km | 18-12-2004 |
Toekomst
Twee belangrijke tunnels, de Bosruck en Gleinalmtunnel bestaan uit een enkele tunnelbuis met tegenverkeer. Dit leidt tot onveilige situaties, alhoewel de zomerfiles voor deze tunnels beduidend korter zijn dan de Tauerntunnel in de A10. Sinds juli 2009 is de tweede tunnelbuis van de Bosrucktunnel in aanbouw, deze moet in 2014 openen. Na 2013 wil men ook een tweede tunnelbuis in de Gleinalmtunnel bouwen.
Tevens bevindt zich ter hoogte van Klaus am Pyhrnbahn een serie enkelbaans tunnels, met een totale lengte van 8 kilometer. Deze moeten tussen 2015 en 2019 verdubbeld worden.[2]
Tunnels
Bosrucktunnel
De Bosrucktunnel is 5,5 kilometer lang en is een sondermautstrecke. De aanleg ervan begon in 1980, en de tunnel werd in 1983 opgeleverd. De tol bedraagt € 4,50 voor personenauto's. Een alternatief is voorhanden in de vorm van de Pyhrnpass, die met 945 meter en 10% stijging voor voertuigen met aanhanger een redelijk alternatief is. Doorgaand vrachtverkeer is hier echter verboden. In 2014 moet de tweede tunnelbuis openen voor het verkeer, waarna de bestaande wordt gerenoveerd. In 2015 moeten 2x2 rijstroken beschikbaar zijn. De kosten van de tweede tunnelbuis en de sanering van de bestaande bedragen € 321 miljoen.
Gleinalmtunnel
De Gleinalmtunnel is een 8,3 kilometer lange tunnel en is tevens een sondermautstrecke. Deze tunnel opende op 11 augustus 1978 voor het verkeer, en er wordt een tol van € 7,50 geheven. Een alternatief is de S6 en S35 via Bruck an der Mur, welke ongeveer 20 minuten extra reistijd oplevert. Een tweede tunnelbuis moet tussen 2013 en 2017 gebouwd worden, waarna de bestaande gerenoveerd wordt. In 2019 moeten er 2x2 rijstroken beschikbaar zijn. De kosten liggen rond € 315 miljoen.
Plabutschtunnel
De Plabutschtunnel is een 10 kilometer lange tunnel bij Graz. Deze tunnel is tolvrij, maar men heeft wel het Autobahnvignette nodig. In 1999 begon men met de aanleg, en opende in 2004. De tunnel telt 2x2 rijstroken en is daarmee een stuk veiliger dan de Bosruck en Gleinalmtunnel. De tunnel ontlastte Graz significant van het doorgaande verkeer, de toeristen in de zomer, en de gastarbeiders uit de Balkan in andere jaargetijden. De A9 is de snelste route tussen het grootste deel van Duitsland en landen als Kroatië, Servië, Bulgarije en Turkije. Sinds 11 oktober 2011 is er in de Plabutschtunnel bij Graz een trajectcontrole.[3]
Verkeersintensiteiten
| Telpunt | KM | Intensiteit[4] |
|---|---|---|
| Auern | 10,1 | 19.100 |
| Klaus an der Pyhrnbahn | 31,2 | 16.000 |
| Lainbergtunnel | 43,8 | 15.400 |
| Spital am Pyhrn | 54,0 | 14.000 |
| Bosrucktunnel | 65,0 | - |
| Selzthaltunnel | 71,9 | 25.600 |
| Schattenberg | 90,4 | 20.500 |
| Schoberpass | 101,1 | 20.700 |
| Liesingau | 111,6 | 21.100 |
| Liesing | 124,4 | 21.800 |
| Sankt Michael in Obersteiermark | 131,5 | 26.000 |
| Gleinalmtunnel | 140,0 | 22.300 |
| Prenning | 160,7 | 23.600 |
| Plabutschtunnel | 174,6 | 34.800 |
| Seiersberg | 186,1 | 68.300 |
| Wundschuh | 195,2 | 42.500 |
| Lebring | 210,6 | 33.200 |
| Gabersdorf | 218,9 | 25.900 |
| Spielfeld | 227,3 | 15.300 |
Referenties
- ↑ openstellingsgeschiedenis Oostenrijk
- ↑ A 9 Pyhrn Autobahn: Tunnelkette Klaus – Vollausbau | asfinag.at
- ↑ A 9: Grünes Licht für die Section Control | Asfinag.at
- ↑ verkeersintensiteiten Oostenrijk 2009
| Snelwegen in Oostenrijk |
|---|
|
Autobahnen: Schnellstraßen: |
