Droga krajowa

Een Droga Krajowa (meerv. Drogi krajowe) zijn de nationale hoofdwegen van Polen. Het is één van de drie categorieën openbare wegen. De droga ekspresowa en de autostrada valt hier ook onder, maar in de praktijk wordt meestal gesproken over de gewone hoofdwegen, afgekort met DK. Het netwerk is 18.368 kilometer lang, en wordt beheerd door de GDDKiA. De langste Droga krajowa is de DK8 over 811 kilometer, de kortste de DK85, met 4,7 kilometer. Er zijn 93 Drogi krajowe, die allen bestaan uit één en twee-cijferige nummers. De 3-cijferige wegen zijn de droga wojewódzka, de DW-wegen in het beheer van de Voievodships, feitelijk de provinciale wegen. Het wegnummersysteem is hierdoor vergelijkbaar met dat in Nederland.

Functie

De DK-wegen verbinden de grote steden onderling, en hebben derhalve een groot doorgaand belang. Alhoewel het Poolse snelwegennet in hoog tempo wordt uitgebouwd, blijft er de komende jaren sprake van een groot aantal ontbrekende lange-afstandsroutes. Daardoor zullen de DK-wegen ook in de nabije toekomst een belangrijke rol blijven spelen voor het doorgaande verkeer. De verkeersintensiteiten op de hoofdassen zijn vaak bijzonder hoog, vaak meer dan 10.000, en soms wel 20.000 voertuigen per etmaal op enkelbaans wegen. Enkele DK-wegen zijn met 2x2 rijstroken uitgebouwd, zoals de DK1 vanaf Piotrków Trybunalski naar Katowice, de DK7 van Warszawa naar Płońsk en de DK8 van Piotrków Trybunalski naar Warszawa. Deze worden op termijn omgebouwd naar droga ekspresowa. In en rond de grotere steden zijn meerstrooks DK-wegen heel gebruikelijk. Op sommige plekken worden DK-wegen al hoogwaardig uitgebouwd van de klasse GP, een type autoweg die net onder de droga ekspresowa valt.

Nummering

Het systeem van de droga krajowa is enigszins zonaal. De nummers DK1 t/m DK19 vormen hoofdroutes die vaak meerdere honderden kilometers lang zijn. Oneven nummers lopen noord-zuid, even nummers lopen oost-west, waarbij de DK1 en DK2 door het midden van Polen lopen. De hogere nummers zijn gezoneerd, de DK20 t/m DK29 voornamelijk in het noordwesten, de DK30 t/m DK39 voornamelijk in het zuidwesten, de DK40 t/m DK49 in het centrale zuiden, de DK50 t/m DK59 in het midden, de DK60 t/m DK69 in het noordoosten, de DK70 t/m DK79 in het oosten en zuidoosten en de DK80 t/m DK89 verspreid door het land, maar voornamelijk in het midden, zuiden en oosten. De nummers DK1 t/m DK69 zijn de belangrijkste, de belangrijkheid van DK70 t/m DK79 variëert, en de DK80 t/m DK89 zijn bijna allemaal korte, onbelangrijke wegen.

Vervangingsnummers

De DK91 t/m DK99 zijn gereseveerde nummers als DK-wegen vervangen worden door autostrady. De A-wegen worden vaak op een volledig nieuw tracé gebouwd dat doorgaans op enige afstand van de oude hoofdroute ligt. Omdat het nummeringssysteem geen parallele droga krajowa van hetzelfde nummer toestaat (A- en S-wegen zijn ook droga krajowa), krijgen deze nummers een 9 voor het nummer. De DK1 wordt dan de DK91 en de DK4 wordt dan de DK94. Bij S-wegen is hiervan geen sprake omdat S-wegen zoveel mogelijk over het tracé van de bestaande DK-wegen worden gebouwd, waardoor er geen functionele parallele routes meer overblijven na de bouw van een droga ekspresowa. In dat geval worden de nog overgebleven delen overgedragen naar de provincies of gemeentes.

Geschiedenis

Zie ook droga państwowa.

Voor 1985 waren de Poolse wegen als staatswegen genummerd, de zogenaamde droga państwowa. In 1985 zijn deze vervangen door de huidige droga krajowa. Driecijferige DK-wegen kwamen toen ook voor. In 1998 werden de Woiwodschappen (provincies) van Polen opnieuw ingedeeld, en in 2003 is het nummeringssysteem opnieuw veranderd. De meest fundamentele veranderingen waren dat veel DK-wegen overgedragen werden aan de woiwodschappen, zodat een elementair systeem van hoofdroutes overbleef, met enkel één of tweecijferige nummers. Ook werd besloten dat DK-wegen die vervangen werden door een autostrada, een DK9x-nummer moesten krijgen, zo werd de DK2 de DK92 en de DK4 de DK94 op het moment dat ze vervangen werden door een snelweg. Vooralsnog lijkt deze alleen gebruikt geworden voor de A1, A2 en A4. De droga ekspresowa worden meestal direct over de bestaande DK-wegen aangelegd, zodat geen alternatief tracé beschikbaar komt na voltooiing van de droga ekspresowa, in tegenstelling tot de autostrada.

Afwijkingen

Het Poolse systeem is redelijk consequent genummerd. De nummers zijn vanaf 20 met stappen van 10 gezoneerd. Bij bijna elke range van 10 nummers is er wel één die ver buiten de rest van de zone ligt. Daarnaast bestaat de DK89 niet. Ook wordt de redenenatie van vervangingsnummers niet altijd gevolgd, zo bestaan er ook een DK90 en DK93 die niet parallel aan de A0 en A3 lopen, omdat deze nummers niet bestaan.

Lijst

Route	Traject	Lengte
DK1	Grudziądz - Toruń - Łódź - Częstochowa - Sosnowiec - Tychy - Bielsko-Biała	636 km
DK2	Świecko (D) - Nowy Tomyśl, Łowicz - Warszawa - Siedlce - Terespol (BY)	672 km
DK3	Świnoujście - Szczecin - Gorzów Wielkopolski - Zielona Góra - Legnica - Jakuszyce (CZ)	499 km
DK4	Targowisko - Tarnów - Rzeszów - Korczowa (UA)	677 km
DK5	Świecie - Bydgoszcz - Poznań - Wrocław - Lubawka (CZ)	472 km
DK6	Kołbaskowo - Szczecin - Koszalin - Słupsk - Gdynia - Gdańsk	351 km
DK7	Gdańsk - Warszawa - Radom - Kielce - Kraków - Chyżne (SK)	780 km
DK8	Kudowa-Zdrój (CZ) - Wrocław - Piotrków Trybunalski - Warszawa - Białystok - Augustów - Suwałki - Budzisko (LT)	804 km
DK9	Radom - Rzeszów - Barwinek (SK)	292 km
DK10	Szczecin (D) - Bydgoszcz - Toruń - Płońsk	467 km
DK11	Kołobrzeg - Koszalin - Poznań - Bytom	596 km
DK12	Łęknica (D) - Leszno - Kalisz - Piotrków Trybunalski - Radom - Lublin - Chełm - Dorohusk (UA)	737 km
DK13	Szczecin - Kołbaskowo (D)	17 km
DK14	Łowicz - Łódź - Łask - Sieradz - Walichnowy	165 km
DK15	Trzebnica - Jarocin - Strzelno - Toruń - Ostróda	402 km
DK16	Dolna Grupa - Grudziądz - Olsztyn - Ełk - Augustów - Ogrodniki (LT)	395 km
DK17	Warszawa - Lublin - Zamość - Hrebenne (UA)	295 km
DK18	Olszyna (D) - Golnice	71 km
DK19	Kuźnica Białostocka (BY) - Białystok - Lublin - Rzeszów	476 km
DK20	Stargard Szczeciński - Gdynia	318 km
DK21	Miastko - Ustka	85 km
DK22	Kostrzyn (D) - Gorzów Wielkopolski - Elbląg - Grzechotki (RUS)	460 km
DK23	Myślibórz - Sarbinowo	33 km
DK24	Rudnica - Pniewy	73 km
DK25	Bobolice - Bydgoszcz - Konin - Kalisz - Oleśnica	412 km
DK26	Kranik Dolny (D) - Renice	51 km
DK27	Przewóz (D) - Zielona Góra	74 km
DK28	Zator - Rabka-Zdrój - Nowy Sącz - Sanok - Przemyśł - Medyka (UA)	350 km
DK29	Słubice (D) - Pułupin	58 km
DK30	Zgorzelec - Jelenia Góra	67 km
DK31	Szczecin - Kostrzyn - Słubice	138 km
DK32	Gubinek (D) - Zielona Góra - Stęszew	157 km
DK33	Kłodzko - Boboszów (CZ)	41 km
DK34	Świebodzice - Dobromierz	9 km
DK35	Bialany Wrocławskie - Wałbrzych - Golińsk (CZ)	91 km
DK36	Ostrów Wielkopolski - Rawicz - Prochowice	150 km
DK37	Darłowo - Karwice	16 km
DK38	Pietrowice (CZ) - Reńska Wieś	42 km
DK39	Łagiewniki - Brzeg - Kępno	119 km
DK40	Głuchołazy (CZ) - Kędzierzyn-Koźle - Pyskowice	102 km
DK41	Nysa - Trzebina (CZ)	33 km
DK42	Kamienna - Kluczbork - Radomsko - Rudnik	274 km
DK43	Wieluń - Częstochowa	76 km
DK44	Gliwice - Mikołów - Tychy - Kraków	114 km
DK45	Złoczew - Opole - Raciborz - Zabełków (CZ)	217 km
DK46	Kłodzko - Opole - Częstochowa - Szczekociny	270 km
DK47	Rabka-Zdrój - Nowy Targ - Zakopane	40 km
DK48	Tomaszów Mazowiecki - Kock	200 km
DK49	Nowy Targ - Jurgów (SK)	24 km
DK50	Ciechanów - Płońsk - Sochaczew - Mszczonów - Mińsk Mazowiecki - Ostrów Mazowiecka	293 km
DK51	Bezledy (RUS) - Olsztyn - Olsztynek	122 km
DK52	Bielsko-Biała - Głogoczów	74 km
DK53	Olsztyn - Ostrołęka	123 km
DK54	Braniewo (RUS) - Młoteczno	18 km
DK55	Nowy Dwór Gdański - Malbork - Grudziądz - Stolno	123 km
DK56	Koronowo - Trzeciewiec	20 km
DK57	Bartoszyce - Maków Mazowiecki	188 km
DK58	Olsztynek - Pisz - Szczuczyn	149 km
DK59	Giżycko - Mrągowo - Rozogi	90 km
DK60	Topola Królewska - Kutno - Płock - Ciechanów - Ostrów Mazowiecka	245 km
DK61	Warszawa - Łomża - Augustów	257 km
DK62	Strzelno - Włockławek - Płock - Wyszków - Siemiatycze	361 km
DK63	Perły (RUS) - Pisz - Łomża - Siedlce - Sławatycze (BY)	410 km
DK64	Piątnica Poduchowna - Stare Jeżewo	47 km
DK65	Gołdap (RUS) - Ełk - Białystok - Bobrowniki (BY)	224 km
DK66	Zambrów - Bielsk Podlaski - Połowce (BY)	115 km
DK67	Lipno - Włockławek	26 km
DK68	Wólka Dobryńska - Kukuryki (BY)	12 km
DK69	Bielsko-Biała - Żywiec - Zwardoń (SK)	52 km
DK70	Łowicz - Skierniewice - Zawady	52 km
DK71	Stryków - Zgierz - Pabianice - Rzgów	53 km
DK72	Konin - Łódź - Rawa Mazowiecka	170 km
DK73	Wiśniówka - Kielce - Tarnów - Jasło	192 km
DK74	Sulejów - Kielce - Zamość - Hrubieszów (UA)	382 km
DK75	Kraków - Brzesko - Nowy Sącz	133 km
DK76	Wilga - Garwolin - Łuków	77 km
DK77	Lipnik - Sandomierz - Jarosław - Przemyśł	165 km
DK78	Chałupki (CZ) - Rybnik - Gliwice - Zabrze - Siewierz - Chmielnik	230 km
DK79	Warszawa - Sandomierz - Kraków - Katowice - Chorzów - Bytom	450 km
DK80	Pawłówek - Bydgoszcz - Toruń - Lubicz	66 km
DK81	Katowice - Mikołów - Żory - Skoczów	60 km
DK82	Lublin - Włodawa	85 km
DK83	Turek - Sieradz	55 km
DK84	Sanok - Ustrzyki Dolne - Krościenko (UA)	48 km
DK85	Nowy Dwór Mazowiecki - Kazuń	5 km
DK86	Podwarpie - Sosnowiec - Katowice - Tychy	40 km
DK87	Nowy Sącz - Piwiczna-Zdrój (SK)	28 km
DK88	Strzelce Opolski - Gliwice - Zabrze - Bytom	51 km
DK90	Mała Karczma - Kwidzyn	15 km
DK91	Gdańsk - Nowe Marzy, Piotrków Trybunalski - Częstochowa	207 km
DK92	Nowy Tomyśl - Poznań - Kutno - Łowicz	293 km
DK93	Świnoujście - Łunowie	14 km
DK94	Zgorzelec (D) - Legnica - Wrocław - Opole - Bytom - Sosnowiec - Kraków - Targowisko	460 km

Kwaliteit

De toestand van de drogi krajowe was met name voor 2005 op veel plekken slecht. Sinds 2005 zijn op grote schaal wegen gerenoveerd. In 2012 was 62,7% van de drogi krajowe in goede conditie, 23,8% in matige conditie en 13,5% in slechte conditie.

De conditie in 2012:

Woiwodschap	goed	matig	slecht
Dolnośląskie	53,0%	29,3%	17,7%
Kujawsko-Pomorskie	52,1%	30,3%	16,1%
Lubelskie	65,6%	17,4%	16,9%
Lubuskie	61,8%	27,4%	10,8%
Łódzkie	66,0%	21,9%	12,2%
Małopolskie	57,5%	27,9%	14,6%
Mazowieckie	61,4%	23,2%	15,4%
Opolskie	62,1%	27,8%	10,1%
Podkarpackie	57,2%	27,5%	15,4%
Podlaskie	65,5%	19,6%	14,9%
Pomorskie	77,4%	15,6%	7,0%
Śląskie	58,5%	31,4%	10,0%
Świętokrzyskie	66,6%	21,7%	11,7%
Warmińsko-Mazurskie	69,9%	18,7%	11,4%
Wielkopolskie	55,8%	27,9%	16,3%
Zachodniopomorskie	74,9%	14,1%	11,0%