Frankrijk

France
Hoofdstad	Paris
Oppervlakte	674.843 km²
Inwonertal	65.073.000
Lengte wegennet	1.000.960 km
Lengte snelwegennet	14.744 km
Eerste snelweg	1941
Benaming snelweg	Autoroute
Verkeer rijdt	rechts
Nummerplaatcode	F

Frankrijk is een land in West-Europa. Het land telt ruim 65 miljoen inwoners en is inclusief overzeese gebiedsdelen ruim 16 keer zo groot als Nederland. De hoofdstad is Paris.

Inleiding

Frankrijk ligt zowel aan de Atlantische Oceaan als de Middellandse Zee. In het zuiden grenst het land aan Spanje en Andorra, in het oosten aan Italië, Zwitserland en Duitsland en in het noorden aan België en Luxemburg. Het land heeft overzeese gebiedsdelen in Zuid-Amerika, de Cariben, Indische Oceaan en Stille Oceaan. Overzeese gebiedsdelen grenzen aan Nederland, Suriname en Brazilië. De hoofdstad Paris ligt centraal in het noorden en vormt het economische centrum van het land. Andere grote steden zijn Lyon, Toulouse, Bordeaux, Strasbourg, Lille, Marseille en Nice.

Het land heeft een gevarieerd landschap, en is in het noorden en westen vrij vlak. Aan de zuid- en oostgrens wordt het land bergachtiger. De Vogezen, Jura, Alpen en Pyreneeën vormen natuurlijke obstakels van formaat. In het dunbevolkte centrum van het land ligt het Centraal Massief. Tussen het Centraal Massief en de Alpen ligt de brede vallei van de Rhône en de Saône. Grote rivieren zijn de Seine, Loire, Rijn en Rhône. Door het mediterrane klimaat in het zuiden is Frankrijk één van de belangrijkste toeristenbestemmingen in de wereld.

Voor veel Nederlanders is een rit door Frankrijk vaste prik in de zomervakantie -hetzij op weg naar een bestemming in Frankrijk zelf, hetzij op weg naar Spanje of verder zuidelijk. De jaarlijkse vakantie-uittocht veroorzaakt lange files op de doorgaande routes naar het zuiden, vooral op de zogenaamde Autoroute du Soleil tussen Parijs en Marseille. De meest kritische dag is wat dat betreft de eerste zaterdag van augustus (Zwarte Zaterdag). Dit is de eerste dag van de zomervakantie in Parijs en meteen de dag waarop een groot gedeelte van de Parijzenaars op vakantie gaat.

Het dagelijkse verkeer in Frankrijk is echter eerder geconcentreerd in de regio die op die Zwarte Zaterdag nou juist massaal wordt verlaten, namelijk de stad Parijs en haar directe omgeving - het Île de France. In deze streek woont zo'n 20% van de Fransen, 12 miljoen op een totaal van zo'n 60 miljoen.

Wegennet

Frankrijk kent op dit moment ongeveer 900.000 kilometer aan wegen, die alle zijn verhard. Zo'n 11.160 kilometer bestaat uit autosnelwegen, in het Frans autoroute genoemd. Pas in de laatste jaren ontstaan autosnelwegen die in een rechte lijn van Parijs naar het zuiden lopen en daardoor een veel directere verbinding met steden als Toulouse en Barcelona geven. Het Franse wegennet zal op termijn worden gecompleteerd met een aantal oost-westroutes ten zuiden van Paris, zoals een rechtstreekse route van Lyon naar Bordeaux. Franse wegen zijn in beheer van een private concessionair, van de centrale overheid, departementen en gemeenten.

Het grootste gedeelte van het autosnelwegennet is door de staat in beheer gegeven van een van de Societés Autoroutières. Alleen de snelwegen in en om de grote steden worden door de centrale overheid zelf in beheer gehouden. Daarnaast onderhoudt de centrale overheid de zogenaamde Routes Nationales, de oorspronkelijke hoofdwegen tussen de grote steden. Door de aanleg van autosnelwegen hebben deze wegen vaak echter hun nationale belang verloren. De centrale overheid is er in de laatste jaren dan ook toe overgegaan om steeds meer Routes Nationales af te stoten en deze in beheer te geven aan de departementen. Zij zijn tegenwoordig Routes Departementales.

Autoroutes

Zie ook Autoroute.

Route Nationales

Zie ook Route Nationale.

Tol

Zie ook Tolwegen in Frankrijk.

Concessionairs zijn gerechtigd om tol te heffen op de autosnelwegen die zij in beheer hebben. Dit gebeurt in de regel doordat men bij het oprijden van de tolweg een kaartje trekt en dit bij het verlaten van de route weer inlevert, waarna de prijs wordt berekend. De concessionairs onderhouden de tolwegen, dragen zorg voor de verzorgingsplaatsen en hebben een eigen radiostation op 107.7 FM. Via deze frequentie wordt verkeersinformatie en toeristische informatie gegeven voor het gebied waar men op dat moment doorheen rijdt. Tolroutes zijn in Frankrijk vaak in betere staat dan de autosnelwegen in beheer van de centrale overheid.

De tolwegen waren oorspronkelijk in beheer bij bedrijven die voor 100% in staatseigendom waren. Tegenwoordig zijn de meeste concessionairs echter beursgenoteerd of op een andere manier in private handen. De meeste concessiehouders hebben meerdere autosnelwegen in één deel van het land in handen. De grootste spelers op de markt zijn APRR in het noorden en oosten, en ASF in het zuiden.

Geschiedenis

Zie Autoroute voor het hoofdonderwerp.

Toekomst

Zie Lijst van wegenprojecten in Frankrijk.

Wegnummering

De eerste wegnummering in Frankrijk dateert uit de tijd van Napoléon. Ten tijde van de Franse Revolutie waren de wegen in een zeer slechte staat. Napoléon meende een goed wegennet nodig te hebben voor troepenverplaatsingen en ging dan ook over tot aanleg en nummering van Routes Impériales.

De Routes Impériales vormen nu nog steeds de hoofdmoot van de genummerde Routes Nationales, routes met een rood schildje en een prefix N. Autosnelwegen hebben eveneens een rood schildje, maar een prefix A. Wanneer indirect naar een wegnummer wordt verwezen, gebeurt dit door een verwijzing in platte tekst. Bij verwijzingen naar een autosnelweg vanaf een andere autosnelweg, wordt dit nummer vaak ook wit omkaderd.

De A-nummers zijn tot op zekere hoogte van de N-nummers afgeleid, waarbij zij in de buurt lopen. Dit geldt met name bij de A-nummers 1 tot en met 20; bij hogere nummers bestaat deze parallellie vaak niet. Deze nummers zijn eerder regionaal verdeeld. Tenslotte zijn in Frankrijk ook de departementale wegen genummerd. Deze hebben een geel schildje met zwarte letters. Ieder departement bepaalt zelf hoe het de wegen nummert. Op de grens tussen twee departementen wisselt men dan ook vaak van wegnummer. Als gezegd worden op dit moment veel voormalige Routes Nationales aan de departementen overgedragen. Als onderdeel van dit proces verliezen de routes in kwestie hun N-nummer en krijgen zij hiervoor een D-nummer in de plaats.

Gemeentelijke wegen tenslotte verschijnen niet op de borden. Zij hebben slechts administratief belang.

Aan het wegnummer kan men dus slechts zien wie de wegbeheerder is. Het nummer laat niet zien, hoe de route precies is uitgebouwd. Een N-weg kan een tweestrooksweg zijn en een D-weg een substandaard snelweg. De Boulevard Périphérique van Parijs is zelfs een gemeentelijke weg.

Wegnummers staan in Frankrijk vrijwel overal op de borden. Dat geldt zowel voor nationale nummers als voor E-nummers. De enige uitzondering daarop is dat bij afritten van autosnelwegen het nummer van de kruisende route in principe niet wordt vermeld. De nummers van Franse wegen worden aangegeven op een ruitertje bovenop de richtingsborden.

Bewegwijzering

Richtlijnen voor de Franse bewegwijzering zijn vastgelegd in een landelijke richtlijn, de zogenaamde Instruction Interministérielle sur la Signalisation Routière. Verder is Frankrijk partij bij het Verdrag van Wenen. Verkeerstekens zijn gebaseerd op dat verdrag. In de Franse bewegwijzering komen drie kleurenstellingen terug, namelijk wit-op-blauw, wit-op-groen en zwart-op-wit. Wit-op-blauw is de kleurstelling voor verwijzingen naar de autosnelweg. Deze komt zowel terug bij verwijzingen vanaf het onderliggend wegennet naar de snelweg en op rechtdoorborden en afstandenborden op de autosnelweg zelf.

De overige beide kleurstellingen worden gebruikt op het onderliggend wegennet. In wit-op-groen worden aangegeven de meest directe routes naar een aantal belangrijke plaatsen, de zogenaamde pôles verts. Alle andere verwijzingen (uitgezonderd die naar autosnelwegen) worden in zwart-op-wit geplaatst. In deze "gesplitste" verwijzing ligt deels besloten dat de centrale overheid betaalt voor de groene verwijzingen, de departementen voor de witte en de concessionairs van de autosnelwegen voor de blauwe. Om die reden wordt in de bewegwijzering ook gebruik gemaakt van aparte panelen voor iedere kleurcode.

Op de Franse bewegwijzering wordt gebruik gemaakt van het lettertype Charactères. Dit lettertype verschijnt in een aantal varianten op de borden. Komnamen worden geheel in kapitalen bewegwijzerd; voor stadsdelen worden cursieve hoofdletters gebruikt. Objecten en namen van verzorgingsplaatsen staan met een cursieve letter in regulier schrift op de borden.

De afritten op Franse autosnelwegen zijn genummerd aan de hand van opvolgende nummers. Daarbij wordt gebruik gemaakt van het internationaal bekende afritsymbool. Wanneer een afrit moet worden ingevoegd, wordt na het voorafgaande nummer een afrit met de toevoeging .1 ingevoegd. Knooppunten zijn niet genummerd.

Verkeersveiligheid

In 2010 vielen 62 doden per 1 miljoen inwoners in Frankrijk, een daling van 51 procent ten opzichte van het jaar 2001. Frankrijk behoort daarmee tot de middenmoot in Europa qua verkeersveiligheid. In 2012 vielen 56 doden per 1 miljoen inwoners in Frankrijk, dat daarmee op het EU-gemiddelde zit.

Modal split

De modal split in Frankrijk in 2010.

Modaliteit	reizigerskm	aandeel
Auto	727.300.000.000	81,8%
Bus	49.900.000.000	5,6%
Trein	99.300.000.000	11.2%
Metro	12.400.000.000	1,4%

Zie ook

• Autoroute
• Voie Expresse
• Plan Pompidou
• Plan routier Breton
• Plan Palomar
• Paris
• Marseille
• Lyon
• Toulouse

Externe links

• Autoroutes.fr
• Bewegwijzerings-pagina van het Ministerie van Verkeer
• SARA (Sites Amoureux des Routes et Autoroutes)

Referenties

Wegen van Europa

Albanië • Andorra • Armenië • Azerbeidzjan • België • Bosnië-Herzegovina • Bulgarije • Cyprus • Denemarken • Duitsland • Estland • Finland • Frankrijk • Georgië • Griekenland • Hongarije • Ierland • IJsland • Italië • Kazachstan • Kosovo • Kroatië • Letland • Liechtenstein • Litouwen • Luxemburg • Macedonië • Malta • Moldavië • Montenegro • Nederland • Noorwegen • Oekraïne • Oostenrijk • Polen • Portugal • Roemenië • Rusland • San Marino • Servië • Slovenië • Slowakije • Spanje • Tsjechië • Turkije • Vaticaanstad • Verenigd Koninkrijk • Wit-Rusland • Zweden • Zwitserland in cursief landen die deels in Europa liggen of met Europa geassocieerd worden