Noorwegen

Norge
Hoofdstad	Oslo
Oppervlakte	385.252 km²
Inwonertal	4.843.000
Lengte wegennet	92.946 km
Lengte snelwegennet	385 km
Eerste snelweg	1964
Lokale naam	Motorvei
Rijdt	rechts
Nummerplaatcode	N

Noorwegen is een groot land in Noord-Europa, en ligt op het westelijke deel van het Scandinavisch schiereiland. Het land telt 4.644.457 inwoners (2008) en de hoofdstad is Oslo. Het land heeft een oppervlakte van 385.155 km² en is hiermee bijna 10 keer zo groot als Nederland.

Inleiding

Noorwegen is een groot land in het noorden van Europa en wordt gerekend tot Scandinavië. Het land is geen lid van de Europese Unie. Noorwegen grenst in het oosten aan Zweden en in het noordoosten aan Finland en Rusland. Aan de noordkant van Noorwegen ligt de Barentszzee, aan de westkant ligt de Noorse Zee en aan de zuidkant de Noordzee. Ten zuiden van Noorwegen ligt Denemarken. Het land is vooral bekend van de vele fjorden die tot diep in het land doordringen, en de ruige natuur met vele hooggebergtes. Hierdoor is maar een beperkt gedeelte van het land bewoonbaar voor mensen en bijna driekwart van het grondgebied is niet productief en minder dan 4% is gecultiveerd. Door deze oorzaken woont bijna driekwart van de bevolking in stedelijk gebied, met name langs de kust en in het zuidelijke deel van het land. De hoofdstad Oslo ligt in het zuidoosten van het land, aan de monding van de Oslofjord. Buiten deze gebieden komt men maar weinig bewoning tegen en kan het land als bijna uitgestorven gezien worden in vergelijking met Nederland met een gemiddeld inwoneraantal van 12,1 per vierkante kilometer, tegenover Nederland 395 inwoners per vierkante kilometer. De afstanden zijn groot. Als men van het zuidelijkste puntje van Noorwegen naar het meest noordelijk gelegen punt wil gaan is een afstand van 2600 kilometer benodigd, dit is dezelfde afstand als van Oslo naar Rome.

Over het klimaat van Noorwegen bestaan vele misverstanden. Bij het land denkt men aan regen en kou, maar dat is maar ten dele waar. Noorwegen kent een mild en vochtig klimaat. Aan de westkust bij de plaats Bergen komt de meeste regen voor, zo’n 2,5 maal zoveel als in De Bilt en dat is ook de reden waarom er in het straatbeeld paraplu-automaten zijn te vinden. In de overige gebieden van Noorwegen valt circa net zoveel regen als in Nederland of België. De meeste regen valt in de herfst en de winter. Het zuiden en westen van het land zijn relatief warm door de warme golfstroom en daar is het gemiddeld iets koeler dan in Nederland. Het warmst is het in de regio Oslo, waar in de zomer regelmatig pieken van boven de 30 graden zijn gemeten. Het koudst is het in het noorden, boven de poolcirkel waar een toendraklimaat heerst. Deze gebieden kunnen in de winter en tot ver in de lente besneeuwd zijn.

In Noorwegen mag men vrij overnachten in de natuur, in het Noors aangeduid als allemansrett. Dit vrije overnachten mag alleen als men minimaal 150 meter van huizen af zit, en als men de plaats weer opgeruimd achterlaat. Om deze reden is Noorwegen populair bij vakanties in de vrije natuur.

Grote steden

Rang	Naam	Inwoners
1.	Oslo	839.423
2.	Bergen	220.418
3.	Stavanger/Sandnes	181.280
4.	Trondheim	152.845
5.	Fredrikstad/Sarpsborg	99.227
6.	Drammen	93.006
7.	Porsgrunn/Skien	85.812
8.	Kristiansand	65.636
9.	Tromsø	53.622
10.	Tønsberg	46.091

Wegennet

Het Noors wegennet kan als zeer uitgestrekt bestempeld worden, goed uitgebouwd en verkeert meestal in goede staat. Omdat de bevolking voornamelijk langs de kust en in het zuiden van het land geconcentreerd is, liggen hier ook de meeste wegen en zijn deze wegen dan ook voornamelijk op deze locaties het meest uitgebouwd. Snelwegen komen maar nauwelijks voor in Noorwegen. De meeste zijn geconcentreerd rond de regio Oslo. Hier worden intensiteiten gehaald van gemiddeld 50.000 mvt/werkdag of meer, net zoals in de regio Bergen, Stavanger en Trondheim. Buiten deze gebieden en tussen deze gebieden zijn de meeste wegen niet breder dan een rijbaan met 2 rijstroken en komen de meeste intensiteiten op een gemiddelde werkdag niet boven de 10.000 mvt. De kans bestaat dat men in een uur rijden geen tegenliggers tegenkomt.

Kenmerkend aan een rit door het Noorse landschap zijn de vele bruggen, tunnels en overzetveren die gepasseerd moeten worden vanwege de natuurlijke omstandigheden. Een rit die hemelsbreed in circa 10 minuten afgelegd kan worden loopt door deze obstakels flink op. Voor deze objecten moet vaak tol betaald worden, in het Noors aangeduid als bom. De tolstations heten bomstasjon. Rond de grotere steden ligt vaak een cordon van tolpoorten. Die inkomsten die uit de tolkosten worden gegenereerd, worden gebruikt om bestaande infrastructuur te verbeteren of nieuwe aan te leggen, zoals het vervangen van veerverbindingen door bruggen, tunnels of nieuwe wegen.

Een aantal wegen, bruggen en/of tunnels zijn in het winterseizoen onbegaanbaar vanwege sneeuwval. Boven de poolcirkel kan er vanaf de herfst tot ver in mei nog sneeuw liggen, vandaar dat in deze periode spijkerbanden verplicht zijn.

Snelwegen

Zie motorvei voor het hoofdartikel.

In Noorwegen zijn er autosnelwegen rond de grootste steden. Het grootste netwerk ligt in en rond de hoofdstad Oslo, waar langere snelwegen te vinden zijn, voornamelijk de E6. Ook rondom Trondheim, Bergen en Stavanger liggen wat snelwegen, en her en der wat korte stukken. Het Noorse snelwegennet is 385 kilometer lang. De meeste snelwegen zijn tolwegen. De maximumsnelheid op Noorse snelwegen was vroeger standaard 90 km/uur, alhoewel tegenwoordig ook 100 km/uur wordt gebruikt. De maximumsnelheden voor Noorse snelwegen behoren hiermee tot de laagste van Europa. Plannen om te experimenteren met een maximumsnelheid van 110 km/uur zijn tot nader order uitgesteld.

Autowegen

Zie motortrafikkvei voor het hoofdartikel.

Delen van E-wegen en Riksveier, en in sommige gevallen ook fylkesveier, zijn uitgebouwd als een motortrafikkvei, een autoweg. Er is geen echt netwerk, maar delen van de routes zijn uitgebouwd als autoweg. Technisch gezien worden deze beschouwd als een "motorvei klasse B". Soms zijn ze 2x2 rijstroken breed, vaak ook 2+1 of 2x1. De maximumsnelheid hierop is 90km/uur. De aansluitingen zijn in de regel ongelijkvloers. De motortrafikkveier zijn samen 395 kilometer lang, langer dan het motorvei-netwerk.

Wegtypes

De hoogste klasse wegen zijn de Europawegen, Europavei. Op de bewegwijzering verschijnen zij met E-nummer in witte letters op een groen achtergrondschild. De 2e klasse wegen zijn de stamwegen, Stamvei. Deze stamwegen zijn wegen van hoog nationaal belang en zijn te vergelijken met de Nederlandse N-wegen met cijfers onder de 100, zoals de N9 en N34. Stamwegen verschijnen met hun rijkswegnummer in het wit op een groen achtergrondschild. De 3e klasse wegen zijn de rijkswegen, Riksvei. Deze verschijnen in het zwart op een wit achtergrondschild. Deze drie typen wegen zijn allen in beheer en onderhoud van het Rijk, de Statens Vegvesen.

Naast de rijkswegen kent Noorwegen ook wegen in beheer en onderhoud van de provincies, de Fylkesvei. Deze komen niet voor op de bewegwijzering.

Maximumsnelheden

De maximumsnelheid binnen de bebouwde kom is 50 km/h, alhoewel men op enkele wegen ook snelheden van 40 km/h tegenkomt. In verblijfsgebieden wordt steeds vaker een maximumsnelheid ingesteld van 30 km/h. Buiten de bebouwde kom geldt standaard een maximumsnelheid van 80 km/h, uitgezonderd op enkele rijkswegen en nationale hoofdwegen waar 90 km/h of zelfs 100 km/h geldt. Autobussen en auto's met aanhangwagen zijn beperkt tot 80 km/h en auto's met een aanhangwagen of caravan die ongeremd zijn en meer dan 300 kg wegen mogen niet harder dan 60 km/h.

Zie ook

• Lijst van wegtunnels in Noorwegen
• Lijst van zeetunnels in Noorwegen
• Lijst van bruggen in Noorwegen

Referenties

Wegen van Europa

Albanië • Andorra • Armenië • Azerbeidzjan • België • Bosnië-Herzegovina • Bulgarije • Cyprus • Denemarken • Duitsland • Estland • Finland • Frankrijk • Georgië • Griekenland • Hongarije • Ierland • IJsland • Italië • Kazachstan • Kosovo • Kroatië • Letland • Liechtenstein • Litouwen • Luxemburg • Macedonië • Malta • Moldavië • Montenegro • Nederland • Noorwegen • Oekraïne • Oostenrijk • Polen • Portugal • Roemenië • Rusland • San Marino • Servië • Slovenië • Slowakije • Spanje • Tsjechië • Turkije • Vaticaanstad • Verenigd Koninkrijk • Wit-Rusland • Zweden • Zwitserland in cursief landen die deels in Europa liggen of met Europa geassocieerd worden