Stroomweg

Een stroomweg is een type weg in Nederland die bestemd is om veel verkeer te verwerken en het verkeer door te laten stromen met zo min mogelijk oponthoud. De stroomweg is bij voorkeur ongelijkvloers met een snelheid van minimaal 100 km/h. Dit wegtype is geïntroduceerd in het startprogramma Duurzaam Veilig en vormt de 'hoogste' categorie, boven erftoegangswegen en gebiedsontsluitingswegen. Omdat de snelheden en intensiteiten hoog liggen is het uitgesloten dat er frontale conflicten optreden. Daarom dient een stroomweg een fysieke middenbermafscheiding te hebben. Later is echter besloten dat op enkelbaans stroomwegen het alsnog mogelijk moet kunnen zijn om in te halen. Er geldt dan echter vaak een snelheidsbeperking. Ook voldoen deze enkelbaans stroomwegen niet aan het gewenste dwarsprofiel, vanwege het ontbreken van de fysieke scheiding.

Types

Stroomwegen zijn onderverdeeld in nationale stroomwegen en in regionale stroomwegen. De nationale stroomwegen zijn de autosnelwegen, dit wegtype valt buiten het programma Duurzaam Veilig. Regionale stroomwegen zijn de autowegen. Deze vallen wel onder Duurzaam Veilig. Net als bij de gebiedsontsluitingsweg en bij de erftoegangsweg is ook de regionale stroomweg in twee typen onderverdeeld: type I en type II. Beide bestaan uit twee rijbanen en zijn voorzien van een fysieke rijrichtingscheiding. Type I heeft slechts één rijstrook per rijbaan (en dus per rijrichting); type II heeft er twee (of meer, hoewel dat slechts weinig voorkomt).

Eigenschappen

Type I	Type II
snelheidslimiet 100 km/uur	snelheidslimiet 100 km/uur
ontwerpsnelheid 90 km/uur	ontwerpsnelheid 90 km/uur
ongelijkvloerse aansluitingen	ongelijkvloerse aansluitingen
fysieke rijrichtingscheiding	fysieke rijrichtingscheiding
2x1 rijstroken	2x2 rijstroken
halfverharde berm met pechhavens	halfverharde berm met pechhavens
volledige markering	volledige markering

Bovenstaande tabel toont de ideale waarden waaraan een stroomweg moet voldoen. Er bestaan echter ook (stroom-)wegen die voorzien zijn van volwaardige vluchtstroken, wat nog veiliger is dan de aanbevolen halfverharde bermen.

Veel bestaande autowegen kunnen niet eenvoudig, of zelfs geheel niet voorzien worden van een fysieke rijrichtingscheiding. Daarom is er in de essentiële herkenbaarheidskenmerken een zogenaamde faseringsoplossing opgenomen. In plaats van een middenberm met daarin de fysieke rijrichtingscheiding maken beide rijrichtingen gebruik van dezelfde rijbaan, zoals bij een GOW type II. De ruimte tussen de twee asstrepen wordt hierbij opgevuld met een groene verflaag.

Omdat regionale stroomwegen automatisch de autowegstatus hebben, geldt er een maximumsnelheid van 100 kilometer per uur. Net als op andere wegen kunnen hier uitzonderingen op voorkomen. Bij autowegen is dit vaak 80 km/uur. Helaas is er een groot misverstand ontstaan in de relatie tussen de EHK en de maximumsnelheid. Door onzorgvuldige communicatie of argumentatie is er het beeld ontstaan dat de zeer opvallende groene middenstreep automatisch een snelheidslimiet van 100 km/uur inhoudt. Dit heeft twee gevolgen gehad: enerzijds ontstond er onder weggebruikers verwarring over de geldende snelheidslimiet ("de streep zegt 100, het bord 80"), anderzijds pasten sommige wegbeheerders hierdoor de EHK onjuist toe. Zo wordt soms de groene verf achterwege gelaten zodra een lagere snelheid dan 100 geldt, soms wordt zelfs GOW-markering toegepast op een weg met autowegstatus. Momenteel vindt er discussie plaats over hoe deze onduidelijkheden (en tekortkomingen) verholpen kunnen worden.

Daarnaast is er een gerechtelijke uitspraak geweest inzake de groene streep op de N99 bij Van Ewijcksluis, waar een snelheid van 80 km/h geldt. De uitspraak van de rechter heeft ervoor gezorgd dat een groene streep nu juridisch gekoppeld is aan een maximumsnelheid van 100 km/h. Daardoor heeft Rijkswaterstaat de groene streep moeten verwijderen op het 80 km/h-gedeelte. Gevolg is dat andere wegbeheerders vanwege deze uitspraak hun groene strepen hebben moeten verwijderen waar geen snelheidslimiet van 100 km/h geldt.

Volwaardige stroomwegen in Nederland

Hieronder volgt een lijst met stroomwegen die voldoen aan de gestelde eisen in Duurzaam Veilig (ongelijkvloers, fysieke middenbermafscheiding, 100 km/h). Hierbij wordt eventueel vermeld of deze in aanleg is of gepland is. In het artikel autowegen is een lijst opgenomen met alle stroomwegen in Nederland, ook de wegen die niet voldoen aan de Duurzaam Veilig-richtlijnen.

• Parallelrijbanen A2 Eindhoven (80 km/u)
• volledig, met uitzondering van de aansluitingen met de A15 en A16
• Zuidelijke randweg Groningen; Ring Sneek
• A12 - Goudse Schouw (Ring Alphen aan den Rijn); Leidse Schouw - Zoeterwoude Burg. Smeetsweg
• Rozenburg A15 - N218
• Werpsterhoek - Drachten; Zurich - Harlingen
• Assen - Zuidbroek (verdubbeling naar 2x2 tussen 2013 en 2015)
• knooppunt Holsloot - Emmen; Borger - Eelde
• knooppunt Hattemerbroek - Kampen; Ens - knooppunt Emmeloord (super two)
• Brielle N218 - Stellendam N215 (kruispunten als (turbo)rotonde); Middelburg - A58
• N254 - N61, inclusief Westerscheldetunnel
• Van Heuvengoedhartlaan (west) - Van Heuvengoedhartlaan (oost) (80 km/h)
• bebouwde-komgrens Haarlem - A205
• Katwijk - Noordwijk. Dit gedeelte heeft zelfs een snelwegprofiel.
• Maasdijk A20 - Westerlee
• aansluiting A2 - Utrecht, Gandhiplein; Utrecht, Robert Kochplein - aansluiting A27
• aansluiting A9 - N508 (Ring Alkmaar Oost) (80 km/u)
• N203 - A8
• Middelburg - N62
• Baexem - Roermond Hatenboer; Roermond-Oost - Asenray BAB52
• knooppunt Ten Esschen - aansluiting Simpelveld
• aansluiting A7 - N506 (gepland)
• aansluiting A15 - N322
• Nijmeegseplein - Westervoortsedijk (80 km/h)
• aansluiting A13 (Kruithuisplein) - Provincialeweg

Stroomwegen buiten Nederland

Buiten Nederland zijn soortgelijke wegen als de stroomweg gebruikelijker dan in Nederland aangezien de maaswijdte in die landen niet altijd volwaardige autosnelwegen rechtvaardigen. Omwille van de lagere intensiteiten is in het buitenland een autosnelweg niet altijd vereist, maar legt men vanwege de genoemde maaswijdte, maar ook de verkeersveiligheid, en de bereikbaarheid van landsdelen een hoogwaardige weg aan met bijna alle kenmerken van een autosnelweg. In diverse landen zit er soms nauwelijks verschil tussen de ontwerpeisen van een stroomweg en een autosnelweg.