Śląskie

Uit Wegenwiki
Ga naar: navigatie, zoeken
COA Slaskie.svg
Slaskie.png
Hoofdstad Katowice
Grootste stad Katowice
Oppervlakte 12.334 km²
Inwonertal 4.677.000
Lengte snelwegennet 303 km[1]
Eerste snelweg 1986
Afkorting S

De provincie Śląskie, vertaald als Silezië, is een wojewódtzwa, of provincie van Polen, gelegen in het zuiden van het land. De provincie telt bijna 4,7 miljoen inwoners en heeft een oppervlakte ter grootte van ongeveer een derde van Nederland.

Inleiding

Ligging

De provincie Śląskie is een vrij kleine provincie in het centrale zuiden van Polen. Het grenst in het westen aan de provincie Opolskie, in het noorden aan de provincie Łódzkie en in het oosten aan de provincie Małopolskie. In het zuiden zijn internationale grenzen met Slowakije en Tsjechië. De provincie meet maximaal 100 kilometer van oost naar west en 190 kilometer van noord naar zuid.

Landschap

De provincie Śląskie heeft een gevarieerd landschap. Het noorden is vrij dunbevolkt en kent redelijk wat bos. Dit gaat zuidwaarts over in heuvels, met name ten zuiden van Katowice en wordt uiteindelijk bergachtig op de grens met Slowakije. De 1.725 meter hoge Babia Góra is het hoogste punt van de provincie Śląskie. In het zuiden zijn rond Bielsko-Biała een aantal stuwmeren.

Steden

De provincie Śląskie is de meest verstedelijkte provincie van Polen, 78% van de bevolking woont in de steden. Het grootste stedelijke gebied is het Silezisch stedengebied, met daarin grote steden als Katowice, Sosnowiec, Zabrze, Chorzów, Bytom en Gliwice. Ten zuiden daarvan liggen een aantal grotere steden als Tychy, Rybnik en Bielsko-Biała. In het noorden ligt de pelgrimsstad Częstochowa. Het grootste deel van Zuid-Śląskie is verstedelijkt met veel grote dorpen en kleine steden die dicht bij elkaar liggen.

Economie

De provincie Śląskie is na de provincie Mazowieckie de meest ontwikkelde provincie van Polen met in 2012 een gemiddeld inkomen van € 860 per maand. Dit komt doordat de regio al vroeg is geïndustrialiseerd, wat tegenwoordig overstapt op een service-economie. Het Silezisch stedengebied is vergelijkbaar met het Ruhrgebied in Duitsland. Het toerisme is in de provincie Śląskie ook van belang, vooral in de Beskiden in het zuiden. Częstochowa is een belangrijke pelgrimsstad. Het Silezisch stedengebied heeft de toerist echter minder te bieden afgezien van grote winkelcentra.

Wegennet

De provincie Śląskie is een belangrijk knooppunt binnen Polen, met name vanwege de aanwezigheid van het Silezisch stedengebied. Voor zowel oost-west als noord-zuidverkeer in deze regio is Katowice het knooppunt. Elders buiten dit gebied zijn minder belangrijke doorgaande routes.

Autosnelwegen

De ruggengraat van het hoofdwegennet is de A4 en in toenemende mate de A1. De A4 is een oost-westroute vanaf Wrocław via Gliwice en Katowice richting Kraków en is door het Silezisch stedengebied met 2x3 rijstroken uitgerust. De A1 is nog in ontwikkeling en verbindt Gliwice met Tsjechië, met name de stad Ostrava. Dit ontwikkelt zich steeds meer als een transitroute vanaf andere delen van Polen en de Baltische staten richting de Alpen en Italië. Daarnaast zijn er enkele stedelijke snelwegen zoals de S1 en S86. De S1 is een snelweg door Katowice tot aan Tychy en vanaf Bielsko-Biała naar de Tsjechische grens bij Cieszyn. De S86 vormt een stedelijke snelweg van Sosnowiec door Katowice en was in 2010 de drukste snelweg van Polen. De S69 is een nieuwe snelweg vanaf Bielsko-Biała richting Żywiec en Žilina in Slowakije. De Drogowa Trasa Średnicowa is een klasse GP autoweg met 2x3 rijstroken en ongelijkvloerse kruisingen door Katowice, Chorzów en Zabrze die parallel aan de A4 loopt.

Droga krajowa

De DK1 vormt de belangrijkste doorgaande weg en verwerkt al het doorgaande verkeer in het noorden van Śląskie en is in het Silezisch stedengebied en ten zuiden daarvan als S1 uitgebouwd. Alleen tussen Tychy en Bielsko-Biała ontbreekt nog een stuk dat is uitgebouwd als droga ekspresowa. De DK4 is in Śląskie inmiddels volledig omgenummerd naar DK94 omdat deze vervangen is door de A4. De DK1 komt vanuit Poznań en eindigt in Bytom. De DK46 vormt een belangrijke oost-westas die Częstochowa aandoet, feitelijk de enige significante oost-westas die buiten het Silezisch stedengebied loopt. De DK69 verloopt vanaf Bielsko-Biała naar de Slowaakse grens en is een significante route voor het internationale verkeer naar Bratislava en Hongarije. Tot slot is de DK81 een belangrijke 2x2-weg van Katowice via Żory naar de S1 tussen Bielsko-Biała en Cieszyn.

Geschiedenis

Alhoewel de provincie Śląskie al vroeg een belangrijk industrieel centrum was kwam de bouw van snelwegen relatief laat op gang. In 1986 werd de S86 tussen Sosnowiec en Katowice opgeleverd, de eerste snelweg van de provincie Śląskie. In 1990 werd het eerste deel van de A4 in de provincie Śląskie geopend, maar het duurde nog tot 2006 voordat de A4 doorgaand te berijden was door Śląskie, daarvoor moest men via het onderliggend wegennet van het Silezisch stedengebied. De A4 is direct met 2x3 rijstroken aangelegd. Tussen 2009 en 2012 is de A1 vanaf de luchthaven Pyrzowice via Gliwice naar de Tsjechische grens aangelegd. Dit is één van de meest stedelijke snelwegprojecten van Polen aangezien hij dwars door Gliwice loopt. In 2014 opende de ontbrekende Most Mszana die lange tijd vertraagd is.

Toekomst

Pas rond 2019 wordt de A1 ook langs Częstochowa opengesteld. Tevens moet in 2015 de S69 tussen Bielsko-Biała en Żywiec gereed zijn, maar pas later zal de gehele route tot de Slowaakse grens hoogwaardig uitgebouwd zijn. Tevens zijn plannen om het gat van de S1 tussen Tychy en Bielsko-Biała te dichten. Op lange termijn moet de S11 vanaf Bytom richting Poznań aangelegd worden, maar dit is nog weinig concreet. Soms wordt de bouw van de S46 geopperd, een droga ekspresowa vanaf Opole naar Częstochowa, zodat die stad ook vanuit het westen goed bereikbaar zal zijn.

Referenties

  1. stand 01-01-2018
Województwa in Polen

DolnośląskieKujawsko-PomorskieLubelskieLubuskieŁódzkieMałopolskieMazowieckieOpolskiePodkarpackiePodlaskiePomorskieŚląskieŚwiętokrzyskieWarmińsko-MazurskieWielkopolskieZachodniopomorskie