1200 km-plan

Uit Wegenwiki
Ga naar: navigatie, zoeken

Massamotorisatie vraagt om tempoverhoging wegaanleg en een apart Rijkswegenfonds

Vrij snel nadat het Rijkswegenplan 1958 was vastgesteld, werden bij het Ministerie van Verkeer en Waterstaat de prognoses bijgesteld. Inmiddels werd ervan uitgegaan dat de groei hoger zou gaan uitkomen dan midden jaren '50 was voorzien, en dat het nog vrij recente Rijkswegenplan 1958 zowel qua hoeveelheid wegen als qua jaarlijks investeringsvolume volstrekt onvoldoende zou zijn.

Minister drs. H.A. Korthals (VVD, 19 mei 1957 - 24 juli 1963) erkende vervolgens dat het noodzakelijk was om tot een tempoverhoging in de wegenbouw te komen, en lanceerde het 1200-kilometerplan. Dit plan was een goede aanzet naar een beter wegennet. Om te komen tot een snelle uitvoering, werden begin jaren '60 (zeker door minister Korthals) de nodige tracébesluiten ("oude stijl") genomen.

Korthals werkte ook aan de totstandkoming van het Rijkswegenfonds. Voor uitvoering van de tracébesluiten konden worden uitgevoerd, was geld nodig. Hiertoe werd bij Koninklijk Besluit van 21 januari 1965 het Rijkswegenfonds opgericht, voor een periode van 15 jaar. Het fonds werd gevoed door de opbrengst van de opcenten op de motorrijtuigenbelasting en een bijdrage uit de algemene middelen. Door de grote hoeveelheid financiële middelen die dit opleverde, was Nederland in staat om tussen 1965 en 1975 het autosnelwegennet fors in omvang toe te laten nemen.

1200 km-plan als aanvulling op het Rijkswegenplan 1958

Het 1200 km plan uit 1959

Meest interessante om te zien is dat diverse nieuw aan te leggen autosnelwegen die niet in het Rijkswegenplan 1958 voorkomen wèl in het 1200 kilometerplan zijn opgenomen. Denk hierbij aan:

  • de E8, de latere rijksweg 1 tussen Terschuur en de Duitse grens
  • de Zoomweg; de latere rijksweg 4 (19) tussen Den Haag en Bergen op Zoom
  • de latere rijksweg 6 tussen Lelystad en Groningen
  • de Coentunnelweg; de latere rijksweg 8 tussen Amsterdam en Heemskerk
  • de latere rijksweg 9 als (tweede) ring om Amsterdam
  • de latere rijksweg 15 (21) als Zuidelijke Ruit van Rotterdam
  • de latere rijksweg 27 tussen Eemnes en Almere/Lelystad
  • de latere rijksweg 50 (75) tussen Arnhem en Eindhoven
  • de latere rijksweg 58 tussen Ossendrecht en Tilburg

Dit verklaart ook bijvoorbeeld de voorbereiding en aanleg van de Coentunnel en Beneluxtunnel begin jaren '60 door het Rijk, terwijl de bijbehorende wegen niet in het Rijkswegenplan 1958 waren opgenomen. Feitelijk is met het 1200-kilometerplan een enorm voorschot genomen op het latere Rijkswegenplan 1968.


Externe links

Chronologie van Nederlandse nationale wegenplannen

Vaststelling (historische) rijkswegennetten: 1816 - 1821

Rijkswegenplannen: 1915 - 1927 - 1932 - 1938 - 1948 - 1958 - 1968 - 1984

Tussentijdse wegenplannen: 1200 km-plan (1959) - Structuurschema Hoofdwegennet 1966

Planologische kernbeslissingen: Structuurschema Verkeer en Vervoer (1977-1981) - Tweede Structuurschema Verkeer en Vervoer (1988-1991) - Nationaal Verkeers- en Vervoersplan (2000-2002) - Nota Mobiliteit (2004-2006)

Rijksstructuurvisies: Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (2011-2012)