A16 (Nederland)

Uit Wegenwiki
Ga naar: navigatie, zoeken
NLA016.svg
Wiki 016.svg
A16
Begin Rotterdam
Einde Hazeldonk (grens België)
Lengte 57,898[1] km
Lijst van Nederlandse autosnelwegen
Route

Knooppuntsymbool.svg Terbregseplein NLA020.svg → Hoek van Holland / Gouda

Afslagsymbool.svg 27 Rotterdam-Prins Alexander S109.svg

Afslagsymbool.svg 26 Rotterdam-Kralingen S108.svg

Afslagsymbool.svg 25 Rotterdam-Centrum S107.svg NLN210.svg → Capelle aan den IJssel

Brug.svg Van Brienenoordbrug Riviersymbool.svg Nieuwe Maas

Afslagsymbool.svg 24 Rotterdam-Feijenoord S106.svg

Knooppuntsymbool.svg Ridderkerk-noord NLA015.svg → Europoort, NLA038.svg → Ridderkerk

Knooppuntsymbool.svg Ridderkerk-zuid NLA015.svg → Gorinchem - Nijmegen

Afslagsymbool.svg 23 Hendrik-Ido-Ambacht

Afslagsymbool.svg 22 Zwijndrecht

Tunnel.svg Drechttunnel Riviersymbool.svg Oude Maas

Afslagsymbool.svg 21 Dordrecht-Centrum

Afslagsymbool.svg 20 's-Gravendeel NLN003.svg→Papendrecht,NLN217.svg→'s-GravendeelTol.svg

Brug.svg Moerdijkbrug Riviersymbool.svg Hollandsch Diep

Knooppuntsymbool.svg Klaverpolder NLA017.svg → Roosendaal

Afslagsymbool.svg 18 Zevenbergschen Hoek

Knooppuntsymbool.svg Zonzeel NLA059.svg → 's-Hertogenbosch

Afslagsymbool.svg 17 Breda-Noord

Afslagsymbool.svg 16 Breda-West

Knooppuntsymbool.svg Princeville NLA058.svg → Roosendaal

Afslagsymbool.svg 15 Breda NLN263.svg → Rijsbergen

Knooppuntsymbool.svg Galder NLA058.svg → Tilburg - Eindhoven

Afslagsymbool.svg 14 Industrie Breda 6000-7000

Flag of Europe vierkant.svg Grensovergang Hazeldonk

Flag of Belgium.svg E19 BE.svg → Antwerpen

De Rijksweg 16, beter bekend als A16 is een autosnelweg in Nederland. De snelweg vormt een belangrijke noord-zuidroute in het zuidwesten van het land, vanaf de grens met België bij Breda tot aan Rotterdam. De Van Brienenoordbrug bij Rotterdam is het drukste wegvak van Nederland, en tevens is de grensovergang Hazeldonk de drukste grensovergang van Nederland en Europa. De A16 is zo'n 58 kilometer lang.

Routebeschrijving

Noord-Brabant

Bij de industriezone Meer / Hazeldonk gaat de Belgische E19 uit Antwerpen over in de Nederlandse A16. Binnen een paar kilometer volgt het knooppunt Galder, waar de A27 en A58 naar het oosten afslaan, de A27 richting Utrecht en de A58 richting Tilburg en Eindhoven. De snelweg wordt hierna een stuk drukker en telt ook 2x3 rijstroken, en loopt langs de westzijde van Breda, parallel aan de hogesnelheidslijn van Antwerpen naar Rotterdam. Een paar kilometer verderop volgt het knooppunt Princeville, waar de A58 richting Roosendaal en Vlissingen in het westen afslaat. Noordelijker loopt de snelweg verdiept door Breda, waarna een polderlandschap volgt. Bij het knooppunt Zonzeel kruist men de A59, die richting Den Bosch loopt. De A16 en A59 zijn dan een paar kilometer dubbelgenummerd. De A16 telt doorlopend 2x3 rijstroken waarna vlak voor het Hollands Diep het knooppunt Klaverpolder volgt, waar de A59 invoegt op de A17, de snelweg richting Roosendaal. De A59 loopt dan richting Zierikzee. Vlak hierna volgt de Moerdijkbrug, de grens tussen Noord-Brabant en Zuid-Holland.

Zuid-Holland

Al snel bereikt men het stedelijk gebied rond Dordrecht, waarbij men aan de zuidkant van de stad de N3 kruist, die langs de oostkant van Dordrecht loopt. Naar het westen gaat de N217, met als onderdeel de Kiltunnel, een toltunnel. Vanaf het centrum van Dordrecht splitsen de 2x3 rijstroken in een parallelsysteem met 4x2 rijstroken, waarna de snelweg door de Drechttunnel loopt, die 4 tunnelbuizen kent met in totaal 8 rijstroken. Men gaat hier onder de Oude Maas door. Daarna gaat de snelweg dwars door Zwijndrecht, waarna kortstondig een open gebied volgt tot aan Ridderkerk.

Bij het knooppunt Ridderkerk, dat feitelijk uit twee separate knooppunten bestaat, is de A15 van de Europoort naar Nijmegen kortstondig dubbelgenummerd. Dit wegvak telt tot 16 rijstroken verdeeld over 4 rijbanen, en is de breedste snelweg van Nederland. Bij het tweede knooppunt Ridderkerk slaat de A15 naar het westen af en naar het oosten vormt de A38 een korte inprikker naar Ridderkerk. De snelweg gaat hierna over in een systeem van 4x3 rijstroken, met een doelgroepenstrook voor vrachtverkeer. Dit is het oostelijk deel van de Ring Rotterdam. Men gaat hier over de Van Brienenoordbrug, die over de Maas loopt en de drukste snelweg van Nederland is. Voor knooppunt Terbregseplein komen de rijbanen weer samen, en eindigt de A16 op de A20, de snelweg vanaf Gouda richting Hoek van Holland.

Geschiedenis

De geschiedenis van de A16 is nauw verbonden met de vooroorlogse aanleg van de verbinding tussen Rotterdam en de Moerdijkbrug. Reeds in 1934 werd de rijksweg IJsselmonde - Zwijndrecht als enkelbaans, gelijkvloerse weg opengesteld. De Moerdijkbrug werd in 1936 opengesteld, en de verbinding tussen Dordrecht en de Moerdijkbrug enkelbaans in 1938. Met de openstelling van de Oude Maasbrug tussen Zwijndrecht en Dordrecht in 1939 ontstond dan de sinds het Rijkswegenplan 1927 al gekoesterde wens van een doorgaande wegverbinding tussen Rotterdam en Brabant. In het oorlogsjaar 1943 werd de rijksweg IJsselmonde - Zwijndrecht van een tweede rijbaan voorzien.

Door oorlogshandelingen liep de verbinding grote schade op, met name aan de Moerdijkbrug. Na de oorlog werd de brug provisorisch hersteld met liggers van de parallelle spoorbrug. In 1946 was de schade volledig hersteld.

In de periode 1953-1955 werd de verbinding tussen de Moerdijkbrug en Breda als autosnelweg aangelegd en werd het wegvak tussen Dordrecht en de Moerdijkbrug van een tweede rijbaan voorzien.

Begin jaren 60 begon de aanleg van het gedeelte tussen rijksweg 3 (de huidige Bosdreef in Rotterdam) en IJsselmonde, inclusief de bouw van de Van Brienenoordbrug. De brug zelf opende in 1965, de oude rijksweg 3 werd in 1967 bereikt. Met de aanleg van de A20 werd de weg in 1973 daarop aangesloten door de gedeeltelijke aanleg van het Terbregseplein. Het Terbregseplein was voorzien als een zogenaamd "ster-turbineknooppunt", waarbij in noordelijke richting de Stamweg zou beginnen richting Haarlem.

De bestaande A16 werd in 1971 gecompleteerd door de aanleg van de snelweg tussen Breda en Hazeldonk, alwaar deze aansloot op de gelijktijdig geopende Belgische E10 naar Antwerpen (thans E19).

Openstellingsgeschiedenis

De A16 ter hoogte van het knooppunt Ridderkerk, kijkend richting noorden, in de jaren 50.
De oorspronkelijke A16 en rijksweg 58 bij Breda, voor de verlegging van de snelweg.
Van Naar Lengte Opening[2]
Rotterdam-IJsselmonde Zwijndrecht 9 km 22-07-1943
Dordrecht Moerdijkseweg 10 km 01-05-1953
Zevenbergen Breda-Princenhage 12 km 20-06-1955
Rotterdam-Kralingseplein Rotterdam-IJsselmonde 4 km 01-02-1965
Rotterdam-Bosdreef Rotterdam-Kralingseplein 3 km 18-12-1967
Breda-Princenhage Belgische grens 11 km 30-12-1971
Knooppuntsymbool.svg Terbregseplein Rotterdam-Bosdreef 1 km 21-06-1973
Zwijndrecht Dordrecht 3 km 15-11-1977

Stamweg

Kaart van het Rijkswegenplan 1968 met de ingetekende A16.

De Stamweg zou een bijzonder onderdeel van rijksweg 16 worden. Tussen Rotterdam en de IJmond in de regio Amsterdam zou deze snelweg alleen via knooppunten aansluiting geven op andere kruisende autosnelwegen, zoals de (deels eveneens geprojecteerde) rijkswegen 3, 4, 6, 8, 11, 12, 24, 44 en 80. Tijdens de voorbereidingsperiode van het Rijkswegenplan 1968, zijn rond 1960 de eerste schetsen ontwikkeld voor de voortzetting van het tracé van rijksweg 16 in noordelijke richting. Dit tracé was ontwikkeld om de provincie Noord-Holland "van een goede, rechtstreekse verbinding met Zuidwest-Nederland en vooral Rotterdam te voorzien".[3]

De plannen voor de Stamweg gingen na de oliecrisis en de besparingsdoelstellingen van het kabinet Den Uyl de ijskast in omdat de wens werd geuit om de Rijksweg 16 in Noord-Holland zoveel als mogelijk te bundelen met Rijksweg 9. Wel is in 1974 het tracébesluit genomen voor de aanleg van de Wijkertunnel als onderdeel van rijksweg 16. Daarbij zou noordelijk van de tunnel aangesloten worden op rijksweg 9 - het plan voor een eindpunt van rijksweg 16 noordelijk van Alkmaar was al verlaten. Het tracé van Rijksweg 16 door de westelijke Haarlemmermeer zou in het Structuurschema Verkeer en Vervoer worden opgenomen als Rijksweg 22, maar al bij het Tweede Structuurschema Verkeer en Vervoer (SVV-II) verdween de weg uit de Rijksplannen. Later heeft de provincie Noord-Holland besloten alsnog een weg door de westelijke Haarlemmermeer aan te leggen als N205, maar is de relatie met de Stamwegplannen ver te zoeken.

In Zuid-Holland zou de functie van de Rijksweg 16 worden overgenomen door de Rijksweg 4, waardoor ook hier de Stamweg uit het beeld verdween.[4]

In de 'MIRT verkenning Haaglanden Infrastructuur en Ruimte 2020-2040' is in 2010 wederom onderzoek gedaan naar het doortrekken van de A16 vanaf het Terbregseplein naar de A4 bij Leiden.[5] Conclusie van dit onderzoek was dat deze verbinding positief bij zou dragen aan de bereikbaarheid van de regio. De doorstroming op de A4 zou ermee verbeteren. De weg zou behoorlijke effecten op natuur en milieu hebben wegens de doorsnijding van natuurgebieden rond Leiden, Groene Hart, De Rotte en Bergse Bos. Compenserende maatregelen hiervoor zouden zodoende fors zijn. Ook wordt genoemd dat deze doorgetrokken A16 zou leiden tot ruimtelijke economische ontwikkeling langs de snelweg wat niet past in de visie van Haaglanden. Om deze redenen wordt het doortrekken van de A16 naar de A4 niet verder onderzocht als optie om de bereikbaarheid rond Den Haag te verbeteren.

Reconstructies

De A16 in aanleg in Zwijndrecht in 1974.

In de jaren 60 werd de congestie voor de enkelbaans brug over de Oude Maas tussen Zwijndrecht en Dordrecht almaar nijpender. In 1970 werd het besluit genomen om de Drechttunnel te bouwen en de rijksweg tussen Rotterdam en Dordrecht te verbreden. In 1977 werd de Drechttunnel ingewijd, met maar liefst 4x2 rijstroken. De files bij Dordrecht waren daarmee voltooid verleden tijd.

Noordelijker groeiden in de jaren 70 de files voor de Van Brienenoordbrug onstuitbaar. In 1979 werd het besluit genomen tot de aanleg van een tweede brug - de uitvoering liet door de beroerde financiële situatie van de overheid begin jaren 80 lang op zich wachten. Pas in 1990 kon de tweede Van Brienenoordbrug, inclusief het verbrede gedeelte van de A16 tussen de knooppunten Terbregseplein en Ridderkerk voor het verkeer worden vrijgegeven.

Het door files en twee grote mistongevallen geplaagde smalle deel van de A16 tussen de Moerdijkbrug en Breda werd aan het begin van de 21e eeuw onder handen genomen, tezamen met de aanleg van de HSL-zuid. In 2004 kwam de verbreding van grote delen van het wegvak tussen de Moerdijkbrug en Breda gereed. Bij Breda en Prinsenbeek werd de rijksweg verdiept in een openbakconstructie gelegd en plaatselijk van een 'stadsduct' voorzien. In 2006 werd de geheel naar 2x3 rijstroken verbrede A16 tussen de knooppunten Klaverpolder en Galder voor het verkeer vrijgegeven.

Eerste proef met filesignalering

Filesignalering langs rijksweg 16 in 1973

In 1970 is de afdeling Automatische Verkeersystemen van de TH Delft in samenwerking met de Dienst Verkeerskunde van Rijkswaterstaat gestart met een onderzoek naar automatische filebewaking. Dat leidde ertoe dat in 1973 op het wegvak tussen knooppunt Ridderkerk-Zuid en de brug over de Oude Maas bij Zwijndrecht een proefsysteem werd geïnstalleerd. Het systeem werkte op dezelfde basis als de huidige verkeerssignalering, namelijk het gebruik van meetlussen in het wegdek, waarbij om de ongeveer 600 meter de snelheid van het verkeer werd gemeten. Waar het systeem verschilt van de huidige verkeerssignalering, is vooral de plaatsing van de signaalgevers ter weerszijden van de (toen nog tweestrooks) rijbaan, en de mogelijke beeldstanden. De signaalgevers konden alleen de snelheden 30, 50, 70 en 90 tonen, almede de beeldstanden 'blank', 'einde alle verboden' en 'storing'. Bij gebruik van de beeldstanden 30 en 50 werden daar bovendien flashers ontstoken die in het achtergrondschild geïntegreerd waren.

Mistrampen

Het wegvak tussen knooppunt Klaverpolder en Breda was erg druk en met 2x2 rijstroken smal. Daarbij was het wegvak vrijwel kaarsrecht en de omgeving gevoelig voor mistbanken. Dit heeft tot twee keer toe, op vrijwel dezelfde plek, geleid tot een zwaar mistongeval. Op 25 augustus 1972 vond bij Prinsenbeek in dichte mist een kettingbotsing plaats. Daarbij vielen maar liefst 13 doden. Naar aanleiding daarvan werd op dit wegvak een speciale mistsignalering aangebracht. Dat kon niet voorkomen dat het op 6 november 1990 op vrijwel dezelfde plek opnieuw fout ging. De ramp was nog groter dan in 1972 met meerdere volledig uitgebrande voertuigen. Die dag vielen er 8 doden te betreuren.

Toekomst

A16 Rotterdam

De geplande verlengde A16 volgens de voorkeursbeslissing.

Het project A16 Rotterdam is een geplande verbinding tussen het knooppunt Terbregseplein en het knooppunt Zestienhoven met de A13 bij Berkel en Rodenrijs. Er waren zes varianten die allemaal ongeveer 10 kilometer lang zijn. In alle varianten werd minimaal een aquaduct onder de Rotte voorzien en de varianten varieerden van voornamelijk op maaiveld tot grotendeels onder maaiveld, verdiept of in een landtunnel. Een geboorde tunnel is in 2008 afgewezen vanwege de exorbitante kosten die daarmee gepaard zouden gaan. Met de zachte bodem in West-Nederland is het bouwen onder maaiveld erg duur. In alle varianten werd in eerste instantie uitgegaan van 2x2 rijstroken met behoud van de N209 tussen Berkel en Rodenrijs en de A13. In een later stadium is het behoud van de N209 vervallen en wordt de nieuwe A16 naar 2x3 gebracht tussen het geplande knooppunt Zestienhoven en Berkel en Rodenrijs, waar de N209 in de toekomst zal beginnen/eindigen. De landtunnel wordt uitgevoerd met 2x2 rijstroken met ruimtereservering voor 2x3.

Al bij het vaststellen van het tracébesluit stond vast dat het tunneltraject een I/C-waarde van meer dan 0,9 heeft, met 118.000 voertuigen per dag op 2x2 rijstroken. Daarmee zal dit al relatief snel na openstelling een knelpunt worden. Het is wel voorbereid op 2x3 rijstroken.

Ontwerp

Op 7 december 2011 is gekozen voor een tracé dicht langs Rotterdam met een lange landtunnel tussen de Rotte en de Bergweg Zuid. Er is een aquaduct onder de Rotte voorzien (de 2,1 kilometer lange Rottemerentunnel), een inpassing met geluidswallen tussen de Bergweg Zuid en de N209 en een passage over de HSL en Randstadrail. De verbinding zal op het hoogste niveau over het Terbregseplein gaan. Er is een aansluiting voorzien met de N471 en de N209. Knooppunt Terbregseplein zal geen compleet knooppunt worden maar wel enkele aansluitingen met het onderliggend wegennet krijgen.[6]

Planning

In 2005 is voor dit project de startnotitie gepubliceerd, waarna in 2009 de trajectnota ter visie heeft gelegen. Op 7 december 2011 heeft minister Schultz de voorkeursbeslissing genomen, en in mei 2013 is het definitieve standpunt ingenomen. Vanaf 25 september 2015 is het ontwerp-tracébesluit ter inzage gelegd. De gemeenteraad van Rotterdam was het in eerste instantie niet eens met de inpassing van de nieuwe snelweg en stelde het besluit op 17 september 2015 uit.[7] Dit in de hoop om meer geld vrij te krijgen van het ministerie, bovenop de € 15 miljoen die eerder die maand beschikbaar was gesteld door de minister voor inpassingsmaatregelen (verdiepte ligging en stil asfalt). Het verzoek voor aanpassing aan de nieuwe fly-over in het Terbregseplein is niet ingewilligd.[8] Op 8 oktober 2015 is de gemeenteraad van Rotterdam alsnog akkoord gegaan door zich neer te leggen bij de bestaande plannen voor de A16 en hoefde alleen de gemeente Lansingerland zich nog uit te spreken over de nieuwe weg.[9] Op 29 juni 2016 is het definitieve tracébesluit vastgesteld, dat op 25 augustus 2016 ter inzage is gelegd.[10] De weg zal aangelegd worden via een DBFM-constructie. De aanbesteding hiervoor is gestart op 28 november 2016 en naar verwachting wordt de winnende bouwcombinatie die de weg mag aanleggen in mei 2018 bekend gemaakt.[11] De feitelijke aanleg loopt dan van begin 2019 tot 2023.[12]

Financiering en tol

De kosten van de nieuwe verbinding bedragen € 974 miljoen, waarvan het Rijk € 882 miljoen bijdraagt en de regio € 92 miljoen voor inpassingsmaatregelen.[13] Oorspronkelijk was het gepland om € 254 miljoen met tolheffing te bekostigen. Echter studies wezen uit dat zelfs een relatief lage tol van € 1,18 (personenauto's) en € 2,37 (vrachtwagens) een forse vraaguitval van 40.000 voertuigen zou betekenen, waardoor de gewenste ontlasting van het wegennet niet bereikt wordt. Daarom heeft minister Schultz op 4 november 2013 afgezien van tolheffing op de A13-A16. Het financieringsgat wordt gedekt vanuit een risicoreservering voor tolprojecten binnen het infrastructuurfonds.[14]

Maximumsnelheid

Van Naar Vmax Opmerkingen
Knooppuntsymbool.svg Terbregseplein Afslagsymbool.svg Dordrecht 100 km.svg
Afslagsymbool.svg Dordrecht Moerdijkbrug 120 km.svg
Moerdijkbrug Belgische grens 130 km.svg

Verkeersintensiteiten

Onderstaande intensiteiten zijn jaargemiddelde werkdagintensiteiten. Onderstaande intensiteiten zijn ten zuiden van de genoemde aansluiting.

Telpunt 2006[15] 2011[16] 2013[17] 2014 2016
Knooppuntsymbool.svg Terbregseplein 169.000 134.100* 168.700 170.800 167.700
Rotterdam-Prins Alexander 197.000 176.200* 195.200 197.100 195.000
Rotterdam-Kralingen 204.000 202.500 196.800 199.500 196.900
Rotterdam-Centrum 232.000 234.600 226.900 228.300 226.600
Rotterdam-Feijenoord 229.000 216.000 209.100 212.000 210.200
Knooppuntsymbool.svg Ridderkerk-Noord 226.000 239.300 235.300 238.000 243.000
Knooppuntsymbool.svg Ridderkerk-Zuid 147.000 165.700 156.600 157.000 157.700
Hendrik-Ido-Ambacht 138.000 150.200 145.400 146.400 144.800
Zwijndrecht 139.000 145.700 144.500 144.100 143.700
Dordrecht 125.000 119.500 119.100 118.700 118.100
's-Gravendeel 125.000 133.000 130.300 130.300 131.800
Knooppuntsymbool.svg Klaverpolder 102.000 107.700 108.700 110.000 115.700
Zevenbergschen Hoek 105.000 112.400 108.100 110.300 115.100
Knooppuntsymbool.svg Zonzeel 97.000 103.700 103.600 105.000 107.000
Prinsenbeek 95.000 110.400 108.900 110.300 113.400
Knooppuntsymbool.svg Princeville 95.000 101.700 99.300 100.400 105.400
Rijsbergen 83.000 87.600 86.400 87.300 90.000
Knooppuntsymbool.svg Galder 62.000 65.000 66.000 66.000 64.600
Hazeldonk** 58.000 56.600 54.900 56.100

* mogelijk foute data

** alleen doorgaand verkeer ter hoogte van aansluiting

Samenstelling verkeer parallelstructuur

De samenstelling van de verkeersintensiteiten op de parallelstructuur tussen Rotterdam-Kralingen en Ridderkerk-Zuid.

locatie PRR HRR HRL PRL totaal
Rotterdam-Kralingen - Rotterdam-Centrum 38.100 59.400 52.200 47.200 196.900
Rotterdam-Centrum - Rotterdam-Feijenoord 54.000 59.400 52.200 61.000 226.600
Rotterdam-Feijenoord - Knooppunt Ridderkerk-Noord 46.800 59.400 52.200 51.800 210.200
Knooppunt Ridderkerk-Noord - Knooppunt Ridderkerk-Zuid 56.800 64.700 64.300 57.200 243.000

Rijstrookconfiguratie

Van Naar rijstroken lengte rijstrookkilometers
Knooppuntsymbool.svg Terbregseplein Kralingen 2x5 2 km 20
Kralingen Centrum 2-3-3-2 2 km 20
Centrum Knooppuntsymbool.svg Ridderkerk-noord 4x3 5 km 60
Knooppuntsymbool.svg Ridderkerk-noord Knooppuntsymbool.svg Ridderkerk-zuid 4x4 2 km 32
Knooppuntsymbool.svg Ridderkerk-zuid Zwijndrecht 2x4 5 km 40
Zwijndrecht Dordrecht 4x2 3 km 24
Dordrecht Knooppuntsymbool.svg Galder 2x3 32 km 192
Knooppuntsymbool.svg Galder Belgische grens 2x2 4 km 16

Rijstrookkilometers

Exclusief dubbelnummering A15.

rijstrookkilometers
Regulier 404 km

Overzichten

Verzorgingsplaatsen langs de A16

Richting Antwerpen: Sandelingen-WestDe ZuidpuntDen HoekKrabbenbosschenHazeldonk-West

Richting Rotterdam: Hazeldonk-OostMastbosStreeplandSandelingen-Oost


Aansluitingen in de A16

27262524232221201817161514

TerbregsepleinRidderkerkKlaverpolderZonzeelPrincevilleGalder


Externe links

Foto's en Video's

Referenties

  1. actuele wegenlijst januari 2014 | rijkswaterstaat
  2. dossier A16 op autosnelwegen.nl
  3. Projectnota Verkeersproblematiek van het hoofdwegennet in de Haarlemmermeerpolder en op de Bollenroute. Studie n.a.v. de in het Structuurschema Verkeer en Vervoer aangegeven verbinding A22. Rijkswaterstaat Directie Noord-Holland. Haarlem: 1985.
  4. Projectnota Verkeersproblematiek van het hoofdwegennet in de Haarlemmermeerpolder en op de Bollenroute. Studie n.a.v. de in het Structuurschema Verkeer en Vervoer aangegeven verbinding A22. Rijkswaterstaat Directie Noord-Holland. Haarlem: 1985.
  5. Ontwerp-rijksstructuurvisie - A4 Passage en Poorten & Inprikkers | Rijksoverheid.nl
  6. presentatie Zuidvleugel p4 | rijksoverheid.nl
  7. Uitstel besluit A13/A16 | rijnmond.nl
  8. 'Slechts' 15 miljoen extra voor snelweg A16 Rotterdam (A13/A16) | rijnmond.nl
  9. Rotterdamse raad toch akkoord met verbindingsweg A13/A16 | rijnmond.nl
  10. Publicatie tracébesluit A16 Rotterdam | rijkswaterstaat.nl
  11. Aanbesteding A16 Rotterdam: ‘De aannemer kan het niet alleen’ | rijkswaterstaat.nl
  12. Planning | a16rotterdam.nl
  13. A16 Rotterdam | mirtoverzicht.nl
  14. Besluitvorming tol Nieuwe Westelijke Oeververbinding A13/16 en ViA15 | rijksoverheid.nl
  15. INWEVA 2006
  16. MTR+
  17. INWEVA 2013
Flag of the Netherlands.svg Autosnelwegen van Nederland Flag of the Netherlands.svg

NLA001.svg NLA002.svg NLA003.svg NLA004.svg NLA005.svg NLA006.svg NLA007.svg NLA008.svg NLA009.svg

NLA010.svg NLA012.svg NLA013.svg NLA015.svg NLA016.svg NLA017.svg NLA018.svg NLA020.svg NLA022.svg NLA024.svg NLA027.svg NLA028.svg NLA029.svg NLA030.svg NLA031.svg NLA032.svg NLA035.svg NLA037.svg NLA038.svg NLA044.svg NLA050.svg NLA058.svg NLA059.svg NLA065.svg NLA067.svg NLA073.svg NLA074.svg NLA076.svg NLA077.svg NLA079.svg NLA080.svg

NLA200.svg NLA205.svg NLA208.svg NLA256.svg NLA261.svg NLA270.svg NLA325.svg NLA326.svg NLA348.svg