Bewegwijzering in Spanje

Uit Wegenwiki
Ga naar: navigatie, zoeken

Dit artikel behandelt de bewegwijzering in Spanje (Señales de Dirección).

Autosnelwegbewegwijzering met het lettertype autopista.
Bewegwijzering op overige wegen met het lettertype carretera convencional.

Systeem

Kleuren

De wegwijzers in Spanje zijn hoofdzakelijk in twee kleurstellingen, witte borden met zwarte letters voor het onderliggend wegennet, inclusief verwijzingen daar naar toe, en blauwe borden met witte letters op autosnelwegen. Bij afritbewegwijzering op autosnelwegen worden vooraankondigingen met blauwe borden uitgevoerd, maar is het 0-meterbord bij de uitvoegstrook wit, behalve als dit een knooppunt tussen autosnelwegen betreft.

Incidenteel wordt de kleur van de afritbewegwijzering niet consistent toegepast, het komt sporadisch voor dat bij knooppunten naar andere snelwegen het 0-meterbord wit is, terwijl dat blauw zou moeten zijn. Dit is formeel de juiste manier bij knooppunten die niet volledig ongelijkvloers zijn, maar wordt incidenteel ook toegepast op knooppunten die wel volledig free-flow zijn aangelegd.

Voor toeristische bestemmingen worden bruine borden met witte letters toegepast, maar dit varieert per bestemming.

Lijst van kleuren

Señalización Informativa Urbana.png

De volgende kleuren worden in Spanje gebruikt. De stedelijke kleuren heten ook wel de Señalización Informativa Urbana, de kleurstelling volgens de Asociación de Ingenieros Municipales y Provinciales de España (AIMPE).

  • Blauw: autovías & autopistas
  • Wit: overige wegen
  • Geel: overige transportbestemmingen (stations, luchthavens)
  • Oranje: Recreatief-sportieve bestemmingen (stadions, sportvelden)
  • Paars: monumenten en culturele bestemmingen
  • Groen: stedelijke bestemmingen (straatnamen, woonwijken)
  • Bruin: geografische / ecologische bestemmingen (parken, berggebieden, natuurgebieden)
  • Grijs: industriegebieden

Doelen

De 'doelen' (bestemmingen) op de bewegwijzering op autovías zijn primaire control cities en een nabijgelegen bestemming. De keuze van de control cities is vastgelegd in het catálogo de nombres primarios y secundarios.[1] Dit catalogus dateert van 1998, een moment dat een groot deel van de autovías nog niet waren aangelegd. De autovías volgen daarom veelal de control cities van de carreteras nacionales die ze vervingen. Daardoor komt het regelmatig voor dat er geen verder weggelegen bestemmingen worden aangegeven, of juist een middelgrote stad op enige afstand ontbreekt.

Bijvoorbeeld op de A-23 richting zuiden staat vanaf Zaragoza alleen Teruel aangegeven, pas bij Teruel zelf komt daar Valencia bij. Op de A-66 richting noorden staat alleen de eerstvolgende stad aangegeven, pas als men die stad bereikt heeft komt de volgende stad op de bewegwijzering. Daardoor lijkt het niet alsof de A-66 een route voor lange-afstandsverkeer is. Autovías die verschillende N-wegen vervangen hebben ook regelmatig wisselende control cities. In andere gevallen ontbreekt een bestemming op middelgrote afstand, bijvoorbeeld op de A-3 richting westen worden alleen Madrid en Chiva aangegeven, waarbij Chiva 9 kilometer ver is en Madrid 333 kilometer, met geen bestemming daartussen tot men Chiva bereikt. Daardoor zijn er vaak maar twee control cities op de bewegwijzering.

De control cities zijn doorgaans de grote steden, behalve bij bestemmingen buiten Spanje. Daar wordt vaker 'Francia' en 'Portugal' gebruikt. Op autosnelwegen wordt vaak wel een plaatsnaam in het buitenland gebruikt, voornamelijk 'Baiona' (Bayonne) en 'Perpinyà' (Perpignan). Doorgaans wordt gewerkt met exoniemen. In País Vasco (Baskenland) zijn ook enkele afstandsborden te vinden met ver weggelegen bestemmingen in Frankrijk, tot Paris aan toe, wat meer dan 800 kilometer verderop ligt.

Op het onderliggend wegennet worden steden en nabijgelegen dorpen met een knooppuntfunctie in het wegennet aangegeven. De doelenkeuze kan over het algemeen betiteld worden als logisch. Bergpassen of andere geografische punten worden zelden aangegeven op de richtinggevende bewegwijzering, behalve als er geen alternatieve bestemming mogelijk is. In het grensgebied met Frankrijk wordt vaker gewerkt met de naam 'Francia' (Frantzia in Baskenland) en de bergpas of tunnel waar men overheen moet, bijvoorbeeld 'por Bielsa' of 'por Viella', oftewel via welke verbinding men naar Frankrijk rijdt.

Talen

De A-22 bij Monzón, in het Spaanstalige deel van Aragón, waar Lleida op zijn Catalaans wordt bewegwijzerd.

In diverse delen van Spanje worden andere talen dan het Spaans gesproken. Wegwijzers in Catalunya zijn hoofdzakelijk in het Catalaans, alhoewel tekstuele waarschuwingsborden vaak in beide talen geplaatst worden. De plaatsnamen worden echter in het Catalaans aangegeven, dus Lleida en niet Lérida. Overigens wordt de Catalaanse naam Lleida ook als zodanig vanuit Spaanstalige gebieden (Aragón) gebruikt op autosnelwegen. Op het onderliggend wegennet komt de naam Lérida wel af en toe voor. De Catalaanse stad Vielha wordt vanuit Aragón als Viella bewegwijzerd.

In País Vasco (Baskenland) worden grote steden vaak tweetalig weergegeven, het meest prominent is dat Vitoria-Gasteiz en Donostia-San Sebastián. Bilbao wordt hoofdzakelijk met de Spaanse naam bewegwijzerd, alhoewel men incidenteel wegwijzers tegenkomt met 'Bilbo', de Baskische naam. De stad Pamplona wordt vanuit Baskisch gebied ook tweetalig bewegwijzerd, Pamplona-Iruña. De volgorde van tweetalige bestemmingen varieert, soms staat het Baskisch bovenaan/vooraan en het Spaans onderaan/achteraan, of andersom. Kleine plaatsen en dorpen worden hoofdzakelijk in het Baskisch aangegeven.

Wegnummering

Prefixes

Zie ook lijst van prefixes in Spanje.

In Spanje is sprake van een complexe wegnummering met diverse lagen, waarbij de wegnummers van de meest secundaire wegen ook wordt aangegeven op wegwijzers. In hoofdlijnen zijn er drie lagen, de nationale wegnummers, de regionale wegnummers en de provinciale wegnummers. Daarnaast zijn er ook enkele thematische wegnummers van een grote stad, vaak zijn dit slechts enkele invalswegen die een dergelijk nummer toegekend hebben gekregen. In Asturias zijn er 78 prefixes, één voor elke gemeente.

Naast de prefixes zijn de wegnummers ook gecodeerd met een kleur. De kleurstelling van wegen in nationaal beheer, behorend tot het Red de Carreteras del Estado (RCE) zijn als volgt; blauwe schildjes met witte letters voor autovías en autopistas en rode schildjes met witte letters voor carreteras nacionales.

Suffixes

Incidenteel worden suffixes toegepast, een letter achter het wegnummer. Vaak zijn dit oude routes of aftakkingen. Men komt deze nummers slechts sporadisch tegen. N-wegen met een suffix komen in Navarra wat vaker voor. Autovías met een suffix zijn zeldzaam, bijvoorbeeld de C-13B in Lleida.

Kleurcodering

De carreteras autónomicas hebben een eigen kleurstelling, vaak wordt gewerkt met twee verschillende kleuren die de wegklasse aangegeven. De exacte invulling varieert per autonome regio. Gangbare kleuren zijn blauwe schildjes met witte letters in Catalunya, groene schildjes met witte letters in tal van regio's, gele of oranje schildjes met zwarte letters in diverse regio's, en rode schildjes met witte letters in enkele regio's. De exacte kleur geel of oranje varieert bovendien per autonome regio.

Voorheen was er de wegklasse van de carreteras comarcales, dit waren groene schildjes met witte letters. Deze wegklasse bestaat niet meer en zijn overgedragen aan de autonome regio's, maar in bijvoorbeeld Catalunya zijn deze wegnummers nog wel bewegwijzerd.

Kilometerpaaltjes

Een kilometerpaal van de C-13 in Catalunya, een carretera autonómica.

Wegnummers worden naast de bewegwijzering ook aangegeven op kilometerpaaltjes. Bijna elke genummerde weg (praktisch het hele verharde wegennet in Spanje buiten de bebouwde kom) heeft kilometerpaaltjes. De vormgeving van de kilometerpaaltjes varieert per autonome regio, vaak is het een rechthoekig bordje met het wegnummer bovenaan en de kilometerwaarde daaronder. Echter enkele provincies en autonome regio's gebruiken afwijkende kilometerpaaltjes.

Wegnummernotatie

Wegnummers worden in Spanje altijd met een koppelstreepje geschreven, dus A-1, E-1, N-1, X-1, etc. Omdat sommige wegnummers behoorlijk lang zijn, beslaan sommige wegnummers wel 7 tot 9 karakters, bijvoorbeeld LV-1000 of GI-V-1000.

Lettertype

In Spanje worden verschillende lettertypes bewegwijzering toegepast. Van oudsher gebruikte men een afgeleide van 'Interstate', ook wel bekend als 'Highway Gothic'. In Spanje noemt men dit het lettertype 'Autopista'. Dit is vergelijkbaar met die van de Verenigde Staten en ook Nederland. Echter na 2000 is men geleidelijk overgeschakeld op een afgeleide van het Britse lettertype Transport, dat 'Carretera Convencional' heet. In Catalunya wordt een afwijkend lettertype toegepast dat Helvetica heet.

Geschiedenis

Kapitaalschrift voor witte bestemmingen en normaalschrift voor autosnelweg-bewegwijzering.

Het lettertype 'autopista' is in 1969 geïntroduceerd op autosnelwegen. Ook werd toen het Franse lettertype Caractères en Helvetica gebruikt op het onderliggend wegennet en een commercieel lettertype dat 'Traffic Type Luxembourg' heet voor vliegvelden en stations. Begin jaren '90 is voor het onderliggend wegennet overgestapt op het lettertype 'carretera convencional', een afgeleide van het Britse Transport dat enigszins verzwaard is.

Schrift

Op autosnelwegen wordt gebruik gemaakt van normaalschrift, dus plaatsnamen die beginnen met een hoofdletter en verder met kleine letters worden geschreven. Op het onderliggend wegennet gebruikt men echter volledig kapitaalschrift voor plaatsnamen. Lokale bestemmingen die geen plaatsnamen zijn, zoals 'puerto' of 'playa' worden geheel in kleine letters geschreven.

Het Spaans heeft één afwijkende letter, de ñ. Deze wordt op de bewegwijzering vaak anders geschreven, namelijk met een platte streep boven de n, in plaats van een golvend streepje zoals in de reguliere schrijftaal.

Autosnelwegen

Op autovías en autopistas wordt eenzelfde soort bewegwijzering gebruikt met blauwe borden en witte letters. Afritten worden eerst op 1000 meter aangekondigd, gevolgd door 500 meter en 0 meter. In het geval van tunnels of viaducten voor een aansluiting worden wel eens afwijkende afstanden gebruikt. In stedelijk gebied worden afritten soms korter van te voren aangekondigd door de geringe afstand tussen aansluitingen. Na een aansluiting volgt dan het afstandbord.

Ter hoogte van het 0-meterbord bij de uitvoegstrook wordt in Spanje zeer vaak een portaalwegwijzer geïnstalleerd met een wit bord voor de afritbestemmingen en een blauw bord voor de rechtdoorbestemmingen, doorgaans een control city en de eerstvolgende aansluiting.

Op afstandsborden wordt doorgaans de eerstvolgende afrit en enkele control cities aangeduidt. In Catalunya op de AP-7 wordt een iets afwijkende stijl bewegwijzering toegepast, waarbij de eerstvolgende afrit op een apart bord wordt aangegeven, en de portaalborden vermelden daar niet de eerstvolgende afrit, maar één of twee control cities.

Catalunya

De bewegwijzering van Catalunya.

Catalunya (Catalonië) heeft een afwijkende stijl bewegwijzering. In basis is dit hetzelfde als de rest van Spanje, maar men gebruikt een ander lettertype (Helvetica). Ook wordt het afritnummer en de afstandsaanduiding tot de afrit niet in twee aparte kaders aangegeven. Bovendien is de afstandsaanduiding cursief, in tegenstelling tot de rest van Spanje. Ook willen wegnummers nogal eens als ruiter boven het portaalbord worden gezet, in plaats van geïntegreerd op het portaalbord.

Op overige wegen met witte bewegwijzering wordt ook een enigszins afwijkende stijl toegepast. Er wordt niet altijd kapitaalschrift gebruikt zoals de rest van Spanje, maar ook normaalschrift. Ook hier wordt het wegnummer van C-wegen vaak met een ruiter bovenop de wegwijzer geplaatst. Dit is echter bij provinciale wegnummers weer niet het geval, waar het wegnummer op de bewegwijzering is geïntegreerd.

Een uitzondering bestaat weer op wegen die onderdeel zijn van het Red de Carreteras del Estado (RCE). Deze volgen veelal de reguliere Spaanse bewegwijzeringsnormen, echter weer met uitzondering van delen van de AP-7, die een licht afwijkende vormgeving heeft ten opzichte van zowel de carreteras autónomicas als de nationale wegen.

Overige wegen

Reguliere bewegwijzering op overige wegen (N-230 bij Sopeira).

Op niet-autosnelwegen wordt uniform model van bewegwijzering toegepast, namelijk witte borden met zwarte letters in kapitaalschrift. Dit is betrekkelijk uniform door heel Spanje, behalve in Catalunya waar een licht afwijkende vorm wordt toegepast, vooral door het gebruik van normaalschrift en een ander lettertype (zie hierboven). De bewegwijzering van overige wegen, of dit nu een carretera nacional, carretera autonómica of lokale wegen zijn, is overal min of meer hetzelfde. Bewegwijzering op overige wegen blijft vaak jarenlang ongewijzigd, waardoor men sporadisch nog oude wegwijzers tegenkomt met het Franse lettertype Caractères, en soms nog oudere bewegwijzering van voor 1969. De Spaanse bewegwijzering en bebording wordt echter betrekkelijk intensief onderhouden, dus men komt maar zeer incidenteel oude wegwijzers tegen. Men zal dit voornamelijk in afgelegen dorpjes tegenkomen.

Export

De Spaanse stijl bewegwijzering is nauwelijks door andere landen overgenomen, alhoewel het lettertype overeenkomsten heeft met tal van andere landen. Alhoewel Spanje een uitgebreid koloniaal verleden had, werden deze kolonies al onafhankelijk voor het gemotoriseerde tijdperk en voordat moderne bewegwijzering werd geplaatst. De invloed van Spaanse bewegwijzering op bijna alle voormalige kolonies is daarom non-existent. Dit in contrast met Frankrijk. Het enige land waarvan bekend is dat deze Spaanse stijl bewegwijzering op autosnelwegen gebruikt is Equatoriaal Guinea.

Referenties

Bewegwijzering in Europa

BelgiëBulgarijeDenemarkenDuitslandEstlandFinlandFrankrijkItaliëNederlandNoorwegenOostenrijkPolenRoemeniëServiëSloveniëSpanjeVerenigd KoninkrijkZwedenZwitserland