Dhaka

Uit Wegenwiki
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Dhaka (Bengaals: ঢাকা), vroeger ook wel Dacca, is de hoofdstad en grootste stad van Bangladesh. De stad telt 14,4 miljoen inwoners en is één van de snelstgroeiende steden ter wereld.

Inleiding

Dhaka is centraal gelegen in Bangladesh op de oever van de rivier de Buriganga. De stad ligt op enige afstand van de Gangesdelta. De Ganges heet in Bangladesh de Padma en ligt ongeveer 30 kilometer ten zuidwesten van Dhaka. De Meghna vloeit ten zuiden van Dhaka in de Padma. Dhaka is gelegen in laagland, zoals het overgrote deel van Bangladesh en is veruit de grootste stad, met een agglomeratie van circa 14,4 miljoen inwoners. Het exacte inwonertal is onbekend door ongecontroleerde stedelijke groei. Het stedelijk gebied van Dhaka gaat geleidelijk over in dichtbevolkt platteland, zodat de begrenzing van de agglomeratie lastig aan te geven is. De verstedelijkte regio meet ongeveer 50 kilometer van noord naar zuid en 10 kilometer van oost naar west.

Dhaka is de meest dichtbevolkte stad ter wereld, met 45.000 inwoners per km². Dit is veel meer dan Tokyo (6.000/km²) of Hong Kong (6.500/km²). Ondanks de extreme bevolkingsdichtheid heeft Dhaka nauwelijks hoogbouw, de hoge bevolkingsdichtheid komt vooral voort uit informele bebouwing en een hoog aantal bewoners per woning. De bebouwing van Dhaka bestaat deels uit enigszins planmatige wijken met lage flats en ongecontroleerde bebouwing. Ondanks de extreme bevolkingsdichtheid wordt Dhaka getypeerd als "sprawl". In veel wijken zijn nauwelijks wegen of straten geschikt voor verkeer.

Bangladesh werd in 1971 onafhankelijk waarna Dhaka de hoofdstad werd. De groei van de stad komt voornamelijk vanwege migratie vanaf het platteland en uitbreiding van de stadsgrenzen. Dhaka is het commerciële centrum van Bangladesh, het is tevens veruit de grootste stad. Ondanks dat Bangladesh meer dan 150 miljoen inwoners heeft, zijn er maar 3 steden met meer dan 1 miljoen inwoners, waarvan Dhaka de grootste is.

De economie van Dhaka is voornamelijk informeel, de grootste industriële sector is de textielindustrie. De werkloosheid is hoog en het overgrote deel van de bevolking van Dhaka leeft in armoede. Desondanks is er wel een groeiende middenklasse. Het gemiddelde jaarinkomen van inwoners van Dhaka wordt geschat op circa $ 1.300. Veel inwoners zijn nog analfabeet, alhoewel de alfabetiseringsgraad in Dhaka beduidend hoger ligt dan elders in Bangladesh.

Wegennet

Dhaka heeft een extreem onderontwikkeld wegennet. Belangrijke wegen zijn wel voorzien van gescheiden rijbanen, maar de mix van gemotoriseerd verkeer, voetgangers, fietsers en riksja's zorgt voor een verkeerschaos.

Dhaka heeft geen echte snelwegen, alhoewel er wel enkele viaductwegen en flyovers zijn. Relatief veel wegen tellen 2x2 rijstroken en kruispunten zijn regelmatig verkeerspleinen. Rondom het centrum van Dhaka is sprake van een enigszins hiërarchisch wegennet, maar in veel wijken buiten het centrum is amper sprake van een wegennet, veel woningen zijn alleen via stegen te voet te bereiken. In de nieuwste buitenwijken wordt getracht een grid-wegennet te ontwikkelen.

In Dhaka beginnen een aantal national highways naar andere grote steden van Bangladesh;

  • N1 naar Chittagong
  • N2 naar Sylhet
  • N3 naar Mymensingh
  • N4 naar Jamalpur
  • N5 naar Rangpur
  • N8 naar Barisal

De N1 is in Dhaka deels omgevormd tot een 2x2 autoweg op viaducten. De N3 richting het noorden is ook deels voorzien van ongelijkvloerse kruisingen tot aan de luchthaven. Andere N-wegen tellen soms 2x2 rijstroken. De N105 vormt de bypass van Dhaka voor doorgaand verkeer vanaf Chittagong naar het noorden en westen van Bangladesh.

Geschiedenis

Tot 2004 had Dhaka geen enkele ongelijkvloerse kruising. De eerste ongelijkvloerse kruising in geheel Bangladesh was de Mohakhali Flyover in de N3 ten noorden van het centrum. In de periode 2010-2013 zijn meerdere ongelijkvloerse kruisingen in de N3 aangelegd. Tevens is in 2013 een deel van de N1 vanaf het centrum naar het zuidoosten van viaducten voorzien voor doorgaand verkeer. In de periode 2013-2016 is de N105 verdubbeld naar 2x2 rijstroken als bypass van Dhaka.

Toekomst

Het grootste project is de uitvoering van de Dhaka Elevated Expressway sinds 2014. Het doel is om uiteindelijk 120 kilometer aan viaducten door Dhaka te realiseren om verkeer door de stad sneller te laten doorstromen.

Congestie

Dhaka is berucht om de extreme congestie, ondanks het lage autobezit.[1] In de stad zijn slechts 213.000 personenauto's geregistreerd (2015). Dit komt voornamelijk vanwege de extreme bevolkingsdichtheid, zodat zelfs bij een laag autobezit veel verplaatsingen per vierkante kilometer gegenereerd wordt. Daarnaast is het wegennet niet berekend op de huidige bevolkingsomvang en al helemaal niet op de toekomstige bevolkingsgroei, naar schatting zal Dhaka rond 2025 meer dan 25 miljoen inwoners tellen.

Een groot probleem is de stedelijke chaos waar stadsstraten worden gebruikt door doorgaand verkeer bij gebrek aan autosnelwegen. Deze straten zijn vaak een chaotische mix van personenauto's, bussen, vrachtwagens, riksja's, voetgangers en verkoopstallen. Op sommige doorgaande wegen lijkt het net alsof al het verkeer over een bazaar moet rijden.

Congestie is extreem en reistijden zijn lang en onvoorspelbaar. Het is daarom lastig om bijeenkomsten te plannen in Dhaka omdat alle modaliteiten onvoorspelbare vertragingen oplopen.

Weggebruikers negeren massaal verkeersregels en de meer dan 400.000 riksja's in Dhaka rijden vaak midden op de weg, soms 4 of 5 breed waar eigenlijk 2 rijstroken zijn. In bepaalde delen van Dhaka zijn riksja's daarom verboden.

Milieu

Veel riksja's waren gemotoriseerd met vervuilende motoren. Daarom worden riksja's en taxi's vervangen door typen die op CNG rijden om de luchtkwaliteit te verbeteren.

Referenties

Flag of Bangladesh.svg National Highways in Bangladesh Flag of Bangladesh.svg

Dhaka - Banga Expressway

BD-N1.svg BD-N2.svg BD-N3.svg BD-N4.svg BD-N5.svg BD-N6.svg BD-N7.svg BD-N8.svg BD-N105.svg