Jordanië

Uit Wegenwiki
Ga naar: navigatie, zoeken
Flag of Jordan.svg
al-ʾUrdunniyyah
Jordanië.png
Hoofdstad Amman
Oppervlakte 92.300 km²
Inwonertal 10.171.000
Lengte wegennet 8.000 km
Lengte snelwegennet 190 km
Eerste snelweg 2011[1]
Benaming snelweg ?
Verkeer rijdt rechts
Nummerplaatcode HKJ[2]

Jordanië, formeel het Hasjemitisch Koninkrijk Jordanië is een land in het westen van Azië, gelegen in het Midden-Oosten, telt 10 miljoen inwoners en is circa 2,5 keer zo groot als Nederland. De hoofdstad is Amman.

Inleiding

Geografie

Jordanië is gelegen in het Midden-Oosten, met een zeer korte kustlijn aan de Golf van Aqaba. Het land grenst aan Syrië, Irak, Saudi-Arabië, Israël en de Palestijnse gebieden. Het land meet circa 390 kilometer van noord naar zuid en 355 kilometer van oost naar west. Grote delen van Jordanië bestaan uit onbewoonde woestijn, met name in het oosten en zuiden. Het grootste deel van de bevolking woont in het noordwesten van het land, waar het landschap wat heuvelachtiger is. Het hoogste punt is de 1.854 meter hoge Jabal Umm ad Dami in het uiterste zuiden van Jordanië. Het laagste punt is de Dode Zee op -408 meter. Slechts 2% van het landoppervlak van Jordanië is geschikt voor de landbouw. De kustlijn is 26 kilometer lang rond de stad Aqaba, maar het land heeft ook een kustlijn van 50 meter aan de Dode Zee.

Het noordwesten van Jordanië heeft een Mediterraans klimaat, maar is een groot deel van het jaar erg droog. Het binnenland en zuiden is nog droger en heeft een woestijnklimaat. De gemiddelde maximumtemperatuur in Amman varieert van 13°C in de winter tot 33°C in de zomer. De neerslag valt nagenoeg volledig in de periode november-maart. In de winter valt soms sneeuw in het noorden van Jordanië.

Demografie

Jordanië had begin 20e eeuw slechts een beperkt inwonertal van circa 200.000 in 1920. Het duurde tot de jaren '60 voordat de grens van 1 miljoen inwoners overschreden werd, daarna ging de bevolkingsgroei sneller en in 2018 werd de grens van 10 miljoen inwoners overschreden werd. Het overgrote deel van de bevolking woont in het noordwesten van Jordanië. Het land heeft 10 steden met meer dan 100.000 inwoners, hiervan is de hoofdstad Amman met 1.350.000 inwoners met afstand het grootste. Zarqa en Irbid zijn de tweede en derde stad. Circa 84% van de bevolking woont in de steden. Zo'n 98% van de bevolking is Arabisch. In Jordanië wonen circa 2 miljoen Palestijnen. In Jordanië wordt het Arabisch gesproken, het Engels wordt nog relatief veel gesproken in de zakenwereld.

Economie

Het land heeft een relatief diverse economie, verdeeld over handel, financiën, transport, mijnbouw en maakindustrie. De overheid speelt echter een vrij grote rol in de Jordaanse economie. Het land moet een groot deel van zijn voedsel importeren omdat er een tekort aan water is en het overgrote deel van de landoppervlakte niet geschikt is voor de landbouw. Het land heeft niet veel grondstoffen, in 1987 werd aardgas ontdekt maar de voorraden hiervan zijn zeer klein vergeleken met de andere landen in de regio. Het land heeft potentie om schalieolie te winnen, maar de kosten daarvan liggen relatief hoog. Het toerisme speelt een relatief belangrijke rol, Jordanië geldt als één van de meest stabiele en toegankelijke landen in het Midden-Oosten en heeft diverse toeristische attracties.

Geschiedenis

Jordanië wordt al bewoond sinds de prehistorie en werd ontwikkeld tijdens de oudheid. Het Nabateaanse koninkrijk bestond tussen 400 BC en 106 AD, toen het werd geannexeerd door het Romeinse rijk. Dit ging later op in het Byzantijnse Rijk en het gebied kwam vanaf de late middeleeuwen onder het bestuur van de Ottomanen te staan. Na de Arabische revolutie tegen het Ottomaanse bestuur in 1916 werd het land opgedeeld door de Fransen en Britten. Het zuidelijk deel van de regio kwam onder Brits mandaat te staan en heette Transjordanië. In 1946 werd dit een onafhankelijk land. Tijdens de Israëlisch-Arabische oorlog van 1947-1948 nam het de West Bank in bezit en bestuurde het gebied als integraal onderdeel van Transjordanië tot het land dit gebied verloor tijdens de Zesdaagse oorlog van 1967. Jordanië gaf claims op de West Bank officieel op in 1988 en tekende in 1994 als tweede Arabische land een vredesverdrag met Israël. Jordanië geldt als één van de meest stabiele landen in het Midden-Oosten, maar gebrek aan grondstoffen en een tekort aan water door de snelle bevolkingsgroei vanaf midden 20e eeuw zorgde ervoor dat het land zich economisch wat langzaam ontwikkelt.

Wegennet

Het hoofdwegennet van Jordanië.

Het wegennet van Jordanië is relatief goed ontwikkeld, met circa 8.000 kilometer verharde weg, waarvan 750 kilometer dubbelbaans wegen, waarvan weer circa 190 kilometer als volwaardige autosnelwegen zijn uitgebouwd. In Jordanië rijdt men rechts. Het wegennet bestaat uit een groter netwerk in het noordwesten rond Amman en Irbid, en enkele transitroutes naar andere delen van het land, waarbij vooral de route vanaf Aqaba via Amman naar de Syrische grens goed bereden wordt. Richting Saudi-Arabië en Irak gaat minder verkeer. Jordanië is tevens een toevoerroute voor de Palestijnse gebieden.

De belangrijkste weg is de Highway 15, die over bijna de volle lengte is uitgebouwd als een dubbelbaans weg. Deze weg is 385 kilometer lang, en loopt vanaf de Syrische grens via Amman naar Aqaba. De Route 35 is eveneens een belangrijke snelweg, langs Amman naar Irbid. De overige dubbelbaans wegen zijn kortere stukken in de regio Amman. De stad Amman heeft een redelijk ontwikkeld wegennet, met veel ongelijkvloerse kruisingen en snelwegachtige delen.

Alhoewel Jordanië meer dan 600 kilometer dubbelbaans weg had, waren er weinig echte snelwegen in het land. De in 2011 opengestelde oostelijke bypass van Amman was de eerste volwaardige snelweg. In 2018 is 120 kilometer van Highway 30 tussen Al Zarqa en de grens met Saudi-Arabië uitgebreid tot autosnelweg. Later is ook een westelijke bypass van Irbid als autosnelweg geopend.

Autosnelwegen in Jordanië

Er is geen officiële autosnelwegstatus in Jordanië. Alhoewel er honderden kilometers wegen met 2x2 rijstroken zijn, hebben deze wegen in een groot aantal gevallen variabele mate van ongelijkvloersheid. In de hoofdstad Amman zijn dubbelbaans wegen die grotendeels ongelijkvloers zijn, maar ook substandaard kenmerken hebben, zoals krappe aansluitingen of T-kruispunten zonder conflicten. Een aantal corridors zijn echter volwaardiger uitgebouwd;

  • Airport Highway van Amman: Highway 15 & Highway 35: 30 kilometer
  • Amman Bypass: 40 kilometer
  • Highway 30 tussen Zarqa en de grens met Saudi-Arabië: 120 kilometer

Eveneens is de westelijke bypass van Irbid aangelegd als autosnelweg, de bouw hiervan begon al in 2011 maar de snelweg was in 2018 nog niet gereed.

Flag of Jordan.svg Hoofdwegen in Jordanië Flag of Jordan.svg

Highway 5Highway 10Highway 15Highway 20Highway 25Highway 30Highway 35Highway 40Highway 50Highway 55Highway 60Highway 65


Wegnummering

Het wegnummeringssysteem van Jordanië heeft veel overeenkomsten met dat van Israël, waarbij noord-zuidroutes oneven nummers hebben en oost-westroutes even nummers. De routes 5, 15, 25, 35 en 65 zijn de belangrijkste noord-zuidassen, de routes 10, 20, 30, 40, 50 en 60 zijn belangrijke oost-westassen, de route 40 is bijvoorbeeld de weg van Amman naar Baghdad. Het huidige wegnummersysteem is omstreeks 1985 ingevoerd.

Bewegwijzering

Jordan 15.svg

In Jordanië worden blauwe wegwijzers met witte letters gebruikt, zowel in het Arabisch als het Engels, wat beiden ook officiële talen zijn in het land.[3] Wegnummers worden in een groen vlak met een geel kader en gele nummers aangegeven, sterk vergelijkbaar met het afritnummer van België.

Referenties

  1. Amman Bypass (Route 15)
  2. Hashemite Kingdom of Jordan
  3. vorkbord
Wegen van Azië

AfghanistanArmeniëAzerbeidzjanBahrainBangladeshBhutanBruneiCambodjaChinaCyprusFilippijnenGeorgiëIndiaIndonesiëIrakIranIsraëlJapanJordaniëKazachstanKoeweitKyrgyzstanLaosLibanonMaleisiëMaledivenMongoliëMyanmarNepalNoord-KoreaOmanOost-TimorPakistanPalestijnse gebiedenQatarRuslandSaudi-ArabiëSingaporeSri LankaSyriëTaiwanTadzjikistanThailandTurkijeTurkmenistanUzbekistanVerenigde Arabische EmiratenVietnamYemenZuid-Korea