Level of service

Uit Wegenwiki
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

De level of service is een verkeerskundige term gebruikt in met name de Verenigde Staten om de effectiviteit van infrastructuur te beoordelen. De LOS wordt meestal gebruikt om de doorstroming op snelwegen te beoordelen, maar kan ook voor andere zaken gebruikt worden, zoals wateraanvoer of kruispunten.

Verenigde Staten

Snelwegen

In de Verenigde Staten wordt de level of service beoordeeld met de letters A tot en met F, waarbij A het beste doorstroomt, en F het slechtst.

LOS A. Bij een LOS A is de doorstroming het beste, waarbij al het verkeer op of boven de maximumsnelheid kan rijden. Dit wordt doorgaans gevonden op stedelijke snelwegen in de nacht, of rustige plattelandssnelwegen.

LOS B. Bij een LOS B is uitwisselen tussen rijstroken niet altijd direct mogelijk, maar verkeer kan nog steeds de maximumsnelheid rijden zonder af te hoeven remmen.

LOS C. Bij een LOS C wordt het inhalen lastiger, waarbij meer verkeer dezelfde snelheid rijdt en er pelotonvorming komt. LOS C is min of meer een doel om te creëren op snelwegen. Bij een LOS C zullen de ervaren chauffeurs zich nog comfortabel voelen, de veiligheid blijft gewaarborgd en de maximumsnelheid kan doorgaans nog bereikt worden.

LOS D. Bij een LOS D is het niet altijd meer mogelijk om de maximumsnelheid te rijden, met regelmatig afremmend verkeer, maar nog geen daadwerkelijke filevorming. Van rijstrook wisselen kan maar beperkt. Dit is een doel om te creëren op stedelijke hoofdwegen.

LOS E. Bij een LOS E zijn er veel snelheidswisselingen en filevorming. De maximumsnelheid wordt zelden nog gehaald. Hier werkt een snelweg op of boven zijn capaciteit.

LOS F. Bij een LOS F is er constante filevorming met stilstaand verkeer. Reistijden zijn niet meer te voorspellen. De vraag is significant groter dan de capaciteit.

De Highway Capacity Manual en het Geometric Design of Highways and Street "green book" van de AASHTO geeft de volgende waarden;

A= Free flow

B= Reasonably free flow

C= Stable flow

D= Approaching unstable flow

E= Unstable flow

F= Forced or breakdown flow

Bij de LOS D wordt de beschikbare capaciteit het hoogst benut, bij deze afwikkelingskwaliteit is free-flow lastig, maar wordt wel het grootste aantal voertuigen per uur verwerkt. Bij een lagere level of service ontstaat congestie en daalt het aantal voertuigen per uur. Op express lanes wordt vaak een variabel toltarief gebruikt, waarbij LOS D de laagste acceptabele doorstroming van het verkeer is. Op deze manier worden op express lanes meer voertuigen per uur verwerkt dan op de general purpose lanes waar sprake is van filevorming. Toll express lanes maken dan ook het beste gebruik van de beschikbare wegcapaciteit.

Kruispunten

De Highway Capacity Manual definiëert ook kruispunten met en zonder verkeerslichten als de gemiddelde vertraging per voertuig. De LOS kan berekend worden per voertuigbeweging voor elk type kruispunt, maar de LOS wordt alleen toegepast bij verkeerslichten of 4-way stop kruispunten (deze komen niet in Nederland voor.)

LOS Kruispunt met verkeerslicht Ongeregeld kruispunt
A ≤10 sec ≤10 sec
B 10-20 sec 10-15 sec
C 20-35 sec 15-25 sec
D 35-55 sec 25-35 sec
E 55-80 sec 35-50 sec
F ≥80 sec ≥50 sec

Rotondes

Omdat rotondes nog relatief zeldzaam zijn in de Verenigde Staten, geeft het Highway Capacity Manual nog geen waarden voor rotondes.

Overig

De level of service kan ook voor specifiekere wegonderdelen gebruikt worden.

  • tweestrooks hoofdweg (ononderbroken doorstroming)
  • meerstrooks hoofdweg (4 of meer rijstroken) (ononderbroken doorstroming)
  • snelwegen
  • opritten, afritten en weefstroken
  • fietspaden
  • voetgangers (voetgangers per vierkante meter)

Referenties