Myto CZ

Uit Wegenwiki
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Logo Myto CZ.png

Myto CZ, ook wel Premid, is het systeem van tol in Tsjechië voor voertuigen met een totaalgewicht van meer dan 3,5 ton. (Tsjechisch: Dálniční poplatek of Myto)[1]

Systeem

Vrijwel alle Tsjechische snelwegen en expresswegen zijn tolplichtig voor vrachtwagens, evenals een aantal belangrijke hoofdwegen.[2] Vrachtwagens hebben hiervoor een kleine elektronische box nodig, genaamd de premid-box die communiceert met het tolsysteem, bestaande uit portalen over de snelweg. De tolhoogte is afhankelijk van de gereden afstand, aantal assen en emissieklasse. Dit systeem is sterk vergelijkbaar met de TollCollect in Duitsland. De tolkosten zijn in Tsjechië in 2011 sterk verhoogd, met circa 20%. Daarnaast gelden op vrijdagen tussen 15.00 en 21.00 uur fors hogere tarieven, tot wel 50% hoger dan op andere dagen. Tsjechië is hiermee duurder dan Duitsland. Het systeem wordt door het Oostenrijkse bedrijf Kapsch verzorgd, evenals de ViaTOLL in Polen.

Geschiedenis

Het systeem is per 1 januari 2007 ingevoerd voor de D- en R-wegen en sinds 1 januari 2008 ook op circa 200 kilometer hoofdwegen der eerste klasse. Oorspronkelijk hoefden alleen voertuigen van meer dan 12 ton totaalgewicht elektronisch tol te betalen, sinds 1 januari 2010 geldt dit voor alle voertuigen van meer dan 3,5 ton, dus ook zware campers. De tol is elk jaar geleidelijk verhoogd. In 2015 bedroeg de tol tussen € 0.15 - € 0.30 per kilometer voor een zware vrachtwagen.

Tarieven

Onderstaande tarieven gelden op snel- en expresswegen vanaf 2015.[3]

Euroklasse 0 t/m 2 in CZK per kilometer.

2 assen 3 assen 4+ assen
3,34 5,70 8,24

Euroklasse 3 en 4 in CZK per kilometer.

2 assen 3 assen 4+ assen
2,82 4,81 6,97

Euroklasse 5 in CZK per kilometer.

2 assen 3 assen 4+ assen
1,83 3,13 4,52

Euroklasse 6 en EEV in CZK per kilometer.

2 assen 3 assen 4+ assen
1,67 2,85 4,12

Een rit vanaf Duitsland naar Slowakije via de D8, D1 en D2 kost op die manier ongeveer (370 km * 4,52) = 1.672 CZK (circa € 60).

Op vrijdagen tussen 15 en 20 uur gelden hogere toltarieven.

Opbrengsten

Het systeem leverde de staat in 2007 5,7 miljard CZK op, of circa € 230 miljoen. De lage opbrengsten kwamen grotendeels doordat op een kleiner deel dan het oorspronkelijk geplande tolnetwerk tol wordt geheven. In 2011 werd op slechts 1.356 kilometer weg tol geheven, terwijl oorspronkelijk gepland was op bijna 3.000 kilometer hoofdwegen tol te heffen voor het vrachtverkeer. In 2013 bracht de tolheffing 8,5 miljard CZK op, of circa € 300 miljoen.[4] Dit was gestegen naar 8,7 miljard CZK (circa € 310 miljoen) in 2014[5] en 9,7 miljard CZK (€ 360 miljoen) in 2015.[6]

jaar (mld Kč) groei
2007 5,56
2008 6,14 +10,4%
2009 5,54 -9,8%
2010 6,57 +18,6%
2011 8,13 +23,6%
2012 8,68 +6,8%
2013 8,55 -1,4%
2014 8,71 +1,9%
2015 9,73 +11,7%

Kritiek

Het systeem is door de Tsjechische rekenkamer bekritiseerd vanwege de zeer hoge operationele kosten. In de eerste 5 jaar bedroegen de kosten van het systeem bijna 50% van de tolinkomsten.[7] Het systeem heeft 16,7 miljard CZK gekost om in te voeren en de operationele kosten bedragen 1,5 miljard CZK per jaar.[8] De Oostenrijkse fabrikant Kapsch krijgt 18% van de tolinkomsten.

Het systeem is aan de Oostenrijkse electronische leverancier Kapsch gegund, zonder dat er een aanbesteding met meerdere partijen was, aangezien andere partijen niet aan de voorwaarden voldeden. De oorspronkelijke ramingen lagen op 22 miljard voor de implementatie en operationele kosten over 10 jaar voor 2.995 kilometer weg. In realiteit kwamen de kosten op 28 miljard uit, terwijl maar op 1.356 kilometer weg tol wordt geheven. De verwachting in 2010 was dat over de periode 2007 - 2018 de kosten 41,9 miljard CZK bedroegen en de opbrengsten 63,1 miljard, waarbij de kosten dus 66% van de opbrengsten bedroegen. In realiteit was tussen 2007 en 2010 al 17,6 miljard uitgegeven op een opbrengst van 22,8 miljard CZK, een kostenratio van 77% van de opbrengsten.

Na 2010 stegen de inkomsten en werden de systeemkosten onder controle gebracht, waardoor de systeemkosten over de periode 2007-2013 gedaald zijn tot 20,5% of € 365 miljoen (exclusief btw). In september 2018 is de tolheffing opnieuw aanbesteed aan een andere partij.[9]

Referenties