N-I (Spanje)

Uit Wegenwiki
Ga naar: navigatie, zoeken
N-I.svg
ES N-I map.png
N-I
Begin Madrid
Einde San Sebastián
Lengte 475 km
Route

Afslagsymbool.svg A-1.svg

Centrum.svg Milagros

Centrum.svg Fuentespina

Centrum.svg Aranda de Duero N-122.svg

Afslagsymbool.svg A-1.svg


Centrum.svg Burgos N-120.svg N-627.svg

Centrum.svg Villafría

Centrum.svg Rubena

Centrum.svg Quintanapalla

Centrum.svg Monasterio de Rodilla

Centrum.svg Castil de Peones

Centrum.svg Briviesca

Centrum.svg Santa María de Ribarredonda

Centrum.svg Pancorbo

Centrum.svg Miranda de Ebro N-124.svg

De N-I, sinds 2015 formeel de N-1,[1] is een carretera nacional in Spanje. De weg vormt een verbinding van Madrid naar San Sebastián, maar is grotendeels vervangen door snelwegen. Nog twee delen van de oorspronkelijke N-I bestaan nog, rond Aranda de Duero en van Burgos naar Miranda de Ebro. De oorspronkelijke lengte was 475 kilometer.

Routebeschrijving

Tussen Madrid en Burgos is de N-I vervangen door de A-1. Delen van de oorspronkelijke route bestaan nog wel, met name bij de plaatsen ten noorden van Madrid. In de meeste gevallen is de weg omgenummerd, alleen rond Aranda de Duero bestaat de N-I nog over ruim 15 kilometer. De N-I loopt hier over de oorspronkelijke bypass van Aranda de Duero.

Een tweede deel van de route bestaat nog tussen Burgos en Miranda de Ebro. Dit deel is ruim 90 kilometer lang, en de tolweg AP-1 loopt er parallel aan. Tussen Burgos en Miranda de Ebro liggen alleen wat kleine plaatsjes op de route. De N-I verloopt overwegend door vlak terrein, behalve bij Pancorbo, waar de weg door een kloof loopt. Bij Miranda de Ebro ligt een noordelijke rondweg. Ter hoogte van Armiñón gaat de N-I over in de A-1.

Geschiedenis

De N-I was als één van de radiale wegen van Madrid één van de belangrijkste wegen van Spanje. Onder het Plan de Modernización de carreteras van 1950 is de weg al puntsgewijs gemoderniseerd tussen Madrid en Irún. In de periode 1949-1958 is de N-I tussen San Sebastián en Errenteria al van 2 naar 4 rijstroken verbreed.[2] Een grotere upgrade van de N-I volgde eind jaren '60 als onderdeel van het Plan REDIA, waarbij de weg met name tussen Madrid en Burgos werd verbreed naar een rijbaan van 12 meter breed en zijn al enkele omleggingen bij kleine plaatsen gerealiseerd.

Eén van de grootste knelpunten op de route was de stad Vitoria-Gasteiz, hier moest het verkeer door het historische centrum. In 1968 begon de bouw van een stadsring, die in de jaren daarna werd geopend. Op 15 april 1972 opende een 2 kilometer lang viaduct met 2 rijstroken in het oosten van de stad.[3] Dit viaduct is begin jaren 2000 vervangen door een verdiepte ligging met 4 rijstroken. In de jaren '90 opende de autovía rond Vitoria-Gasteiz, waarna de oude delen van de N-I bij deze stad zijn omgenummerd tot de N-102 en N-104.

In het begin van de jaren '70 werd de N-I tussen Miranda de Ebro en Vitoria-Gasteiz naar 2x2 rijstroken verbreed. Wanneer dit exact is geopend is niet bekend, de weg werd in 1974 al genoemd als 'autovía'.[4] Dit was geen autovía zoals men dat tegenwoordig kent, er was eenvoudigweg een tweede rijbaan naast gelegd en de oude rijbaan werd een éénrichtingsweg. Dit is al aangelegd voordat de AP-1 gebouwd werd. De weg had indertijd al ongelijkvloerse aansluitingen, maar ook een groot aantal erfaansluitingen en landbouwgebieden die direct op de weg ontsloten werden. Het meest moderne deel was indertijd tussen Nanclares de la Oca en Vitoria. De N-I verliep via wat nu de N-102 is naar de stad Vitoria.

Tussen 1978 en 1984 is de AP-1 tussen Burgos en Miranda de Ebro opengesteld als tolweg. Dit was het eerste langere deel van de N-I dat vervangen werd door een nieuwe snelweg. Sinds 2018 is zwaar vrachtverkeer verboden op dit deel van de N-I,[5] en werd de AP-1 tolvrij, zodat doorgaand verkeer geen tol meer hoeft te vermijden via de N-I.

Vanaf de jaren '80 is de N-I vervangen door de A-1 tussen Madrid en San Sebastián. Het deel tussen Madrid en Burgos kon daarbij eenvoudig verdubbeld worden door een tweede rijbaan naast de oude weg te leggen, wat met de bouw van ongelijkvloerse aansluitingen leidde tot een autovía van de eerste generatie. Het nummer N-I werd nog gebruikt voor alle autovía-delen tot de grote hernummering van 2003, een uitzondering was echter de provincie Gipuzkoa in Baskenland, die geen hernummering heeft doorgevoerd, de autovía is daar nog steeds als de N-I bewegwijzerd. In het zuiden van Burgos is de N-I omgenummerd tot de BU-11.

In 2010 is het wegennet rond San Sebastián hernummerd. De N-I is toen ingekort tot de Lasarte-Oria, het deel van San Sebastián tot Irun is sindsdien als de GI-636 genummerd, en het deel tussen Lasarte-Oria en San Sebastián is als de GI-212 genummerd. De hernummering vond plaats in verband met de openstelling van de nieuwe AP-8 rond San Sebastián, waardoor diverse wegen rond de stad zijn hernummerd.

Op 5 december 2013 opende een ongelijkvloerse rondweg van Santa María Ribarredonda (tussen Burgos en Miranda de Ebro). De 4,2 kilometer lange enkelbaans rondweg kostte € 12,4 miljoen.[6] In 2018 zijn nieuwe ongelijkvloerse aansluitingen bij Rubena en Quintanapalla aangelegd.[7] Ook zijn in 2018 procedures voor een 5,6 kilometer lange omlegging ter hoogte van Monasterio de Rodilla gestart.[8][9]

Verkeersintensiteiten

Op de N-I tussen Burgos en Miranda de Ebro rijden ondanks de parallelle AP-1 nog 8.500 tot 10.000 voertuigen per etmaal. Dit is vrijwel allemaal tolontwijkend verkeer. Op veel plekken is het aandeel vrachtverkeer 50%.

Referenties

Carreteras nacionales in Spanje

N-IN-IIN-IIIN-IVN-VN-VI

N-102N-104N-110N-111N-113N-120N-121N-122N-123N-124N-125N-126N-135N-141N-145N-150N-152N-154N-156N-204N-211N-220N-221N-225N-230N-232N-234N-237N-238N-240N-241N-260N-301N-310N-320N-322N-323N-325N-330N-331N-332N-335N-336N-337N-338N-339N-340N-341N-344N-349N-350N-354N-357N-362N-400N-401N-403N-420N-430N-431N-432N-433N-435N-443N-445N-446N-501N-502N-521N-525N-532N-536N-540N-541N-547N-550N-601N-603N-610N-611N-620N-621N-622N-623N-625N-627N-629N-630N-631N-632N-634N-635N-636N-637N-640N-642N-644N-651