ODYSA

Uit Wegenwiki
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
ODYSA-informatiebord op de Randweg van Bergen op Zoom. Foto: Keokiracer.

ODYSA is het acroniem voor Optimalisatie van de Doorstroming door dYnamische SnelheidsAdvisering. Dit is een systeem dat verkeersregelinstallaties op relatief grote afstand van elkaar aan elkaar koppelt en een groene golf creëert. Elk voertuig dat het gebied binnen rijdt krijgt een snelheidsadvies waardoor colonnes ontstaan. De colonnes krijgen dan zoveel als kan een groene golf. Het is geschikt voor doorgaande wegen met relatief veel doorgaand verkeer. Het systeem is als eerste geïntroduceerd op de N282 in Noord-Brabant en wordt op meerdere locaties in Nederland uitgerold.

Werking

Aan elk passerend voertuig wordt een individueel snelheidsadvies gegeven. Doel hiervan is dat er bij elk volgend verkeerslicht doorgereden kan worden. Daarvoor is het benodigd om bij het binnen rijden van een nieuw wegvak opnieuw een snelheidsadvies te geven zodat het voertuig bijgestuurd kan worden. Als de weggebruiker de groene golf niet zal halen zal deze op basis van zijn snelheid en de plaats een lager of hoger snelheidsadvies krijgen. De adviessnelheid zal nooit hoger zijn dan de geldende maximumsnelheid. Mocht het niet lukken de weggebruiker een groene golf te geven, dan wordt deze er op gewezen met een symbool in een informatiepaneel.

Een hogere adviessnelheid zorgt ervoor dat het voertuig bij een rij voertuigen aansluit. Een lagere adviessnelheid zorgt ervoor dat een voertuig op een sneller rijdende rij voertuigen 'stuit'. De sneller rijdende voertuigen komen het voorliggende voertuig tegen en rijden met de snelheid van het op dat moment voorste voertuig verder, zodat een compacte rij ontstaat. Hierdoor is het mogelijk om de hiaten die ontstaan in de hoofdstroom te gebruiken voor het geven van groen aan de zijrichtingen.

Gebleken is dat ODYSA niet geschikt is voor drukke zijrichtingen. Dit komt door de groene golf, aangezien deze voor de hoofdrichting meer groen geeft en niet meer voertuigafhankelijk regelt. Het zijverkeer krijgt ook lagere adviessnelheden dan gewenst, waardoor men probeert door extreem hard te rijden toch een groen licht te halen. Dit heeft gevolgen voor de weggebruikers die wel in de groene golf zitten. Deze worden door de zijverkeergroep opgejaagd en gemaand sneller te rijden door middel van het geven van lichtsignalen en toeteren en dergelijke. Voor verkeer op de doorgaande richtingen is dit alles behalve prettig rijden.

Voordelen

Uit onderzoek op de proeflocatie op de N282 door Rijen is gebleken dat vooral voor het doorgaande verkeer het aantal stops fors afneemt. Het aantal stops daalt in de ochtendspits van 61% naar 39% en in de avondspits van 80 naar 35% in vergelijking met voertuigafhankelijke regelingen. Ook daalt de reistijd aanzienlijk voor het doorgaand verkeer.

Weggebruikers zien ook voordelen in het systeem. Vooral de groep doorgaand verkeer heeft veel baat bij de groene golven. De groep zijverkeer is duidelijk minder enthousiast over het systeem. Het daarom aan te bevelen in de toekomst het systeem alleen in te voeren op wegen waar veel doorgaand verkeer is, meer dan 40 a 50% is aan te bevelen.

Toepasbaarheid

ODYSA valt vooral toe te passen op:

  • wegen waarop veel doorgaand verkeer is dat rechtdoor rijdt (meer dan 40 à 50%)
  • wegen waar de maximumsnelheid minimaal 60 km/h is
  • wegen waar de kruispunten met verkeerslichten op relatief grote afstanden van elkaar liggen
  • een doorgaande weg of corridor waarin geen rotondes voorkomen
  • wegen waarop geen landbouwverkeer voorkomt of waarop deze slechts weinig voorkomt
  • 2x2 wegen, wanneer landbouwverkeer voorkomt, of 2x1 wanneer er geen landbouwverkeer voorkomt

Locaties

ODYSA is als eerste toegepast op de N282 (in Noord-Brabant) langs Rijen. Voorts heeft de gemeente Amsterdam het systeem vanaf 9 juni 2008 in werking op de Westpoortweg (S102) tussen Heining en Luvernes. In 2009 volgde het gedeelte Ruigoordweg - Heining. Volgens promotiemateriaal van de gemeente daalt hierdoor de CO-uitstoot met 80%, de NOx-uitstoot met 60% en de CO2-uitstoot met 15%.[1]

Andere trajecten die in 2009 werden voorzien van ODYSA [2] :

  • N279 Veghel (6 kruispunten);
  • N218 Spijkenisse (3 kruispunten, waarvan 1 wegvak met een lengte van 2 kilometer tussen 2 VRI's) tussen 2010 en 2013;
  • N629 Oosterhout - Dongen (2 kruispunten);

Op 11 november 2010[3] is op de Randweg Noord en Randweg West van Bergen Op Zoom (5 kruispunten)[4] ook ODYSA ingevoerd.

Het ODYSA-systeem op de N282 is in 2011 verwijderd in verband met onvoldoende werking van het systeem. [5]

Bronnen,noten en referenties

  1. Deze meting is uitgevoerd met 1 meetwagen welke op het traject rondreed. Er is dus geen meting uitgevoerd met geavanceerde milieumeters rondom het traject.
  2. ing. M.C.R. Willekens (29 oktober 2008). ODYSA: Ervaringen met individuele groene golf. Presentatie tijdens Symposium Regelen op Netwerkniveau 2008, Breda.
  3. Bericht groene golf Bergen Op Zoom
  4. Locatie groene golf Bergen Op Zoom op GMaps
  5. Brabants Meerjarenplan Infrastructuur en Transport 2011-2015
  • DTV Consultants. Doorrijden door Rijen, Evaluatie van het Pilot Project met ODYSA. Breda, juli 2004


Verkeersafhankelijke verkeersregelingen
Voor geïsoleerde kruispunten: T.O.L./MOVA · Adaptieve regeling · Fuzzy Logic/Green Logic
Voor strengen: Verkeersafhankelijke programmaselectie · Toptrac · ODYSA · Marathon
Voor netwerken: UTOPIA-SPOT · SCOOT · MOTION · SCATS