Phoenix

Uit Wegenwiki
Ga naar: navigatie, zoeken
Het mini-stack, knooppunt tussen de SR-51 en SR-202.

Phoenix is de hoofdstad en grootste stad in Arizona, een staat in de Verenigde Staten. Phoenix is één van de snelstgroeiende metropolen in de VS, waarbij Phoenix 1.615.000 inwoners telt, het is de 6e stad in de VS. De agglomeratie telt 4.662.000 inwoners (2016), dankzij immense voorsteden.

Inleiding

Ligging

Phoenix is centraal gelegen in de woestijn van Arizona. De regio heet ook wel de Valley of the Sun vanwege het hete en zonnige klimaat. Phoenix ligt ongeveer 170 kilometer ten noordwesten van de tweede stad van Arizona, Tucson en 580 kilometer ten oosten van Los Angeles. Phoenix ligt op 180 kilometer afstand van de grens met Mexico en 270 kilometer van de Grand Canyon.

Landschap

De omgeving van Phoenix bestaat voornamelijk uit woestijnlandschap en de regio kent enkele hogere bergruggen. Phoenix zelf ligt op 330 meter hoogte, met naar het zuiden de circa 800 meter hoge South Mountain en naar het zuidwesten de 1.300 meter hoge Estrella Mountains. In het bebouwde gebied is Camelback Mountain een opvallend punt. Verder naar het noorden en oosten van Phoenix liggen bergen van meer dan 2.000 meter hoogte. In de regio Phoenix vindt ook geïrrigeerde landbouw plaats, met name ten zuiden en westen van Phoenix.

Economie

Van oudsher is de economie van Phoenix gebaseerd op de landbouw, met name veehouderijen, citrus en katoen. Rond 1920 was katoen veruit de grootste industrie in Phoenix, op driekwart van alle beschikbare landbouwgrond werd katoen verbouwd. Het belang van katoen nam in de jaren '20 af, en Phoenix werd minder hard getroffen door de economische depressie van de jaren '30 als andere Amerikaanse steden. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was Phoenix een regionaal trainingscentrum voor militairen. Het aantrekkelijke klimaat en de beschikbaarheid van airconditioning vanaf de jaren '50 zorgde voor een snelle bevolkingsgroei.

De economie van Phoenix is in recentere jaren niet gefocust op een bepaalde industrie, alhoewel de snelle bevolkingsgroei wel zorgde voor een grote bouwsector. Phoenix functioneert als een overloopgebied van het dure Southern California wat veel binnenlandse migranten trekt. Phoenix is één van de weinige Amerikaanse steden die geen dominante industriële sector heeft die de regionale economie trekt. De meeste industrie is licht in karakter, zoals logistiek en bevindt zich met name in Phoenix zelf. Phoenix heeft ook geen dominant kantorencentrum, waardoor het aandeel centrum in de stedelijke werkgelegenheid één van de laagste in de Verenigde Staten is.

Stedelijke opbouw

Phoenix is op te delen in twee stedelijke sectoren, namelijk het noordelijk deel en het zuidoostelijk deel. Het noordelijk deel meet ongeveer 55 kilometer van west naar oost en 45 kilometer van noord naar zuid. Het zuidoostelijk deel meet 40 kilometer van west naar oost en 35 kilometer van noord naar zuid. Beide sectoren worden geschakeld door een relatief smalle stedelijke corridor rond Tempe, waar het stedelijk gebied slechts 10 kilometer breed is.

Phoenix is de grootste agglomeratie in de Verenigde Staten die als 100% suburbaan wordt geclassificeerd, en heeft eigenlijk helemaal geen stedelijke kern, afgezien van een klein en onbelangrijk kantorencentrum. Vanaf het centrum naar het noorden loopt Central Avenue, een belangrijke corridor van werkgelegenheid. De voorsteden zijn dermate groot dat ze een eigen centrum en verzorgingsgebied hebben. De suburb Mesa is groter dan enkele bekende Amerikaanse steden.

Verder noordelijk van Phoenix heeft zich een suburbaan gebied ontwikkeld zonder duidelijk centrum. Dit is een behoorlijk uitgestrekt gebied met weinig infrastructuur en bestaat voornamelijk uit "ranch-style suburbs" met lage dichtheden. Deze regio meet 30 kilometer van oost naar west en 15 kilometer van noord naar zuid, maar is niet direct aangesloten op de rest van Phoenix. Dit gebied is vanaf de jaren '50 ontwikkeld en lag destijds nog op grotere afstand van de rest van Phoenix.

Suburbs

Naam Inwonertal
Mesa 485.000
Scottsdale 247.000
Chandler 247.000
Glendale 246.000
Gilbert 237.000
Tempe 182.000
Peoria 164.000

Bevolkingsgroei

Vrijwel de gehele agglomeratie ligt in Maricopa County, alleen de oostelijkste en zuidelijkste voorsteden liggen in Pinal County.

Jaartal Phoenix Maricopa County Pinal County
1920 29.000 90.000 16.000
1930 48.000 151.000 22.000
1940 65.000 186.000 29.000
1950 107.000 332.000 43.000
1960 439.000 664.000 63.000
1970 582.000 971.000 68.000
1980 790.000 1.509.000 91.000
1990 983.000 2.122.000 116.000
2000 1.321.000 3.072.000 180.000
2010 1.446.000 3.817.000 376.000

Phoenix is één van de snelstgroeiende steden van de Verenigde Staten. Tot de jaren 60 was het een onbeduidende woestijnstad, maar heeft zich vanaf de jaren 70 ontwikkeld tot één van de grootste stedelijke gebieden van het land, met in 2010 ruim 4 miljoen inwoners. De agglomeratie is tegenwoordig de 12e grootste in het land, de stad Phoenix is de 5e grootste van het land. Phoenix is de grootste hoofdstad in de Verenigde Staten, en tevens de enige met meer dan 1 miljoen inwoners.

Wegennet

Freeways in Phoenix.

In Phoenix en de voorsteden bestaat een geordend gridpatroon met grote wegen die elkaar exact iedere mijl kruisen. Daarin liggen kleinere woonstraten. Dit systeem is efficiënt en zorgt voor een waardig alternatief voor de snelwegen voor lokaal verkeer.

De snelwegen in Phoenix zijn voornamelijk gefinancierd door de verhoging van de btw, in plaats van een federale financiering. Derhalve zijn er geen 3-cijferige Interstate Highways in de agglomeratie, de grootste in de Verenigde Staten waar dit niet bestaat. De belangrijkste doorgaande routes zijn de Interstate 10 en Interstate 17. Daarnaast kent de agglomeratie twee ringwegen; de SR-101 om Phoenix, en de SR-202 om de oostelijke voorsteden rond Mesa. Daarnaast zijn er een aantal andere snelwegen, zoals de Superstition Freeway (US 60) en de SR-51. De SR-143 loopt bij de luchthaven van de stad. Gezien de uitgestrektheid van de agglomeratie zijn er niet zo heel veel snelwegen. Bijna alle snelwegen in de agglomeratie zijn relatief nieuw en bijzonder goed onderhouden, in contrast met bijvoorbeeld Los Angeles.

Lijst van freeways

weg lengte[1] eerste opening laatste opening max AADT 2012
I-10.svg 87 km 1965 1990 294.000
I-17.svg 61 km 1958 1967 194.000
US 60.svg 43 km 1970 1992 230.000
Arizona 24.svg 2 km 2014  ?  ?
Arizona 51.svg 27 km 1986 2003 165.000
Arizona Loop 101.svg 98 km 198x 2001 192.000
Arizona 143.svg 6 km 1991 1992 69.000
Arizona Loop 202.svg 89 km 1990 2008 164.000
Arizona Loop 303.svg 35 km 2011 2016 28.000

HOV

Zie ook Phoenix HOV system.

Phoenix heeft een zeer uitgebreid netwerk van HOV lanes, in 2013 zo'n 525 kilometer en de overheid spendeert tussen 2005 en 2026 $ 1,1 miljard aan het upgraden van het HOV systeem.

Toeritdosering

In de regio Phoenix wordt toeritdosering (ramp metering) uitgebreid toegepast sinds begin jaren '90. In 2010-2011 is het systeem gemoderniseerd. Meer dan 180 van de 400 toeritten in de regio hebben een doseerinstallatie.

Geschiedenis

Omdat Phoenix in 1950 nog een onbeduidende stad was met 100.000 inwoners, waren er geen plannen voor een omvangrijk snelwegennet. Daarnaast was Phoenix ook geen belangrijk knooppunt van doorgaande snelwegen, alleen de US 60-corridor werd destijds als prioritair gezien. De I-17 heeft enkel een interregionaal belang. Desondanks is de I-17 wel de eerste snelweg van Phoenix, in 1958 opende het eerste deel net ten noorden van downtown voor het verkeer. Tussen 1960 en pakweg 1968 is gebouwd aan twee snelwegen in Phoenix, de I-17 noordwaarts richting Prescott en Flagstaff, en de I-10 vanaf Phoenix richting Tucson. De I-10 richting Los Angeles is toen nog niet aangelegd, de snelweg eindigde tot 1972 bij de US 60 in Quartzsite, waardoor doorgaand verkeer van Phoenix naar Los Angeles via de US 60 moest rijden, via Wickenburg.

In 1972 en 1978 is de I-10 door de woestijn ten westen van Phoenix opgeleverd. Dit was tevens de enige wegopening in de regio Phoenix van de jaren 70, en de I-10 was in Phoenix nog steeds niet voltooid, pas tussen 1984 en 1988 is het deel door de westelijke voorsteden van Phoenix gereedgekomen. Ook daarmee was de snelweg nog niet gereed, het tunneltracé ter hoogte van downtown opende pas in 1990 voor het verkeer. Doorgaand verkeer kon echter wel van de I-17 ten zuiden van downtown langs gebruikmaken sinds de jaren 60, waarmee de ontbrekende schakel niet zo dramatisch is als het lijkt.

Vanaf de jaren 70 begonnen de voorsteden ten oosten van Phoenix flink te groeien. Dit waren Tempe, Chandler, Gilbert en de mega-suburb Mesa. De Superstition Freeway (US 60) is ook in die tijd aangelegd om de groei te accomoderen. De snelweg is vanaf 1970 tot 1985 oostwaarts verlengd, waarbij het oostelijkste deel in Apache Junction in 1992 opende. Desondanks had de agglomeratie Phoenix tot ruim in de jaren 80 een bijzonder beperkt snelwegennet, vergelijkbaar met Tucson tegenwoordig.

De tweede bouwgolf begon midden jaren 80, toen de Piestewa Freeway (SR-51) werd aangelegd, en begonnen werd met de ringweg van Phoenix, de Loop 101. De bouw van de Loop 101 viel min of meer samen met de bouw van de Loop 202, die een ringweg rond de oostelijke voorsteden vormt, en voornamelijk in de jaren 90 is aangelegd. In 2001 was de Loop 101 om Phoenix voltooid, en tussen 2006 en 2008 werden de laatste delen van de Loop 202 geopend, waarmee het snelwegennet in zijn huidige vorm min of meer gereedkwam.

Toekomst

Er zijn plannen voor een significante uitbreiding van de snelwegen in de regio Phoenix. Kenmerkend voor de bouw van de snelwegen in Phoenix zijn de vrij forse ruimtereserveringen, die latere verbreding gemakkelijk mogelijk maakten. De meeste snelwegen zijn in de loop der tijd alweer verbreed om de enorme verkeersgroei te kunnen afhandelen. Tussen 2000 en 2010 groeide de agglomeratie met bijna 1 miljoen inwoners, zo'n 100.000 per jaar.

Nieuwbouw

Het wordt gepland om Loop 202 ten zuiden van downtown Phoenix langs te verlengen als de South Mountain Freeway, en in het westen op de I-10 aan te sluiten, zodat doorgaand verkeer niet meer door het centrum van Phoenix hoeft. Het gebied ten zuiden van downtown is nooit significant ontwikkeld, mede vanwege het bergachtige karakter. Al het verkeer in de regio komt daardoor rond downtown Phoenix bij elkaar, inclusief al het doorgaande verkeer.

Een ander project is de realisatie van de Interstate 11 tussen Phoenix en Las Vegas. Beiden zijn de grootste steden in de Verenigde Staten zonder directe snelwegverbinding. Tevens is de SR-30 gepland, een oost-westroute ten zuiden van de I-10 in het westen van de agglomeratie, die op de Loop 202 en I-11 aan moet sluiten.

Ten oosten van Phoenix is gepland de SR-24 bij Gilbert verder te verlengen. In 2014 opende hiervan al het knooppunt met Loop 202.

In de verdere toekomst wordt een opwaardering van de SR-85 ten zuidwesten van Phoenix onderzocht. Dit moet dan de directe verbinding tussen Phoenix en San Diego worden. Het deel in de verre voorstad Buckeye heeft een ruimtereservering in de middenberm voor een snelweg.

Verbredingen

Een belangrijk verbredingsproject dat op de agenda staat is de verbreding van de Broadway Curve in de I-10 in de voorstad Tempe. Vanwege de snelle groei van de voorsteden in het oosten van Maricopa County en de toekomstige groei in Pinal County, zal dit het drukste stuk snelweg van Phoenix, en waarschijnlijk van de gehele Verenigde Staten worden. De huidige planning voorziet een parallelsysteem met in totaal 24 rijstroken.

Congestie

De snelwegen in Phoenix zijn erg druk, met de I-10 bij het centrum als drukste punt met 291.000 voertuigen per etmaal. Congestie komt dan ook voornamelijk op deze snelweg voor, en de I-17. De overige snelwegen zijn nog grotendeels gevrijwaard van grootschalige congestie, maar de verkeersintensiteiten stijgen hier snel door de snelle groei van de bevolking. Vooral ten noorden van de stad worden veel nieuwe wijken en suburbs gebouwd, soms met tienduizenden inwoners tegelijk. Dit geeft extra druk op de bestaande noord-zuidverbindingen I-17 en SR-51. De grootste werklocaties liggen rond het centrum van Phoenix, bij de luchthaven en in Tempe. Daarnaast hebben de grote voorsteden ook eigen commerciële zones.

Referenties

  1. lengte binnen het stedelijk gebied
Freeways in Phoenix

I-10.svgI-17.svg

US 60.svgArizona 24.svgArizona 51.svgArizona Loop 101.svgArizona 143.svgArizona Loop 202.svgArizona Loop 303.svg

Northern Parkway