R1 (België)

Uit Wegenwiki
Ga naar: navigatie, zoeken
R1 BE.svg
BE R1.svg
R1
Begin Antwerpen-Noord
Einde Antwerpen-West
Lengte 17[1] km
Route

Knooppuntsymbool.svg Antwerpen-Noord E19 BE.svg A12 BE.svg → Breda / Bergen op Zoom

Afslagsymbool.svg 1 Merksem BE-N129.svg

Brug.svg Viaduct van Merksem (1.700 m) Riviersymbool.svg Albertkanaal

Afslagsymbool.svg 2 Deurne BE-N120.svg BE-N129.svg

Knooppuntsymbool.svg Antwerpen-Oost E34 BE.svg E313 BE.svg → Eindhoven / Liège

Afslagsymbool.svg 3 Borgerhout BE-N184.svg

Afslagsymbool.svg 4 Berchem BE-N1.svg → Mortsel

Knooppuntsymbool.svg Antwerpen-Zuid E19 BE.svg A12 BE.svg → Brussel

Afslagsymbool.svg 5 Berchem Wilrijk BE-N150.svg

Afslagsymbool.svg 5a Het Zuid R10 BE.svg

Knooppuntsymbool.svg Antwerpen-Centrum A112 BE.svg → Antwerpen-Zuid

Tunnel.svg Kennedytunnel (690 m) Riviersymbool.svg Schelde

Afslagsymbool.svg 6 Linkeroever B102 BE.svg

Knooppuntsymbool.svg Antwerpen-West E17 BE.svg → Gent / Lille

Afslagsymbool.svg 7 Sint-Anna Linkeroever BE-N49a.svg

E34 BE.svg → Zelzate / Knokke

De R1 is een ringweg en autosnelweg in België. De R1 vormt een driekwartring om de stad Antwerpen, vanaf het knooppunt Antwerpen-Noord via de Kennedytunnel naar de westkant van Antwerpen, waar de E34 verder gaat naar Zelzate. De R1 is de belangrijkste snelweg in het noorden van België en verdeelt het verkeer naar alle richtingen van het land. De R1 is 17 kilometer lang.

Wegnummer

De R1 is het overkoepelende wegnummer van de Antwerpse ring. Er lopen diverse andere nummers over de R1;

De E19 is tevens de Belgische A1.

Routebeschrijving

Bij het knooppunt Antwerpen-Noord komen de E19 uit Breda en de A12 uit Bergen op Zoom bij elkaar om samen verder te gaan als R1. De snelweg telt vanaf hier 2x4 rijstroken en gaat middels het viaduct van Merksem over het Albertkanaal heen. De R1 volgt tevens de grens tussen de stad Antwerpen in het westen en de voorsteden in het oosten. Bij het knooppunt Antwerpen-Oost eindigt de E313 uit Liège en voegt de E34 uit Eindhoven in. De R1 loopt hier door dichtbebouwd gebied en telt 2x5 rijstroken, waarbij het verkeer richting Brussel al lang van tevoren gescheiden wordt van het doorgaande verkeer naar de Kennedytunnel door middel van blokmarkering. Bij het knooppunt Antwerpen-Zuid takken zowel de E19 als A12 af, die parallel aan elkaar naar Brussel lopen. De R1 telt vanaf hier 2x4 rijstroken en verknoopt even verderop met de korte A112. Hierna volgt de Kennedytunnel, die 2x3 rijstroken telt en onder de Schelde door gaat. Direct na de Kennedytunnel volgt een splitsing. Rechtsom vervolgt men de R1 en linksom gaat men de E17 op richting Gent en Lille. De R1 loopt nog een kilometer door met 2x3 rijstroken en gaat dan over in de E34 richting Zelzate. Tevens kan men hier via de N49a door de Waaslandtunnel naar het centrum van Antwerpen.

Geschiedenis

De R1 werd in de jaren 1960 gepland als onderdeel van de E3, waar de hedendaagse E17 en E34 ook onderdeel van zijn. In die jaren had Antwerpen nog geen goede ringweg en moest al het verkeer over de leien. Het tracé van de R1 volgt de fundering van de oude vesting rond Antwerpen die uit 1870 stamt, maar er al 90 jaar ongebruikt bijligt. Tevens was een tweede oeververbinding over of onder de Schelde noodzakelijk, daar de Waaslandtunnel reeds jaren overbelast was. In 1958 werd het tracé van de E3 vastgelegd en werd de keus voor een tunnel onder de Schelde gemaakt. De tunnel is 690 meter lang en de aanleg ervan begon in 1964. Op 31 mei 1969 werd de naar de Amerikaanse president John F. Kennedy genoemde tunnel geopend. Dit was het eerste deel van de E3 dat opengesteld werd. Het opengestelde deel liep van Kruibeke tot Borgerhout en omvatte dus een deel van de huidige E17. Een jaar later, op 13 augustus 1970, werd het resterende deel van de ring tot Merksem opengesteld. Het knooppunt Antwerpen-Noord werd destijds ontworpen met een doortrekking van de A12 oostwaarts om Antwerpen in gedachten. Een deel van dit tracé is nog altijd vrijgehouden, met name om Merksem.

In 2004 en 2005 is de R1 volledig vernieuwd, waarbij de snelweg feitelijk geheel opnieuw is aangelegd. Het laatste structurele onderhoud stamde uit 1977, 27 jaar ervoor. Ook alle bruggen en aansluitingen werden waar nodig gerenoveerd. Ook werd de verkeerssignalering verbeterd. In de richting Breda werd een rijstrook toegevoegd.

Openstellingsgeschiedenis

Van Naar Lengte Datum
Antwerpen-West Deurne 11 km 31-05-1969
Deurne Antwerpen-Noord 4 km 13-08-1970
Sint-Anna-Linkeroever Antwerpen-West 1 km 1976

Toekomst

R1 nabij de Kennedytunnel

Om de verkeersproblematiek rond Antwerpen structureel aan te pakken zijn er plannen voor een Oosterweelverbinding. Deze verbinding moet de ring ten noorden van Antwerpen sluiten en zo vooral de Kennedytunnel ontlasten. De eerste plannen voor de Oosterweelverbinding dateren van halverwege de jaren '90 van de 20e eeuw. De geraamde kosten liepen in die tijd flink op.

Op 14 februari 2014 koos de Vlaamse regering ervoor om de Oosterweelverbinding aan te leggen met een tunnel met 2x3 rijstroken onder de Schelde.[2] Dit wordt een tolweg. Daarnaast gaat er tol geheven worden in de Kennedytunnel, maar alleen voor vrachtverkeer. Een bijkomende maatregel is een tunnel onder het Albertkanaal.[3][4]

Het project zelf wordt gesplitst in de werken op Linkeroever en de werken op Rechteroever + de nieuwe Scheldetunnel. Wanneer de werkzaamheden starten is nog niet duidelijk, aangezien de plannen meerdere malen gewijzigd zijn. Het plan van 2014 zou € 3,25 miljard kosten. Op 15 maart 2017 werd een nieuwe overeenkomst gesloten, waarbij de Oosterweelverbinding 'light' werd opgenomen, evenals extra capaciteit op de R2 en een nieuwe tunnelsnelweg tussen Wommelgem en Ekeren aan de oostzijde van Antwerpen. Evenals zou een groot deel van de ring overkapt worden tussen Antwerpen-Oost en de Kennedytunnel.[5]

Verkeersintensiteiten

De R1 is rond Antwerpen zeer hoog belast, met één van de drukste wegvakken in Europa.

wegvak intensiteit totaal 2014[6] waarvan vracht
Antwerpen-West - Antwerpen-Zuid 160.000** 35.700
Antwerpen-Zuid - Berchem 240.400 48.700
Berchem - Borgerhout 271.000 50.500
Borgerhout - Antwerpen-Oost 265.000* 49.400
Antwerpen-Oost - Deurne 209.000 38.400
Deurne - Merksem 166.000** 34.800
Merksem - Antwerpen-Noord 158.000** 32.800

* schatting: 134.800 + 83.500 + circa 46.700

** schatting: intensiteit van één richting maal twee

Rijstrookconfiguratie

Van Naar Rijstroken Lengte
Knooppuntsymbool.svg Antwerpen-Noord Knooppuntsymbool.svg Antwerpen-Oost 2x4 6 km
Knooppuntsymbool.svg Antwerpen-Oost Knooppuntsymbool.svg Antwerpen-Zuid 2x5 5 km
Knooppuntsymbool.svg Antwerpen-Zuid Knooppuntsymbool.svg Antwerpen-Centrum 2x4 2 km
Knooppuntsymbool.svg Antwerpen-Centrum Sint-Anna Linkeroever 2x3 4 km

Totaal rijstrookkilometers: 138

Kunstwerken

Grote kunstwerken in de R1:

Overzichten

Aansluitingen in de R1

123455a67

Knooppunten: Antwerpen-NoordAntwerpen-OostAntwerpen-ZuidAntwerpen-CentrumAntwerpen-West


Referenties

Ringwegen in België

R0 BE.svg R1 BE.svg R2 BE.svg R3 BE.svg R4 BE.svg R5 BE.svg R6 BE.svg R8 BE.svg R9 BE.svg

R10 BE.svg R11 BE.svg R12 BE.svg R13 BE.svg R14 BE.svg R16 BE.svg R18 BE.svg R20 BE.svg R21 BE.svg R22 BE.svg R23 BE.svg R24 BE.svg R25 BE.svg R26 BE.svg R27 BE.svg R30 BE.svg R31 BE.svg R32 BE.svg R33 BE.svg R34 BE.svg R35 BE.svg R36 BE.svg R40 BE.svg R41 BE.svg R42 BE.svg R50 BE.svg R51 BE.svg R52 BE.svg R53 BE.svg R55 BE.svg R61 BE.svg R62 BE.svg R70 BE.svg R71 BE.svg R72 BE.svg R73 BE.svg

Autosnelwegen in België

E17 BE.svgE19 BE.svgE25 BE.svgE34 BE.svgE40 BE.svgE42 BE.svgE313 BE.svgE314 BE.svgE403 BE.svgE411 BE.svgE429 BE.svg

A1 BE.svgA2 BE.svgA3 BE.svgA4 BE.svgA7 BE.svgA8 BE.svgA10 BE.svgA11 BE.svgA12 BE.svgA13 BE.svgA14 BE.svgA15 BE.svgA16 BE.svgA17 BE.svgA18 BE.svgA19 BE.svgA21 BE.svgA25 BE.svgA26 BE.svgA27 BE.svgA28 BE.svgA54 BE.svgA102 BE.svgA112 BE.svgA201 BE.svgA501 BE.svgA503 BE.svgA601 BE.svgA602 BE.gifA604 BE.svg

R0 BE.svgR1 BE.svgR2 BE.svgR3 BE.svgR4 BE.svgR5 BE.svgR8 BE.svgR9 BE.svg