RN50 (Colombia)

Uit Wegenwiki
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Rutacol-50.svg
Colombia RN50 map.png
RN50
Begin Las Animas
Einde Bogotá
Lengte 399 km
Route

Centrum.svg Las Animas

Centrum.svg Apia

Centrum.svg Viterbo Rutacol-25.svg

Centrum.svg Arauca

Centrum.svg Manizales Rutacol-29.svg

Centrum.svg Fresno

Centrum.svg Mariquita Rutacol-43.svg

Centrum.svg Honda Rutacol-45.svg

Centrum.svg Guaduas

Centrum.svg Villeta

Centrum.svg Facatativa

Centrum.svg Mosquera

Centrum.svg Bogotá Rutacol-55.svg

De RN50 is een ruta nacional in Colombia. De weg vormt een oost-westroute door het midden van het land, vanaf Las Animas tot aan de hoofdstad Bogotá. De RN50 is 399 kilometer lang.

Routebeschrijving

De RN50 begint in het dorp Las Animas op de RN13. Dit is in het Pacifische laagland, dat vooral uit dichte jungle met grote rivieren uit de Andes bestaat. De RN50 voert oostwaarts en is een onverharde weg door de jungle en voert vervolgens de Andes in. De weg volgt daarna een kronkelige route door het gebergte en bereikt circa 2.000 meter boven zeeniveau ten westen van Apia. Na Apia is de weg verhard en daalt daarbij af naar de vallei van de río Risaralda. Dit is een meer gecultiveerde streek.

De RN50 valt daarna vanaf Asia bij Viterbo een klein stukje samen met de RN25, in noordelijke richting tot La Tesalia. Daarna voert de RN50 als een enigszins hoogwaardige enkelbaans weg door de bergen naar de vallei van de río Cauca. Dit traject kent een 3,5 kilometer lange tunnel. Vanaf het dorp Colombia voert de RN50 in zuidoostelijke richting en kent een wat langere dubbelnummering met de RN29. De weg stijgt hier van 800 naar 1.300 meter hoogte tot de splitsing met de RN29.

Vervolgens is de RN50 een bochtige weg met 2x2 rijstroken die sterk stijgt naar de op 1.900 meter hoogte gelegen stad Manizales. Dit is de belangrijkste stad van de regio en de eerste grotere plaats op de route van de RN50. De RN50 voert door het zuiden van Manizales en functioneert ook als bypass met 2x2 rijstroken. Oostelijk van Manizales ligt een lange stijging naar de 3.677 meter hoge Alto de Letras. Dit is één van de hoogste doorgaande wegen in Colombia. Nabij ligt een zijweg naar 4.000 meter hoogte die de hoogste verharde weg van Colombia is.

De RN50 voert hier langs twee grote vulkanen, de 5.321 meter hoge Nevado del Ruiz en de circa 4.000 meter hoge Cerro Bravo. Daarna volgt één van de langste afdalingen ter wereld, de RN50 slingert eindeloos naar beneden tot de vallei van de río Magdalena, het hoogteverschil bedraagt hier bijna 3.500 meter. De weg voert via Fresno en Mariquita naar Honda, een kleine maar strategische plaats aan de río Magdalena. Hier kruist men ook de belangrijke noord-zuid verlopende RN45.

Oostelijk van Honda begint direct weer een flinke stijging de oostelijke Andes in. De eerste bergpas tussen Honda en Guaduas is 1.200 meter hoog. Tussen Guaduas en Villeta ligt een tweede bergpas van 1.700 meter hoogte. Vanaf Villeta begint een dubbelbaans traject dat tot in de hoofdstad Bogotá voert. Dit traject is meer dan 100 kilometer lang en kent een zeer lange stijging, van 900 meter bij Villeta tot 2.800 meter bij El Rosal. Daarna bereikt men de verstedelijkte hooglanden waarin Bogotá is gelegen.

In de regio Bogotá vormt de RN50 de westelijke invalsweg. De weg telt 2x2 rijstroken en voert in eerste instantie door een perifereer gelegen gebied met dorpen, kleine uitbreidingswijken en platteland. Dit gedeelte telt ook 2x2 rijstroken en kent geen hoogteverschillen. Daarna steekt men de río Bogotá over en komt men de eigenlijke stad Bogotá in. De RN50 telt hier 2x3 rijstroken met een 2x2 busbaan van de TransMilenio in het midden. Enkele aansluitingen zijn hierbij ongelijkvloers, maar de weg kent voornamelijk verkeerslichten. Bij het centrum van Bogotá eindigt de weg dan op de RN55.

Geschiedenis

De RN50 is een wat minder belangrijke oost-westroute en is voornamelijk op het oostelijk deel van belang, als verbinding vanaf het dal van de Río Magdalena naar Bogotá. De enige andere grotere stad op de route is Manizales. Tussen Las Animas en Apia is de weg grotendeels onverhard.

De RN50 werd in 1995 gecreëerd. Oorspronkelijk was er ook een RN50A, die in 1999 alweer geschrapt werd. Er is weinig bekend over de geschiedenis van de RN50. De route in Bogotá bestaat al minstens sinds de jaren '90 in de huidige vorm. De bypass van La Pincha is rond 2010 verdubbeld naar 2x2 rijstroken en rond 2013 opende een ongelijkvloerse aansluiting aan de westkant van Mosquera.

Upgrades aan de RN50

Zie ook upgrades van wegen in Colombia.

Verbinding Bogotá - Río Magdalena

De verbinding van Bogotá naar de vallei van de Río Magdalena was al vanaf de stichting van de stad een probleem, Bogotá ligt op meer dan 2.500 meter boven zeeniveau, omringd door bergketens. Van oudsher was vooral een verbinding naar de río Magdalena van belang, dit is de grootste rivier van Colombia en in deze vallei is het mogelijk om veel vlakkere hoofdwegen te bereiken. Er tussen ligt echter een complex terrein met diepe canyons, bergketens en bergpassen. De geïsoleerde ligging van de miljoenenstad werd een groot nadeel geacht in de positie van Colombia in de wereldeconomie. Sinds de jaren '90 wordt de RN50 tussen Bogotá en de río Magdalena opgewaardeerd met concessies.

In 1994 werd een concessie van de eerste generatie (1G) gegund voor de ontwikkeling van 82 kilometer RN50 tussen Villeta en Bogotá. Dit omvatte de eerste verdubbeling van 15 kilometer tussen de stadsgrens van Bogotá en Puente de Piedra. Dit is midden jaren '90 verbreed.[1] Als onderdeel van deze concessie is omstreeks 2009 nog een 7 kilometer lang deel verder westwaarts verdubbeld tussen Puente de Piedra en El Rosal. In 2012 is nog eens 5 kilometer ten westen van El Rosal verbreed, zodat het 2x2 deel vanuit Bogotá tot de rand van de hooglanden reikte. In 2014 is de eerste 5 kilometer bergafwaarts verbreed. Vervolgens is als laatste in de periode 2015-2016 het lange bergtraject van 50 kilometer tot aan Villeta verbreed naar 4 rijstroken, op een smal profiel en met zeer scherpe bochten. Op dit traject daalt de RN50 van 2.500 naar 900 meter hoogte. De oplevering van het project volgde op 26 augustus 2016.[2]

In de jaren '90 bestond ook de RN50A, die op sommige kaarten nog voorkomt als een tweede oost-westverbinding vanaf Bogotá naar het westen. Deze route ligt zuidelijker dan de eigenlijke RN50. In juni 1995 is hiervoor de concessie 'Bogotá (Fontibón) – Facatativá – Los Alpes' gegund om 38 kilometer van de RN50A te verbeteren.[3] Onder deze concessie is 8 kilometer van de weg verbreed naar 2x2 rijstroken, inclusief een omlegging van Funza. Westelijker was de weg enkelbaans opgewaardeerd, met een omlegging bij Madrid, een kort stuk 2x2 door het stadje Facatativá en vermoedelijk ook de verbetering van de helling ten westen van Yerbabuena.

In 1997 is een concessie gegund voor het traject van Tobía Grande naar Puerto Salgar. Dit was gepland als een grotendeels ondertunnelde route door de canyon van de río Negro om Bogotá met de vallei van de río Magdalena te verbinden. Dit zou de primaire verbinding van Bogotá richting het Caribisch gebied moeten vormen. De concessie was gegund aan het bedrijf Commsa, maar men kon de financiën niet rondkrijgen, in die periode waren er geen banken die zoveel geld wilden investeren in een complex project door bergachtig terrein. In 2001 is dit project afgeblazen.[4]

Daarna gebeurde er een aantal jaar weinig met de RN50 verder richting de río Magdalena. Uiteindelijk werd in 2014 een privaat initiatief ingediend om het deel tussen Villeta en Guaduas naar 2x2 rijstroken te verbreden.[5] Tussen beide plaatsen ligt een bergpas van 1.800 meter hoogte. Dit project omvat 18 kilometer dubbelbaans weg die vermoedelijk grotendeels ondertunneld ten noorden van de oude RN50 wordt aangelegd en aansluit op de nieuwe dubbelbaans RN56 van Gauduas naar Puerto Salgar. Middels dit project wordt de verbinding van Bogotá naar de río Magdalena wat westelijker voorzien dan het oorspronkelijke plan uit 1997.

Verbinding Río Magdalena - Manizales

De Puente Luis Ignacio Andrade over de río Magdalena bij Honda.

De río Magdalena splitst Colombia in tweeën. Dit is van oudsher een belangrijke rivier voor de transport van goederen en mensen in de noord-zuidrichting, maar met de opkomst van het wegverkeer werd het een formidabel obstakel voor oost-westverkeer in Colombia. Reeds in 1894 opende de eerste brug over de Magdalena in Honda, de Puente Navarro. Dit was de eerste stalen brug in Zuid-Amerika. In 1952 opende de Puente Luis Ignacio Andrade, een hangbrug van de RN50.[6] De Puente de Navarro is niet meer in gebruik voor het wegverkeer en is sinds 1994 een monument. In 2020 opende iets ten noorden van Honda een grote tuibrug, maar die is vooral voor noord-zuidverkeer over de RN45.[7]

In 1955 is de Puente la Libertad over de río Magdalena bij Cambao opengesteld.[8] Deze brug maakte een alternatieve oost-westroute door de vallei van de río Magdalena mogelijk, in aanvulling op de eigenlijke RN50 route via Honda.

De reistijd tussen Bogotá en Manizales is extreem lang. Beide steden liggen hemelsbreed maar 150 kilometer uit elkaar, maar de reistijd bedraagt zelfs met upgrades nabij Bogotá nog meer dan 7 uur. Er zijn twee oost-westroutes, de noordelijke route via Honda, die de eigenlijke RN50 vormt, en de zuidelijke route via Cambao, die ook wel als de RN50A genummerd is geweest. Het bergtraject van de RN50A ten westen van Cambao was echter lange tijd onbruikbaar als doorgaande weg omdat grote delen onverhard waren.

In 2015 is een concessie gegund om de zuidelijke route van de RN50 tussen Cambao en Manizales in goede staat te brengen.[9] Dit traject is 256 kilometer lang en bijzonder bochtig over grote afstanden en kent forse hoogteverschillen van 200 meter bij Cambao tot een bergpas van bijna 3.700 meter boven zeeniveau en een afdaling naar het op 2.100 meter hoogte gelegen Manizales. Alhoewel Manizales een vrij grote stad is, ontbreekt het aan belang en prioriteit om de weg structureel op te waarderen, de concessie voorzag alleen in het in goede staat brengen van het wegdek en niet tracéverbeteringen, die zeer kostbaar zouden zijn vanwege het extreme terrein. Het doel van het in goede staat brengen van de weg was het verbeteren van de reistijd tussen Cambao en Manizales met één uur.[10]

De RN50 voert ten oosten van Manzilas over de 3.688 meter hoge Alto de Letras. Dit is één van de langste bergpassen van de wereld, de weg stijgt van 200 meter hoogte bij Honda naar 3.688 meter op de departementsgrens. Dit traject voert langs de stratovulkaan Cerro Bravo.[11] Het wordt onder wielrenners de langste beklimming ter wereld beschouwd.[12] Er is bij de pashoogte een zijweg naar Cerro Gualí, met 4.000 meter de hoogste geasfalteerde weg van Colombia, die naar de voet van de 5.321 meter hoge vulkaan Nevado del Ruiz voert.[13]

Bogotá

De Calle 80 in Bogotá.

Het stedelijke deel in Bogotá heet de Calle 80, ook wel de Avenida Medellín. De weg is oorspronkelijk in de periode 1913-1933 aangelegd om nieuwe arbeiderswijken aan de rand van Bogotá te ontsluiten.[14] De weg is in de loop der jaren verbreed tot een brede corridor, al voor 1985 was dit één van de grote stadswegen van Bogotá. De Calle 80 was de eerste weg die voor het grote Bus Rapid Transit (BRT) project 'TransMilenio' werd gereconstrueerd tussen 1998 en 2000. In deze periode is de weg verbreed met een 2x2 busbaan in het midden. Het systeem werd op 4 december 2000 in gebruik genomen vanuit Bogotá tot aan de rand van de stad bij de río Bogotá.

Las Animas - Manizales

Het westelijke deel van de RN50 is van oudsher een secundaire verbinding. Het wordt opgedeeld in twee trajecten, van Las Animas naar Viterbo, dat vanaf de Pacifische kant tot in de vallei van de río Risaralda voert, en een oostelijk traject in de koffieproducerende regio van Viterbo naar Manizales.

Het westelijke deel aan de Pacifische kant van de Andes werd in 1982 opengesteld als een wegverbinding van Santa Cecilia naar Tadó, niet ver van Las Animas. Het deel tussen Tadó en Las Animas was oorspronkelijk ontwikkeld als een zijtak van de RN13. Hiermee reikte de latere RN50 tot in het Pacifisch laagland, van oudsher een nauwelijks ontwikkeld gebied. Deze weg was lange tijd onverhard en feitelijk was het gehele westelijke traject van Las Animas naar Viterbo een slechte onverharde weg die niet geschikt was voor hedendaags verkeer. Deze wegverbinding is ook na 2000 nauwelijks verder ontwikkeld.

Tussen Viterbo en Manizales was een grote ontbrekende schakel. Verkeer kon noordelijk via kronkelige bergwegen of zuidelijk via een grotere omweg naar Pereira. Om dit probleem op te lossen is een concessie gegund die 'Pacífico Tres' heet.[15] Dit omvatte een upgrade van de noord-zuidroutes naar Medellín, vooral van de RN25, maar hier lift de RN50 ook op mee tussen Viterbo en Colombia aan de río Cauca. Dit deel heet ook wel de 'variante de Tesalia' en omvat een 24 kilometer lang nieuw tracé met een 3,5 kilometer lange tunnel die 'Tesalia' heet.[16] De tunnel en het nieuwe tracé is op 21 december 2021 in gebruik genomen.[17][18][19]

Vía al Mar (Nuquí - Las Animas)

Het traject van de kustplaats Nuquí naar Las Animas ligt in het verlengde van de RN50. Het wegnummer is nog niet doorgetrokken tot de Pacifische kust omdat de wegverbinding daar naartoe nooit volledig ontwikkeld is. Vanaf Las Animas naar het westen is uiteindelijk een 67 kilometer lange wegverbinding ontwikkeld. Deze weg is onverhard en verkeert in slechte staat. Het 54 kilometer lange deel verder tot Nuquí moet nog aangelegd worden.

In 1959 werd besloten dat de Carretera Panamericana via de westkust van Colombia zou verlopen, over de corridor Honda - Manizales - Viterbo - Tadó - Ánimas- Bahía Solano - Palo de Letras naar de grens met Panama. De bouw van de weg begon in de jaren '60 vanaf Las Animas westwaarts, maar vorderde vanwege de jungle, rivieren en lastige terrein maar traag. De bouw werd uiteindelijk in 1992 gestaakt na druk van de inheemse bevolking. Op dat moment was 67 van de geplande 121 kilometer aangelegd als onverharde weg.[20]

Referenties

  1. CONTRATO DE CONCESIÓN No 447 DE 1994: PROYECTO CONCESION BOGOTÁ (PUENTE EL CORTIJO)-SIBERIA-LA PUNTA-EL VINO-LA VEGA-VILLETA | ani.gov.co
  2. Inaugurada doble calzada entre Bogotá y Villeta | elperiodicodechia.com
  3. www.concorciointersabana.com
  4. Concesión en contravía | semana.com
  5. Los 18 kilómetros entre Villeta y Guaduas se construirían con IP | portafolio.co
  6. Puente de importancia nacional El puente Luis I. Andrade es un importante vinculo entre dos colombias. Por: Julio González | centrodehistoriahonda.blogspot.com
  7. INVÍAS desmiente que él nuevo puente de Honda esté fuera de servicio | alertatolima.com
  8. PUENTE LA LIBERTAD (CAMBAO-CUNDINAMARCA) | anibalvillanavarro.blogspot.com
  9. www.alternativasviales.com
  10. Proyecto Cambao-Manizales logra crédito puente para avanzar en el desarrollo de las obras | mintransporte.gov.co
  11. Alto de Letras, the longest road climb in the world | dangerousroads.org
  12. Alto de Letras | elite-cycling-colombia.com
  13. Cerro Gualí, el techo de Colombia | altimetriascolombia.blogspot.com
  14. Calle 80, la vía de los obreros | elespectador.com
  15. www.pacificotres.com
  16. Túnel Tesalia, el más grande del eje cafetero, logra el cale y finaliza etapa de excavación | mintransporte.gov.co
  17. El Túnel de Tesalia, una obra que hace parte del proyecto Pacífico 3, presenta un avance del 99% y será entregado al finalizar el 2021 | mintransporte.gov.co
  18. Presidente Duque inauguró el túnel más largo del Eje Cafetero | eltiempo.com
  19. Presidente Duque defiende el modelo de Alianzas Público-Privadas, gracias al cual se han terminado grandes obras de infraestructura para el país | presidencia.gov.co
  20. Pasado,presente y futuro de la vía al mar Animas-Nuquí | lasmemoriasdegonzo.blogspot.com
Flag of Colombia.svg Rutas nacionales in Colombia Flag of Colombia.svg

Troncales

RN1RN3RN5RN13RN17RN19RN21RN23RN25RN27RN29RN31RN37RN43RN45N49RN55RN65RN75RN85


Transversales

RN8RN10RN12RN20RN24RN26RN30RN36RN40RN48RN50RN56RN60RN62RN64RN66RN70RN74RN78RN80RN88RN90