SH 1 (Albanië)

Uit Wegenwiki
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
SH 1
Begin Hani i Hoti (AL/MNE)
Einde Tiranë
Lengte 124 km
Route

Hani i Hoti

Koplik

Shkodër

Lezhë

Fushë

Tiranë

De SH 1 is een rruga shtetërore (nationale weg) in Albanië, gelegen in het noorden van het land. De weg vormt een noord-zuidroute vanaf de grens met Montenegro bij Hani i Hoti via Shkodër naar de hoofdstad Tiranë, en is één van de belangrijkste transitroutes van het land. De weg is 124 kilometer lang.

Routebeschrijving

Bij Hani i Hoti begint de SH 1 op de grens met Montenegro. Aan Montenegrijnse zijde gaat een hoofdweg verder naar de hoofdstad Podgorica. De grensovergang is vrij klein. De SH 1 draait dan om het noordpunt van het Shkodërmeer heen en loopt dan naar het zuiden. De weg zelf loopt door vlak gebied, maar naar het oosten liggen woeste bergen en naar het westen ligt het Shkodërmeer. Kenmerkend in het landschap zijn de oude bunkers die nog overal staan. Voor de jaren 90 waren er honderdduizenden bunkers gebouwd in Albanië. Na een kilometer of 35 bereikt men Shkodër, een grotere stad waarbij men door het centrum of de buitenwijken kan. Ten zuiden van Shkodër steekt men de rivier de Drim over, waarna de weg door agrarisch gebied naar het zuiden loopt. Dit deel van de SH 1 is wat beter uitgebouwd met langere rechte stukken en de weg is behoorlijk breed. Ook liggen er minder dorpen op de route.

De eerstvolgende plaats is Lezhë, waar men door de rand van gaat. De weg voert zuidwaarts door vlak gebied, met hoge bergen naar het oosten. Vlakbij Milot volgt de langste brug van Albanië. Hierna kruist men de A1, de snelweg naar Kukës. Zuidelijker zijn 2x2 rijstroken beschikbaar omdat ook het verkeer van Kukës naar Durrës van de SH 1 gebruikmaakt en de weg kent lange rechte stukken. Ruim 20 kilometer zuidelijker, bij Fushë, slaat het verkeer richting Durrës met een ongelijkvloerse kruising af, waarna de SH 1 in rechte lijn naar de hoofdstad Tiranë loopt. Dit deel kent veel bebouwing en bedrijvigheid langs de weg. Aan de rand van Tiranë eindigt de SH 1 op de SH 2, de snelweg vanaf Durrës.

Geschiedenis

Voorgeschiedenis

Voor 1990 was privébezit van auto's niet toegestaan in Albanië en voor die tijd is er in Albanië ook amper een wegennet ontwikkeld. De huidige SH1 bestond in die periode nog niet. Er was een secundaire wegverbinding die grotendeels wat oostelijker tegen de voet van het gebergte lag. Bij Milot was een brug over de rivier de Mat, maar die ligt oostelijker dan de hedendaagse SH1. In het noorden van Albanië lag de wegverbinding westelijker, wat thans de SH29 is tussen Lezhë en Shkodër.

De bouw van de hoofdweg

De weg is grotendeels in de jaren '90 en begin jaren 2000 ontwikkeld door een doorgaande weg te realiseren in het agrarische land. De route volgt grotendeels historische perceelgrenzen in de grote agrarische valleien. De weg is over het algemeen van het zuiden naar het noorden ontwikkeld. Het deel van Tirana naar Mamurras is omstreeks 1990-1993 als eerste aangelegd, eind jaren '90 volgde het middendeel tot Lezhë, inclusief een nieuwe brugverbinding over de rivier de Mat. Het traject van Lezhë naar Shkodër is in de periode 2003-2004 aangelegd over een nieuw tracé. Het deel van Shkodër naar de grens met Montenegro is begin jaren '90 opgewaardeerd tot een reguliere wegverbinding.

De SH 1 was vanaf de jaren '90 de primaire route van Albanië naar de buitenwereld, maar omdat Montenegro destijds onderdeel was van Joegoslavië is de weg niet direct niet hoogwaardig uitgebouwd, met name ten noorden van Shkodër niet. In recente jaren is de SH 1 drastisch opgeknapt, delen zijn verdubbeld naar 2x2 rijstroken, met name tussen Milot en Fushë, en de gehele route is vanaf de Montenegrijnse grens naar Tiranë tegenwoordig in goede staat en hoge snelheden zijn mogelijk. Vaak zijn er halve vluchtstroken aanwezig. Het noordelijkste deel tussen de grens met Montenegro en Shkodër was minder goed uitgebouwd. Dit kwam mede omdat vrij veel verkeer de alternatieve grensovergang ten westen van Shkodër naar Ulcinj en Bar in Montenegro neemt. De SH 1 tussen de Montenegrijnse grens en Shkodër is van 2011 tot 2013 gemoderniseerd. In 2017-2018 is de grensovergang met Montenegro gemoderniseerd.

Verdubbeling naar 2x2 rijstroken

Diverse delen van de SH1 zijn verdubbeld naar 2x2 rijstroken. Dit is geen echte autosnelweg, maar er zijn deels wel ongelijkvloerse kruisingen. In 2009 werd het eerste deel in het stedelijk gebied van Tirana verdubbeld over een lengte van 4 kilometer. Met de verdichting van de bebouwing op het platteland ten noorden van Tirana is de weg verder verdubbeld, in 2015 is 1 kilometer verdubbeld, gevolgd door nog 1,5 kilometer in 2017 tot de districtsgrens met Durrës.

Omstreeks 2010 is 12 kilometer verdubbeld tussen Thumanë en de afslag naar Milot en in 2014 opende de verdubbelde bypass van Thumanë, dat op snelweg-profiel is aangelegd. In 2018 is de afslag naar Milot gereconstrueerd tot een trompetknooppunt.

De SH1 is tussen Tirana en Lezhë ontwikkeld tot een 50 kilometer lange commerciële strip. Bedrijven begonnen zich vanaf 2000 te ontwikkelen van Tirana naar het noorden, de ontwikkeling ging met name na 2005 snel. De SH1 is daarmee de hoofdstraat van Albanië geworden. De bedrijfspanden, parkeerplaatsen en percelen zijn vanuit de ruimte zichtbaar als een strip door het groene agrarische land.

Op 18 december 2021 opende de 4,5 kilometer lange westelijke bypass van Shkodër.[1] Deze rondweg heeft 2x2 rijstroken en rotondes.

Toekomst

In de toekomst moet de SH 1 tussen Milot en Fushë onderdeel worden van de A1, de snelweg van Durrës naar Morinë aan de grens met Kosovo. Dit deel is reeds met 2x2 rijstroken uitgebouwd, maar onduidelijk is of dit ook echt onderdeel van de A1 wordt, of dat de A1 over een nieuw tracé wordt gebouwd. Het deel is in elk geval al snelwegachtig uitgebouwd.

De EU financiert de bouw van een 41 kilometer lange dubbelbaans weg tussen Lezhë en de grens met Montenegro bij Murriqan. Dit zou moeten worden aangelegd als autosnelweg.[2]

De SH 1 wordt in de toekomst onderdeel van de Adriatisch-Ionische snelweg.

Referenties

Wegen in Albanië