Wijkertunnel

Uit Wegenwiki
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Wijkertunnel
NLA009.svg
Wijkertunnel map.png
Wijkertunnel 01.JPG
Kruist Noordzeekanaal
Lengte 680 meter
Openstelling 1996
Intensiteit 64.300 mvt/dag
Tunnelcategorie C
Locatie kaart

De Wijkertunnel is een tunnel in Nederland, gelegen in de autosnelweg A9 ten noorden van Haarlem. De tweebuizige tunnel gaat onder het Noordzeekanaal door en heeft een gesloten deel van 680 meter lengte.

Kenmerken

De Wijkertunnel ligt parallel aan de oudere Velsertunnel in de A22, ten noorden van de provinciehoofdstad Haarlem en bij de havengerelateerde industrie van Beverwijk. De Wijkertunnel gaat onder het Noordzeekanaal door, een belangrijk oost-westkanaal dat het IJ en het Westelijk Havengebied van Amsterdam met de havens van IJmuiden en de Noordzee verbindt. Het is één van de breedste kanalen in Nederland. De Wijkertunnel is de oostelijke van de twee snelwegtunnels en verwerkt voornamelijk doorgaand verkeer wat vanuit Alkmaar komt en langs Haarlem rijdt. De westelijker gelegen Velsertunnel verwerkt verkeer van en naar IJmuiden en richting het centrum van Haarlem. Er lopen twee provinciale wegen over de tunnelportalen; aan de noordzijde de N246 van Beverwijk naar Zaandam en aan de zuidzijde de N202 van IJmuiden naar Amsterdam. De A9 heeft met deze provinciale wegen geen directe aansluiting. De tunnel kent bergopwaarts in beide richtingen kruipstroken, die buiten het gesloten gedeelte beginnen. De tunnel heeft 2x2 rijstroken en vluchtstroken.

Geschiedenis

De bouw van de Wijkertunnel in 1991.

Reeds in 1957 is de westelijker gelegen Velsertunnel opengesteld, waar destijds ook de rijksweg 9 doorheen liep. De Velsertunnel raakte overbelast vanwege de groei van nieuwe wijken langs de A9-corridor, en het hoge aantal bestemmingsverkeer rond de tunnel. De planning voor een tweede tunnel begon reeds in de jaren 70, toen in 1974 een tracé voor de rijksweg 16 werd vastgesteld tussen het knooppunt Velsen en Heemskerk. Er kwam niks van de grond en in 1985 opnieuw een tracé vastgesteld tussen knooppunt Velsen en aansluiting Uitgeest. Uiteindelijk werd in juli 1986 begonnen met de bouw van het Wijkertunneltracé, maar de bouw van de tunnel zelf begon in het voorjaar van 1993. De tunnelelementen zijn in het bouwdok van Barendrecht gebouwd, waar decennia ervoor diverse andere tunnels in de regio Rotterdam gebouwd zijn. De afgezonken elementen zijn 93 meter lang, met een totaal afgezonken deel van 574 meter, met daarnaast een gesloten deel buiten de grenzen van het kanaal, wat het totale gesloten deel op 680 meter brengt. De tunnel ligt op maximaal 24,5 meter onder NAP, zodat grote zeeschepen met een forse diepgang niet gehinderd worden door de Wijkertunnel. Op 11 juli 1996 is de Wijkertunnel opengesteld voor het verkeer.[1]

Tussen maart 2016 en maart 2017 zijn tijdelijk 2x3 rijstroken in de Wijkertunnel gerealiseerd door de vluchtstroken tijdelijk om te vormen tot vluchtstrook in verband met de renovatie van de Velsertunnel.[2][3]

Verkeerscentrale

Direct naast de Wijkertunnel is aan het Noordzeekanaal de verkeerscentrale de Wijde Blik gebouwd, en is één van vijf regionale verkeerscentra van Rijkswaterstaat. De verkeerscentrale controleert ook andere tunnels in de regio Amsterdam. De verkeerscentrale is tegelijkertijd met de Wijkertunnel gebouwd. Deze verkeerscentrale verving de in 1990 opengestelde bedieningscentrale in Oostzaan en de bedieningscentrale van de Velsertunnel, zodat de activiteiten werden samengebracht en alle belangrijke oeververbindingen op één plek werden gecontroleerd.[4]

Tol

De Wijkertunnel is aangelegd als een PPS-project met een consortium van banken, waaronder ING Bank, Nationale Nederlanden en Commerzbank Nederland waarmee het contract in 1992 gesloten werd. Dit consortium betaalde 478 miljoen gulden, de overheid de resterende 125 miljoen.

De rijksoverheid betaalt een schaduwtol voor elk gepasseerd voertuig over een periode van 30 jaar. Dit heeft als voordeel voor de rijksoverheid dat in tijden van een krap budget toch grote infrastructurele projecten kunnen worden gerealiseerd. Een nadeel is dat het gebruik van de tunnel hoger uitviel dan verwacht en de overheid meer geld kwijt is aan deze schaduwtol. In 2001 werd becijferd dat het in totaal om 2,1 miljard gulden ging. Weggebruikers zelf merken niks van deze tol, het zit in de belastingen verwerkt.

Verkeersintensiteiten

In 2001 maakten dagelijks 44.400 voertuigen van de Wijkertunnel gebruik.[5] Dit steeg naar 54.300 voertuigen in 2006,[6] 57.800 voertuigen in 2010[7] en 64.300 voertuigen in 2015.[8] De Wijkertunnel wordt hiermee drukker, maar beschikt nog over enige restcapaciteit.

Referenties

Bruggen en tunnels in de regio Amsterdam

AmsterdamsebrugCoentunnelGaasperdammertunnelIJtunnelKeizer KareltunnelMichiel de RuijtertunnelMuiderbrugTweede MuiderbrugPiet HeintunnelRozenoordbrugSpaarndammertunnel

BetlembrugMuiderbrugSchellingwouderbrugSchinkelbrugSchipholtunnelUyllanderbrugVelsertunnelWaterwolftunnelWeesperbrugWijkertunnelZeeburgerbrugZeeburgertunnelTunnel Zuidas