Wisconsin

Uit Wegenwiki
Ga naar: navigatie, zoeken
Flag of Wisconsin.png
Wisconsin.png
Hoofdstad Madison
Grootste stad Milwaukee
Oppervlakte 169.790 km²
Inwonertal 5.814.000
Lengte snelwegennet 1.915 km
Eerste snelweg 1953
Afkorting WI

Wisconsin is een staat in het noorden van de Verenigde Staten. De staat is gelegen in de Great Lakes regio, en telt 5.814.000 inwoners (2018). De hoofdstad is Madison, de grootste stad is Milwaukee. De staat heeft een oppervlakte van 169.790 vierkante kilometer en is daarmee ruim vier maal zo groot als Nederland.

Inleiding

I-41 tussen Oshkosh en Fond du Lac.

Geografie

Wisconsin ligt aan de westkant van de regio Great Lakes, met een kustlijn aan het Lake Michigan en het Lake Superior. De staat grenst kloksgewijs aan Michigan, Illinois, Iowa en Minnesota. De staat meet maximaal 500 kilometer van noord naar zuid en 470 kilometer van west naar oost. Het zuidoosten van Wisconsin is vlak en bestaat uit prairies en diverse meren, waaronder het grote Lake Winnebago. In het westen ligt de vallei van de Mississippi River en noordelijker de St. Croix River. Het landschap wordt naar het noorden toe steeds dichter bebost. In de staat zijn wat lage heuvels, met name in het westen en noorden, maar deze zijn nergens hoog. De 595 meter hoge Timms Hill is minder dan twee keer zo hoog als de gemiddelde hoogte in Wisconsin. Naast de voornoemde rivieren vormen ook de Wisconsin River, Chippewa River en Menominee River grotere rivieren.

De staat heeft een vochtig landklimaat met warme zomers en koude winters. De gemiddelde maximumtemperatuur in Madison bedraagt -3°C in de winter en 28°C in de zomer. De vormen van extreem weer zijn sporadisch wat tornado's en blizzards in de winter.

Economie

Wisconsin heeft een gevarieerde economie, de belangrijkste sectoren zijn de maakindustrie, landbouw en gezondheidszorg. Wisconsin staat landelijk bekend vanwege de productie van kaas en boter. De toerismesector is niet zo groot, de staat ontbreekt het aan grote attracties, de meeste toeristen zijn recreanten aan de vele meren. Eén van de bekendste toeristische attracties is de omgeving van het stadje Wisconsin Dells.

Demografie

stad inwonertal
Milwaukee 595.000
Madison 255.000
Green Bay 105.000
Kenosha 100.000

Wisconsin had in de 19e eeuw een zeer snelgroeiend inwonertal, van 1.000 inwoners in 1820 tot 2 miljoen inwoners in 1900. De groei van het inwonertal lag in de 20e eeuw lager, de grens van 4 miljoen inwoners werd in de jaren '60 overschreden, maar de groei is daarna nog wat verder afgezwakt tot ruim onder het Amerikaans gemiddelde. Veruit de grootste agglomeratie is die van Milwaukee. In het noordoosten liggen de zogenaamde 'Fox Cities' rond Appleton.

Geschiedenis

De eerste Europeanen in het gebied waren Fransen vanuit Canada in de 17e eeuw. De Franse invloed is te herkennen in de vele Franse plaatsnamen in Wisconsin. Het gebied werd daarna geclaimd door zowel de Fransen als Britten, en later in de 18e eeuw door de Amerikanen. Pas na de oorlog van 1812 kreeg de Verenigde Staten definitief invloed in het gebied en werd het gebied snel populair onder migranten uit het oosten door de mijnbouw, met name in het noorden van de staat. Het zuidoosten van Wisconsin werd gecultiveerd door boeren uit New England. Vanaf 1787 stond het gebied bekend onder diverse namen, eerst het Northwest Territory, daarna het Indiana Territory vanaf 1800, het Michigan Territory vanaf 1805 en uiteindelijk het Wisconsin Territory vanaf 1836. Het Wisconsin Territory omvatte de eerste twee jaar al het land westwaarts tot de Missouri River, waaronder heel Iowa en Minnesota en delen van South Dakota en North Dakota. Vanaf 1838 omvatte dit alleen nog het land ten oosten van de Mississippi River, inclusief het noordoosten van Minnesota. In 1848 werd Wisconsin de 30e staat van de Verenigde Staten.

Wegennet

Wisconsin heeft een dicht netwerk van wegen, met name in het oosten en zuiden vanwege de intensieve landbouw. De belangrijkste doorgaande weg is I-94 voor verkeer tussen Minneapolis en Chicago. Het wegennet van Wisconsin is goed ontwikkeld, veel belangrijke wegen zijn met 2x2 rijstroken uitgerust en tal van niet-Interstate Highways zijn gedeeltelijk als freeway uitgebouwd.

Wegbeheer

De wegbeheerder van de staat is het Wisconsin Department of Transportation, afgekort WisDOT.[1] WisDOT beheert circa 19.300 kilometer state highways, US Highways en Interstate Highways. Ook beheert WisDOT zo'n 14.000 bruggen.

WisDOT heeft zijn oorsprong in de State Highway Commission die in 1911 opgericht werd. In 1918 was de staat de eerste in de Verenigde Staten die wegnummering bewegwijzerde. In 1967 werd het huidige Wisconsin Department of Transportation gevormd door diverse agentschappen samen te voegen.

Interstate Highways

De splitsing van I-39 en I-90/94 bij Portage.

Een aantal Interstate Highways loopt door Wisconsin. De Interstate 39 vormt een noord-zuidroute vanaf Beloit via Madison naar Wausau. De Interstate 41 begint in Milwaukee en loopt via Oshkosh en Appleton naar Green Bay. De Interstate 43 begint in Beloit en loopt via Milwaukee langs het Lake Michigan naar Green Bay. De Interstate 90 vormt een oost-westroute die eigenlijk meer noord-zuid loopt vanaf La Crosse via Madison naar Beloit. De Interstate 94 is de langste route en loopt vanaf de grens met Minnesota via Eau Claire, Madison en Milwaukee naar de grens met Illinois.

Er is een complexe dubbelnummering van Interstate Highways in het midden van de staat. Tussen Beloit en Madison zijn I-39 en I-90 dubbelgenummerd. Tussen Madison en Portage zijn I-39, I-90 en I-94 dubbelgenummerd, en verder van Portage tot Tomah zijn I-90 en I-94 dubbelgenummerd. Tussen Madison en Chicago kan het verkeer kiezen om I-90 via Rockford, Illinois te gebruiken, of I-94 via Milwaukee, aangezien beide routes in Chicago weer samenkomen.

Tevens zijn er enkele auxiliary routes van de Interstate Highways. De Interstate 535 vormt de verbinding tussen Superior en Duluth, Minnesota en is de noordelijkste Interstate Highway van Wisconsin. De Interstate 794 is een spur nabij het centrum van Milwaukee en Interstate 894 vormt een bypass langs de west- en zuidkant van Milwaukee en is deels met I-43 dubbelgenummerd.

US Highways

Diverse US Highway doorkruisen Wisconsin. De US 2 voert door het uiterste noorden van de staat, vanaf Superior tot Ironwood. De US 8 is een meer secundaire oost-westroute door het noorden van de staat en doet geen noemenswaardige plaatsen aan. De US 10 is een belangrijke oost-westroute, die deels als freeway of 2x2 divided highway is uitgevoerd van Marshfield tot Appleton. De US 12 vormt een wat meer secundaire oost-westroute die in zuidoostelijke richting parallel aan I-94 loopt. Het zuidelijkste deel vanaf Elkhorn tot de grens met Illinois is wel als freeway uitgevoerd en was ooit voorzien als belangrijke invalsweg van de regio Chicago, maar is alleen in Wisconsin deels aangelegd.

De US 14 vormt een secundaire oost-westroute door het zuidwesten van de staat, vanaf La Crosse via Madison naar de grens met Illinois. De US 18 vormt een oost-westroute door het zuiden van de staat, ten oosten van Madison loopt I-94 er parallel aan. Dan volgen een aantal noord-zuidroutes. De US 41 voert vanaf de grens met Illinois noordwaarts via Milwaukee en Oshkosh naar Green Bay en is hier als I-41 genummerd. De US 45 vormt een meer secundaire route daar parallel aan, maar is ten noorden van Milwaukee wel een stuk als freeway uitgebouwd tot West Bend. De US 51 was van oudsher de belangrijkste noord-zuidroute door het midden van de staat, maar is grotendeels vervangen door I-39. Noordeijk van Wausau is het nog een semi-freeway tot Tomahawk. De US 53 vormt een noord-zuidroute door het westen van de staat, en is tussen Eau Claire en Rice Lake over een langer stuk als freeway uitgebouwd, en daarna als 2x2 divided highway verder tot Superior. De US 61 vormt de westelijkste noord-zuidroute in het zuiden van de staat, van Dubuque tot La Crosse. De US 63 loopt door het noordwesten van de staat. De US 141 loopt door het noordoosten, en de US 151 is een belangrijke diagonale route door het zuiden van de staat en is grotendeels een 2x2 divided highway of zelfs freeway vanaf Dubuque via Madison naar Fond Du Lac en verder naar Manitowoc.

Interstates en US Highways in Wisconsin

I-39.svgI-41.svgI-43.svgI-90.svgI-94.svgI-535.svgI-794.svgI-894.svg

US 2.svgUS 8.svgUS 10.svgUS 12.svgUS 14.svgUS 18.svgUS 41.svgUS 45.svgUS 51.svgUS 53.svgUS 61.svgUS 63.svgUS 141.svgUS 151.svg

Milwaukee


State Trunk Highways

De state highways worden in Wisconsin 'State Trunk Highways' genoemd, samen met Minnesota is dit de enige staat waar het woord 'trunk' gebruikt wordt. In 1918 was Wisconsin de eerste staat in de Verenigde Staten waar een bewegwijzerde wegnummering werd geïntroduceerd. De nummering verliep destijds van 11 t/m 199. In die tijd was het zeer ongebruikelijk dat staten al zoveel wegen een nummer gaven, de meeste staten hadden pas in de jaren '30 meer dan 100 nummers. De nummering loopt tegenwoordig van 10 t/m 193, met een klein aantal hogere nummers. WIS 35 is met 663 kilometer de langste state trunk highway.

Diverse state trunk highways zijn als freeway uitgevoerd;

  • WIS 16: Oconomowoc - Waukesha
  • WIS 26: Janesville - Milton, Fort Atkinson - Jefferson, Watertown Bypass, Waupun Bypass
  • WIS 119: Airport Spur Freeway in Milwaukee
  • WIS 145: Fond du Lac Freeway in Milwaukee
  • WIS 172: rond Green Bay
  • WIS 175: Stadium Freeway in Milwaukee
  • WIS 341: Stadium Freeway in Milwaukee
  • WIS 441: rond Appleton
  • WIS 794: Lake Parkway in Milwaukee

Tolwegen

In Wisconsin zijn geen tolwegen, deze heeft de staat ook nooit gehad.

Geschiedenis

De eerste snelweg van Wisconsin was een 700 meter lang deel van de Stadium Freeway, later genummerd als de State Route 341 in Milwaukee, dat in 1953 werd opengesteld. In 1954 werd een plan opgesteld voor een turnpike vanaf Hudson tot Milwaukee. Hudson is gelegen aan de grens met Minnesota en zou Minneapolis met Milwaukee verbinden, min of meer wat tegenwoordig de Interstate 94 is. In 1955 werd ook een tolweg bestudeerd tussen Milwaukee en Chicago.

In 1956 werd het Interstate Highway systeem gecreëerd. Het eerste stuk Interstate Highway ging toen direct in aanleg en op 4 september 1958 werd de eerste Interstate Highway van Wisconsin opengesteld, een stuk van de Interstate 94 in Waukesha, westelijk van Milwaukee. Eén van de eerdere plannen waren een Interstate Highway vanaf Chicago naar Madison, maar dan via Genoa City en Elkhorn, wat nu de US 12 is. Dit plan sneuvelde ten faveure van een snelweg via Rockford en Janesville, de huidige Interstate 90.

Enkele routes kwamen niet in het Interstate plan van 1956 voor, zo was geen route tussen Milwaukee en Green Bay voorzien, mede omdat men het niet eens kon worden over een westelijke corridor via de US 41 of een oostelijke corridor via Manitowoc, wat later de I-43 zou worden. Tevens werd in 1963 voorgesteld een Interstate Highway van Green Bay naar Superior aan te leggen, door het noorden van Wisconsin. Dit werd echter niet goedgekeurd, maar de route tussen Milwaukee en Green Bay werd in 1972 wel goedgekeurd als Interstate Highway. Begin jaren '80 werd nog voorgesteld om een Interstate Highway van Janesville naar Milwaukee aan te leggen, maar de route van Beloit naar Milwaukee kreeg de voorkeur.

Driekwart van de routelengte was tussen 1959 en 1969 aangelegd. In 1969 waren de plattelandsdelen van de Interstates voltooid, eerder dan het Amerikaans gemiddelde. Het Interstate Highwaysysteem in Wisconsin was in 1981 min of meer voltooid in de geplande vorm.[2] In 1985 werd de I-43 als nummer in gebruik genomen tussen Milwaukee en Green Bay. Uiteindelijk zou blijken dat ook de alternatieve westelijke route, de I-41 via Fond du Lac en Appleton er ook zou komen. In 2013 werden hiervoor de eerste wegwijzers geïnstalleerd. In 1992 werd de Interstate 39 als nummer goedgekeurd voor een reeds bestaande snelweg die uit de I-90, I-94 en US 51 bestond. Pas in 1996 verschenen de eerste wegwijzers met het nummer I-39. Vanaf eind 1998 ontstond de driedubbelnummering van I-39, I-90 en I-94 tussen Madison en Portage.[3] Op 24 oktober 2016 opende een diverging diamond interchange ter plaatse van Exit 177 van I-39/90 net ten zuiden van Janesville.[4] Dit was de eerste DDI in Wisconsin.

Maximumsnelheid

Wisconsin was de laatste staat in het Midwesten waar de maximumsnelheid is verhoogd van 65 naar 70 mph. Dit gebeurde in 2015. De maximumsnelheid van 65 mph werd het eerst in 1949 ingevoerd, destijds alleen overdag en alleen voor lichte voertuigen. Wisconsin had destijds nog geen freeways. In 1962 had de staat een groeiend netwerk aan Interstate Highways, en werd de maximumsnelheid verhoogd naar 70 mph. Echter in 1973 werd in antwoord op de oliecrises de maximumsnelheid landelijk verlaagd naar 55 mph. Al vanaf 1987 werd dit niet meer landelijk verplicht, maar pas in 1996 ging Wisconsin weer omhoog naar 65 mph. Sinds 2015 mag dus 70 mph gereden worden.[5]

Agglomeraties

De agglomeratie Chicago loopt tot in Wisconsin, maar heeft hier buiten de I-94 geen andere snelwegen lopen. Daarom staat hieronder alleen het overzicht van de agglomeratie Milwaukee.

Freeways in Milwaukee

I-41.svgInterstate 43Interstate 94Interstate 794Interstate 894US 41US 45WIS 16.svgWIS 119.svgWIS 145.svgWIS 175.svgWIS 341.svgWIS 794.svg


Referenties

Flag of the United States.svg Verenigde Staten

AlabamaAlaskaArizonaArkansasCaliforniaColoradoConnecticutDelawareFloridaGeorgiaHawaiiIdahoIllinoisIndianaIowaKansasKentuckyLouisianaMaineMarylandMassachusettsMichiganMinnesotaMississippiMissouriMontanaNebraskaNevadaNew HampshireNew JerseyNew MexicoNew YorkNorth CarolinaNorth DakotaOhioOklahomaOregonPennsylvaniaRhode IslandSouth CarolinaSouth DakotaTennesseeTexasUtahVermontVirginiaWashingtonWest VirginiaWisconsinWyoming