Congestieheffing in Stockholm

Uit Wegenwiki
Versie door Chris (overleg | bijdragen) op 13 dec 2017 om 17:14 (Effecten)
(wijz) ← Oudere versie | Huidige versie (wijz) | Nieuwere versie → (wijz)
Ga naar: navigatie, zoeken
Trangselskatt.svg

De Congestieheffing in Stockholm (Zweeds: Trängselskatt i Stockholm) is een belasting die geheven wordt voor het inrijden en verlaten van het centrum van Stockholm. Het systeem is permanent sinds 1 augustus 2007. Het doel was om filevorming tegen te gaan en de luchtkwaliteit te verbeteren. Het systeem is permanent geworden na een referendum, waarbij de stad Stockholm voorstemde en alle 14 voorstedelijke gemeenten tegen stemden.

Omvang gebied

De congestieheffing geldt in geheel centraal Stockholm voor zowel het inrijden als uitrijden van het gebied. Tol moet men ook op Essingeleden (E4) betalen. Voor deze route is echter geen redelijk alternatief voorhanden. Alle afritten van de Essingeleden hebben tolpoorten. Een andere uitzondering is het eiland Lidingö. Dit eiland heeft geen andere vaste verbinding dan via Stockholm. Voertuigen van/naar Lidingö worden vrijgesteld van tol indien men in een tijdspanne van 30 minuten een tolpoort bij Ropsten en een andere tolpoort passeert.

Systeem

Het systeem werkt met kentekenherkenning, waarbij er portalen zijn geplaatst op alle toevoerwegen naar het centrum. Daarnaast ondersteund het systeem transponders, waarmee forensen in de auto de tolkosten direct kunnen aflezen. Er is geen mogelijkheid om de tol contant ter plekke te betalen. Buitenlandse bestuurders worden geacht via het systeem EPass24 te betalen.[1]

Tol

Tolpoortje aan de zuidzijde van de stad. Het geldende tarief wordt op het informatiepaneel getoond.

De tolhoogte is afhankelijk van de tijd dat men het gebied binnenrijdt. Het centrum is tolvrij in de weekenden, feestdagen en elke dag van 18.30 uur tot 6.29 uur de volgende dag. De maximumtol per dag is 105 SEK (60 SEK voor 1 januari 2016).

Tijdsvak Tol (SEK) tot 31/12/2015 Tol (SEK) sinds 1/1/16
00:00 - 06:29 0 0
06:29 - 06:59 10 15
07:00 - 07:29 15 25
07:30 - 08:29 20 35
08:30 - 08:59 15 25
09:00 - 09:29 10 15
09:30 - 14:59 10 11
15:00 - 15:29 10 15
15:30 - 15:59 15 25
16:00 - 17:29 20 35
17:30 - 17:59 15 25
18:00 - 18:29 10 15
18:30 - 23:59 0 0

Essingeleden (E4)

Sinds 1 januari 2016 geldt ook tolheffing op Essingeleden (E4), afwijkend van de rest van de congestieheffing.

Tijdsvak Tol (SEK) (vanaf 1/1/16)
00:00 - 06:29 0
06:29 - 06:59 15
07:00 - 07:29 22
07:30 - 08:29 30
08:30 - 08:59 22
09:00 - 09:29 15
09:30 - 15:00 11
15:00 - 15:29 15
15:30 - 15:59 22
16:00 - 17:29 30
17:30 - 17:59 22
18:00 - 18:29 15
18:30 - 23:59 0

Uitgezonderd

Enkele klassen voertuigen zijn uitgezonderd van de congestieheffing;

  • bussen van minstens 14 ton
  • diplomatieke voertuigen
  • motoren
  • militaire voertuigen
  • elektrische voertuigen (tot 2012)
  • voertuigen van invalide personen

Vanwege het lage aantal buitenlandse voertuigen in Stockholm, zeker in de spits, hoefden deze tot 2015 geen tol te betalen. Een probleem deed zich voor met Finse en Litouwse kentekenplaten, aangezien deze in lay-out, kleur en combinaties identiek zijn aan de Zweedse kentekens. Zodoende was het mogelijk dat een Zweedse eigenaar een rekening krijgt voor een Fin of Litouwer die door een tolportaal is gereden.

Effecten

Direct na de invoering van de heffing daalde het verkeer in de binnenstad van Stockholm plaatselijk wel met 30%. Dit bleek echter een zeer tijdelijk effect; binnen ongeveer een jaar was de gemeten verkeershoeveelheid weer ongeveer op het peil van voor de invoering van de heffing. Sindsdien fluctueert de hoeveelheid verkeer binnen een relatief kleine bandbreedte, er is geen sprake meer van een duidelijke toename of afname van het verkeer.[2] De heffing is vooral voor forenzen een forse extra kostenpost op jaarbasis.

Een gemiddelde forens die 250 keer per jaar naar het centrum reist in de spits is hiermee ongeveer 10.000 SEK (€ 1.030,-) per jaar kwijt. De congestieheffing is aftrekbaar voor zowel bedrijven als overige personen. Individuelen mogen de belasting aftrekken wanneer het om werk-gerelateerde reizen gaat, of wanneer het om woon-werkverkeer gaat (alleen als de afstand minstens 5 kilometer is en de reistijd met het openbaar vervoer minstens 2 uur langer per dag is). Normaliter kan in Zweden 1,80 SEK per kilometer afgetrokken worden voor woon-werkverkeer. Bedrijven kunnen alles aftrekken.

In 2016 zijn de toltarieven met 10 tot 15 SEK verhoogd, bovendien is toen ook tolheffing ingevoerd op de voornaamste snelweg van Stockholm, Essingeleden (E4). In de TomTom Traffic Index daalde de congestie licht van 29% naar 28% tussen 2015 en 2016.[3]

Geschiedenis

De invoering van de congestieheffing is niet zonder slag of stoot gegaan, zeker in de buitenwijken en voorsteden van Stockholm, waar forenzen vonden dat ze ook een stem moesten hebben in de invoering van het systeem. Het systeem is tussen 3 januari 2006 en 31 juli 2006 getest. Destijds is de hoeveelheid verkeer naar het centrum met 20 - 25% afgenomen, maar na het invoeren van het systeem waren de verkeersniveaus alweer terug op de pre-congestieheffing niveaus.

Aan de invoering van het systeem is een referendum in de gemeente Stockholm en in gemeenten in het district Stockholm aan vooraf gegaan. De regering had echter besloten dat ze hun beslissing enkel zouden baseren op de uitslag in de gemeente Stockholm, en niet op basis van de uitslag van de omliggende gemeenten. Alleen in de gemeente Stockholm was een krappe meerderheid (53%) voor de invoering. Alle omliggende gemeenten stemden tegen de congestieheffing.

De congestieheffing is er door de nieuwe regering ingevoerd en permanent gemaakt. Wel werden er enige aanpassingen gedaan, zo zouden de inkomsten enkel naar wegenprojecten gaan, in plaats enkel het openbaar vervoer, zoals in de testperiode het geval was.

Per 1 januari 2016 zijn de toltarieven fors verhoogd, in het drukste spitsuur bijna verdubbeld. Tevens is vanaf dat moment tolheffing ingevoerd op Essingeleden (E4), de snelweg langs het centrum. Ook is de maximale tolheffing per dag verhoogd van 60 naar 105 SEK.[4]

Zie ook

Referenties