Lijnverlichting

Uit Wegenwiki
Versie door Chris (overleg | bijdragen) op 1 jan 2015 om 23:52
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Lijnverlichting langs de A12.

Lijnverlichting is een vorm van openbare verlichting, waarbij tussen masten een kabel is gespannen waaraan de lichtarmaturen (de lichten) zijn opgehangen. In Nederland is lijnverlichting op grote schaal toegepast op autosnelwegen, waarbij de verlichting in de middenberm of tussenberm is geplaatst, parallel aan de rijbaan. Het voordeel van lijnverlichting ten opzichte van reguliere verlichting is dat het lichtbeeld egaler is, doordat de armaturen dichter op elkaar zijn geplaatst. Voor lijnverlichting zijn speciale lampen nodig en die worden steeds minder geproduceerd, waardoor lijnverlichting niet meer nieuw wordt toegepast en oude verlichting gefaseerd verdwijnt. De verwachting is dat over enkele jaren helemaal geen lijnverlichting meer langs autosnelwegen te vinden zal zijn. Lijnverlichting kan ook een weg overspannen, wat vooral binnen de bebouwde kom kan worden aangetroffen. Voorbeelden hiervan zijn onder andere in Amsterdam te vinden.

Overzicht van (voormalige) wegvakken met lijnverlichting

Op de volgende snelwegen staat of stond lijnverlichting:


Snelweg Wegvak met lijnverlichting (van - tot) Voormalige wegvak(ken) met lijnverlichting (van - tot) Opmerkingen
A1 Aansluiting Naarden - VZP Bastion / VZP Ronduit Knooppunt Watergraafsmeer - Knooppunt Hoevelaken // nabij grens DE Tussen Eemnes en Hoevelaken is verdwenen eind jaren '90 // Tussen knooppunt Watergraafsmeer - Naarden en Bastion - knooppunt Eemnes is in 2010 verwijderd.
A2 S110 (tankstation) - knooppunt Holendrecht klein stukje ten zuiden van Holendrecht-Zuid is verwijderd in 2010
A4 Knooppunt Badhoevedorp - aansluiting Hoofddorp // knooppunt Prins Clausplein - aansluiting Rijswijk aansluiting Hoofddorp - knooppunt Burgerveen Ter hoogte van Schiphol grotendeels losse palen met beugelarmatuur
A6 Aansluiting Almere Haven (A6) - Knooppunt Almere Knooppunt Muiderberg - Almere Haven (afrit 4) had lijnverlichting Muiderberg - Almere Poort (afrit 2) is verdwenen bij de renovatie Hollandse Brug in 2007/2008. Gedeelte tussen Almere Poort en Almere Haven is verdwenen in het kader van SAA begin 2014. Het resterende stuk lijnverlichting zal vermoedelijk verdwijnen bij de verdere uitvoering van het SAA project.
A7 Knooppunt Zaandam - Purmerend
A8 Knooppunt Coenplein - Knooppunt Zaandam Verwijderd in juli 2013.
A9 Knooppunt Velsen - aansluiting Uitgeest Behalve de traverse Badhoevedorp had de gehele A9 lijnverlichting Gaasperdammerweg is in 2005 verwijderd. Holendrecht - Rottepolderplein en Uitgeest - Alkmaar in 2009-2010
A10 Knooppunt Watergraafsmeer - aansluiting Amsterdam-Kadoelen gehele A10-Oost en Noord. En in een verder verleden ook op de A10-West ter hoogte van De Nieuwe Meer Een restant bij knp Amstel is nog aanwezig.
A12 aansluiting Den Haag-Bezuidenhout - knooppunt Prins Clausplein // Woerden - knooppunt Oudenrijn // Galecopperbrug - vzp De Forten // IJsselbrug Westervoort - net voorbij aansluiting Duiven knooppunt Prins Clausplein - aansluiting Zoetermeer // knooppunt Oudenrijn - Galecopperbrug langs Zoetermeer is in 2010 verdwenen en tussen Prins Clausplein en Nootdorp eind 2013.
A15 Aansluiting Rozenburg-Centrum - Aansluiting Havens 4100-5200 // Knooppunt Ridderkerk (Zuid) - Aansluiting Papendrecht Aansluiting Havens 4100-5200 - Knooppunt Ridderkerk (Noord) Lijnverlichting tussen de Botlektunnel en het knooppunt Ridderkerk (Noord) is gefaseerd verwijderd in 2013 wegens de verbreding van de A15. Wegens dezelfde reden volgde in juni 2014 het deel tussen de Botlektunnel en de aansluiting met de Havens 4100-5200 (afrit 15). Eind 2014 is een deel tussen de aansluiting Havens 4100-5200 en Rozenburg-Centrum verwijderd.
A16 knooppunt Ridderkerk-Zuid - Dordrecht aansluiting Rotterdam-Prins Alexander - knooppunt Ridderkerk Tussen Rotterdam-PA en Ridderkerk is de lijnverlichting in 2011 verwijderd.
A20 aansluiting Schiedam - aansluiting Rotterdam-Spaanse Polder // Giessenbrug - knooppunt Kleinpolderplein lijnverlichting is deels eind 2012 en de rest in juni/juli 2013 verwijderd
A22 gehele A22
A27 aansluiting Houten - aansluiting Maarssen laatste deel is begin 2012 verwijderd.
A28 Waterlinieweg - aansluiting Maarn lijnverlichting verwijderd in de periode 2011-2012
A29 aansluiting Barendrecht - aansluiting Oud-Beijerland knooppunt Vaanplein - aansluiting Barendrecht Vaanplein - Barendrecht is verwijderd in sept 2013
A59 aansluiting Ring 's-Hertogenbosch-West - aansluiting Vlijmen Alleen de spankabels met armaturen zijn verwijderd eind jaren 90. De bestaande masten zijn voorzien van armaturen direct op de top.
A76 Grens België - Aansluiting Stein Rangeerbanen Knooppunt Kerensheide // // Ter hoogte van de Duitse grens Op het knooppunt Kerensheide is de lijnverlichting die stond tussen de rangeerbanen van de A76 verwijderd tijdens de ombouw in 2012. Bij de Duitse grens is deze tijdens groot onderhoud in de tweede helft van 2014 verwijderd
A205 Tussen Rottepolderplein en komgrens Haarlem verwijderd bij de reconstructie tot N205 in 2002.
A208 waarschijnlijk tussen de aansluitingen IJmuiden en Velserbroek

De lijnverlichting op de A12 ter hoogte van en op de Galecopperbrug staat aan beide zijden tussen de hoofdrijbaan en de parallelbaan in. Op de brug hangt deze tussen de brugpijlers in en is hier ook aan bevestigd.

Buiten de autosnelwegen was ook lijnverlichting te vinden op de Waterlinieweg bij Utrecht en de N262 tussen Roosendaal en de Belgische grens. Bij de Waterlinieweg zijn de kabels met oude armaturen verwijderd en nieuwe armaturen met dubbele uithouder op de masten bevestigd. In 2012 is er een nieuwe vorm van lijnverlichting geplaatst op de N381 bij de aansluiting Beilen met de A28. Eveneens kan er nog lijnverlichting worden gevonden in Rotterdam bij het Zuidplein, op het kruispunt waar de Dordtselaan (S122), Pleinweg (S103) en Strevelsweg (S125) samenkomen.

Incidenteel komt men lijnverlichting of varianten daarop tegen op lokale gemeentelijke wegen, soms niet toegankelijk per auto, en dergelijke. Een voorbeeld hiervan is de Koningin Emmaboulevard in Hoek van Holland.

Lijnverlichting in het buitenland

Ook in diverse andere landen is lijnverlichting toegepast zowel op snelwegen als binnen de bebouwde kom van voornamelijk steden.

België

In België is nergens lijnverlichting toegepast op de snelwegen.

Denemarken

In Denemarken is rond København veel lijnverlichting te vinden met een variatie aan verlichtingsarmaturen, ook op het onderliggend wegennet in de bebouwde kommen van omliggende voorsteden. Opvallend is de toepassing langs de rijbanen zoals op het Motorvejkryds Vallensbæk terwijl dit type verlichting toch voornamelijk in middenbermen wordt toegepast. Voorbeelden van (snel)wegen met lijnverlichting zijn de Primærrute 21 en de ringweg O4.

Duitsland

Op het Duitse snelwegennet is alleen bij de grote steden verlichting te vinden. Op enkele wegvakken is ook lijnverlichting toegepast. In sommige steden is ook op het onderliggend wegennet lijnverlichting te vinden van het type dat wegen overspant zoals in Amsterdam.

Snelweg Wegvak met lijnverlichting (van - tot) Voormalige wegvak(ken) met lijnverlichting (van - tot) Opmerkingen
A1 aansluiting Koln-Niehl - Kreuz Leverkusen
A3 Kreuz Leverkusen - aansluiting Leverkusen Ten noorden van het knooppunt staat ook een heel kort stukje.
A3 Frankfurter Kreuz - viaduct B43
A7 aansluiting Hamburg-Waltershof - Elbtunnel & Elbtunnel - Dreieck Hamburg-Nordwest
A23 Dreieck Hamburg-Nordwest - viaduct Horgensweg ter hoogte van het knooppunt vertakking naar twee aparte lijnen.
A255 Kreuz Hamburg-Süd - Brug Norderelbe
A555 Potsdammer Platz - viaduct Schlesienstrasse & tussen de aansluitingen Godorf en Wesseling
A562 aansluiting BonnRheinaue - Kreuz Bonn-Ost
A565 Kreuz Bonn-Nord - aansluiting Bonn-Beuel

Frankrijk

Op enkele locaties is dit type verlichting toegepast. Een bekend voorbeeld is de A1 tussen de aansluiting Arras en het knooppunt met de A26. Opvallend zijn de betonnen masten en de lage ophanging van de armaturen. Dit was in verband met een proef voor wegverlichting bij mist wat op dit wegvak vrij vaak voorkomt. Andere voorbeelden zijn de Autoroute du Soleil en de Boulevard Périphérique de Lyon. Ook hier zijn de masten van beton.

Zweden

In sommige steden zoals Göteborg is wegoverspannende lijnverlichting toegepast. Voorbeelden hiervan zijn te vinden op de E6 en E45.

Referenties