Tunnelcategorie

Uit Wegenwiki
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Een tunnelcategorie is een Europese categorisering voor tunnels met betrekking op het vervoer van gevaarlijke stoffen. Het vervoer van gevaarlijke stoffen is niet zomaar in alle tunnels toegestaan. Er wordt gewerkt met de categorie A tot en met E, waarbij bij categorie A geen restricties zijn en bij E bijna alle gevaarlijke stoffen verboden zijn. Het vrachtverkeer met gevaarlijke stoffen moet dan via alternatieve routes uitwijken. Sinds 1 januari 2010 zijn alle tunnels in Nederland gecategoriseerd. De lettercoderingen vervangen het voormalige Nederlandse systeem van categorieën I en II.

Achtergrond categorisering tunnels

De categorisering van tunnels komt voort uit het Europees verdrag betreffende het internationaal vervoer van gevaarlijke goederen over de weg (ADR). Meer specifiek is dit uitgewerkt in onderdeel 1.9.5 van de ADR.[1] Hieruit blijkt dat tunnels restricties kunnen krijgen vanwege de risico's op explosies, het vrijkomen van giftige gassen of vloeistoffen of brand.

De ADR onderscheidt vijf categorieën (A tot en met E) waarbij alleen aan categorie A geen restricties zijn gesteld. Bij categorie B zijn restricties gesteld aan het vervoer van bepaalde (chemische) stoffen, bij elke volgende categorie worden de restricties verder uitgebreid. Zo mag een stof die niet door een categorie B tunnel vervoerd mag worden ook niet door een categorie C, D en E tunnel worden vervoerd.

Het tunnelregime is van toepassing binnen alle ruim 50 Europese landen die bij het ADR zijn aangesloten.[2] Op 1 januari 2010 is het nieuwe tunnelregime binnen Nederland van kracht geworden. Hiermee is de oude categorie I en II indeling komen te vervallen.

Bepaling tunnelcategorie in Nederland

De categorisering geldt in Nederland in beginsel alleen voor tunnels die vallen onder de Tunnelwet. Voor onderdoorgangen die, bijvoorbeeld vanwege hun beperkte lengte, niet onder de Tunnelwet vallen, zijn er in principe geen restricties voor het vervoer van gevaarlijke stoffen.

Welke categorie een tunnel krijgt wordt bepaald door de Minister van Infrastructuur en Waterstaat. De keuze van de tunnelcategorie is primair ingegeven door het belang van bescherming van de tunnel. Bij tunnels onder een waterweg, welke in Nederland meest gebouwd zijn via de afzinkmethode, wordt standaard gekozen voor categorie C, omdat een grote of zeer grote explosie (en daarna het vollopen van de tunnel met water) zou kunnen leiden tot het volledig verloren gaan van de tunnel met grote maatschappelijke en financiële schade als gevolg. In het geval twee tunnels dicht bij elkaar liggen, kan er, vanwege het nabije alternatief voor vervoerders van bepaalde gevaarlijke stoffen, soms voor worden gekozen om één van beide categorie D te geven. Een voorbeeld hiervan is de Velsertunnel (D) die nabij de Wijkertunnel (C) ligt. Bij landtunnels (overkapte wegen) is in de regel geen reden om beperkingen te stellen aan het vervoer van gevaarlijke stoffen, omdat de schade bij een explosie of brand wel kan worden gerepareerd. Deze tunnels kunnen daarom bijvoorbeeld met categorie A geclassificeerd worden. In Nederland zijn momenteel geen tunnels in de categorie B aangewezen.

Lijst van categorisering Nederlandse tunnels

Tunnel Locatie Categorie[3]
Leidsche Rijntunnel A2 in Utrecht hrb A
Gaasperdammertunnel A9 in Amsterdam A
Tunnel Lage Bergse Bos A16 bij Rotterdam A
Roertunnel A73 bij Roermond A
Schipholtunnel A4 bij Schiphol A
Swalmentunnel A73 bij Swalmen A
Koning Willem-Alexandertunnel A2 in Maastricht A
Leidsche Rijntunnel A2 in Utrecht prb C
Beneluxtunnel A4 bij Rotterdam C
Blankenburgtunnel A24 bij Rotterdam C
Coentunnel A10 bij Amsterdam C
Drechttunnel A16 bij Dordrecht C
Ketheltunnel A4 bij Schiedam C
Kiltunnel N217 bij Dordrecht C
Noordtunnel A15 bij Alblasserdam C
Salland-Twentetunnel N35 in Nijverdal C
Sijtwendetunnel N14 bij Leidschendam C
Sluiskiltunnel N62 bij Terneuzen C
Thomassentunnel N15 bij Rozenburg C
Vlaketunnel A58 in Zeeland C
Waterwolftunnel N201 bij Aalsmeer C
Westerscheldetunnel N62 bij Terneuzen C
Wijkertunnel A9 bij Beverwijk C
Zeeburgertunnel A10 bij Amsterdam C
Botlektunnel A15 bij Spijkenisse D
Heinenoordtunnel A29 bij Barendrecht D
Hubertustunnel s200 bij Den Haag D
IJtunnel s116 in Amsterdam D
Koningstunnel s100 in Den Haag D
Maasboulevardtunnel in Maastricht D
Maastunnel s103 in Rotterdam D
Michiel de Ruijtertunnel in Amsterdam D
Piet Heintunnel s114 in Amsterdam D
Velsertunnel A22 bij IJmuiden D
Arenatunnel Burg. Stramanweg in Amsterdam E
Stadsbaantunnel Stadsbaan in Utrecht E

Referenties